Wskaźniki referencyjne w tym WIBOR są wykorzystywane w licznych produktach bankowych np. kredytach mieszkaniowych. Obecnie trwają prace nad zmianą WIBORu (Warsaw Interbank Offered Rate) na nowy wskaźnik referencyjny POLSTR (Polish Short Term Rate). Rozpoczęły się one w 2022 roku.

WIBOR jeszcze przez ponad 10 lat

W środę sejmowa Komisja Gospodarki i Rozwoju zapoznała się z informacją o stanie prac nad wprowadzeniem w Polsce wskaźnika POLSTR.

Wiceminister finansów Jurand Drop przypomniał, że zgodnie z decyzją administratora wskaźników GPW Benchmark oraz Komisji Nadzoru Finansowego, dotychczasowy WIBOR i WIBID (stawka, po jakiej banki płacą za środki przyjęte w depozyt od innych banków) mają być opracowywane do końca 2036 r. - To jest ponad 10 lat. Wskaźniki te będą znajdowały się w stanie tzw. uporządkowanej likwidacji, natomiast po tym okresie, czyli po 1 stycznia 2037 nie będą już opracowywane - podkreślił wiceszef MF.

- Wskazana przez administratora i nadzorcę data zaprzestania WIBOR jest także w opinii Ministerstwa Finansów optymalna i bezpieczna - stwierdził Drop. Przytoczył również opinię KNF, która uznała, że dekada ta pozwoli osiągnąć kontraktowy termin zapadalności „zdecydowanej większości aktywów finansowych”, które obecnie stosują te wskaźniki referencyjne. Zdaniem KNF - jak relacjonował wiceminister - okres ten pozwala na m.in. zmianę umów, w tym także z konsumentami, modyfikację warunków emisji papierów dłużnych oraz ich wcześniejszy wykup, czy inne działania nakierowane na redukcję wszystkich ekspozycji związanych z tym wskaźnikiem.

Emisje oparte na nowym wskaźniku

Wiceminister poinformował również, że według stanu na 8 czerwca 2026 r., wolumen wyemitowanych skarbowych papierów wartościowych opartych na nowym wskaźniku, czyli POLSTR wynosi 40 mld zł. - Emisje są sukcesywnie kontynuowane. Widzimy normalny popyt ze strony uczestników rynku - dodał.

Z kolei przedstawiciel Urzędu KNF Michał Kruszka podkreślił, że proces uporządkowanej likwidacji zakłada, że w kontraktach opartych na WIBOR będzie można utrzymać go do końca terminu ich zapadalności, chyba że strony zdecydują inaczej.

Odniósł się też do tzw. spreadu korygującego, czyli parametru dodawanego do nowego wskaźnika, by wyrównać go do dotychczasowego. Celem jest, by zamiana była neutralna dla wszystkich stron rynku finansowego, zarówno banków, jak i konsumentów. Kruszka wyjaśnił, że spread ten miałby zastosowanie jeśli z mocy prawa eliminowano by z umowy WIBOR a wprowadzano POLSTR. - Takiego rozwiązania z mocy prawa na ten moment nie przewidujemy. W związku z tym spreadu korygującego z mocy prawa raczej nie będzie - zauważył.

WIBOR jest wskaźnikiem opartym co do zasady na realnych transakcjach, choć nie tylko. Jego częścią są też tzw. kwotowania wiążące i modelowe, czyli stawki po jakich banki biorące udział w wyznaczaniu wskaźnika byłyby gotowe złożyć oraz przyjąć depozyt od innego uczestnika tego procesu (czyli innego banku) lub na rynku bazowym. Zastępujący go POLSTR ma być oparty wyłącznie na realnych transakcjach na rynku międzybankowym - depozytach overnight (krótkoterminowych depozytach na jedną noc – PAP).

Narodowa Grupa Robocza ds. reformy wskaźników referencyjnych (NGR) została powołana w 2022 r. w związku z reformą wskaźników referencyjnych w Polsce. W pracach grupy udział biorą przedstawiciele m.in. MF, NBP, KNF, BFG, PFR, GPW oraz wiodących banków komercyjnych.

Zgodnie z opracowaną „mapą drogową” od 1 stycznia 2027 r. nie powinno być już nowych umów opartych na wskaźniku WIBOR. (PAP)

jls/ drag/ mick/