Główny analityk Fitch ds. Polski: Dług publiczny Polski będzie rósł najszybciej w regionie

– Zdywersyfikowana gospodarka, mniejsza ekspozycja na USA, Niemcy oraz sektor motoryzacyjny, a także wielkość kraju i jego położenie sprzyjają odporności gospodarczej Polski – komentuje Milan Trajkovic, główny analityk na Polskę agencji ratingowej Fitch.

Jak Fitch zapatruje się na ideę monetyzacji zysków z rezerw złota NBP w celu finansowania wydatków na obronność?

Uważnie śledzimy sytuację, ale potrzebujemy większej jasności co do tej propozycji, aby móc ją skomentować.

Agencja utrzymała 27 lutego rating Polski bez zmian, wciąż z perspektywą negatywną. Rozumiem, że od czasu wrześniowej decyzji o zmianie perspektywy nie wydarzyło się nic, co istotnie zmieniło ocenę sytuacji gospodarczej kraju?

Od czasu naszego przeglądu z września 2025 r. profil kredytowy Polski nie uległ istotnej zmianie. Nasza ocena nadal opiera się na tym samym kluczowym czynniku: pogarszającej się trajektorii finansów publicznych. Nastawienie polityki fiskalnej oraz perspektywy konsolidacji pozostają zasadniczo niezmienione. Zgodnie z naszymi prognozami, deficyt będzie stopniowo zmniejszał się z około 7 proc. PKB w 2025 r. do około 6 proc. w 2027 r., głównie dzięki działaniom o charakterze pasywnym, takim jak utrzymanie w ujęciu nominalnym głównych programów społecznych oraz kwoty wolnej od podatku PIT. To obniża relację wydatków do PKB i zwiększa wpływy z PIT.

A czynniki polityczne?

Ograniczenia polityczne stały się bardziej widoczne, jednak nasze główne założenia się nie zmieniły. Dodatkowe działania konsolidacyjne, poza zapisanymi w Średniookresowym Planem Fiskalnym z 2024 r., zostały w dużej mierze zablokowane. Uzgodniono jedynie podwyższenie CIT dla banków, podczas gdy inne inicjatywy zostały zawetowane lub odrzucone przez prezydenta Nawrockiego, a rząd nie dysponuje większością parlamentarną pozwalającą na odrzucenie wet. W rezultacie nadal oczekujemy, że dług sektora instytucji rządowych i samorządowych wzrośnie do około 70 proc. PKB w 2027 r., z 59 proc. w 2025 r. i około 50 proc. w 2023 r. Byłby to największy wzrost wśród krajów Europy Środkowo-Wschodniej, ale pozostaje on zgodny z naszymi projekcjami z września.

Rozwój sytuacji makroekonomicznej był nieco bardziej korzystny, niż wcześniej oczekiwaliśmy, jednak – jak wskazałem – nie zmienia to w istotny sposób perspektyw finansów publicznych. Zrewidowaliśmy prognozę wzrostu PKB na 2026 r. do 3,6 proc. z 3,2 proc. To odzwierciedla silniejszy efekt przeniesienia oraz bardziej sprzyjające otoczenie makroekonomiczne związane z niższą inflacją i stopami procentowymi. Wzrost powinien być też wspierany przez napięty rynek pracy, silny wzrost płac w sektorze prywatnym, inwestycje związane z KPO – przy czym część wypłat może zostać przesunięta na 2027 r. – stopniowe ożywienie popytu zewnętrznego oraz poprawę dynamiki kredytu bankowego, szczególnie kredytów hipotecznych i dla firm.

Polska gospodarka powinna się też wyróżniać dynamiką wzrostu na tle UE...

Polska prawdopodobnie pozostanie najszybciej rosnącą dużą gospodarką regionu. Prognozujemy wzrost realnego PKB na 3,6 proc. w 2026 r. oraz spowolnienie wzrostu do 2,9 proc. w 2027 r., gdy silniej oddziaływać zacznie konsolidacja fiskalna, a wsparcie z KPO będzie wygasać. Jednocześnie relatywnie luźna polityka fiskalna i przesunięcie dostosowań na później powinny ograniczyć krótkoterminowe negatywne efekty. Polska zdywersyfikowana gospodarka, mniejsza ekspozycja na Stany Zjednoczone, Niemcy oraz sektor motoryzacyjny, a także wielkość kraju i jego położenie sprzyjają odporności gospodarczej oraz potencjalnym korzyściom wynikającym z bezpośrednich inwestycji zagranicznych związanych z nearshoringiem, napływu migrantów i wyższych wydatków na obronność. Dzieje się tak pomimo utrzymujących się ryzyk geopolitycznych oraz nierównomiernego ożywienia gospodarczego na świecie.

Jakie są prognozy Fitcha dla gospodarki europejskiej na ten i przyszły rok? Jakie czynniki ryzyka można wskazać? Czy jest to szeroko rozumiana niepewność związana zarówno z polityką USA, jak i z szeregiem globalnych konfliktów i kryzysów (np. Iran, Ukraina)?

Oceniamy, że gospodarka strefy euro wykazała odporność po szoku związanym z amerykańskimi cłami oraz wzrostem niepewności geopolitycznej w 2025 r., a wzrost był wspierany przez mniejsze państwa członkowskie. Obecnie aktualizujemy nasze globalne prognozy makroekonomiczne, jednak w grudniowej edycji „Global Economic Outlook” podnieśliśmy prognozy wzrostu dla strefy euro do 1,4 proc. w 2025 r. i 1,3 proc. w 2026 r. (z 1,1 proc. dla obu lat). Ostatecznie wzrost w 2025 r. okazał się jeszcze wyższy i wyniósł 1,5 proc.

Oczekujemy, że w 2026 r. dynamikę wzrostu będą wspierać: mniejsza niepewność w handlu międzynarodowym, cykliczne ożywienie w przemyśle, silniejsze inwestycje oraz opóźnione efekty łagodzenia polityki pieniężnej. W 2027 r. wzrost powinien nieco spowolnić, do 1,2 proc. Wcześniejsze łagodzenie polityki przez EBC jest już widoczne w poprawie dynamiki kredytu i na rynkach mieszkaniowych, jednak silniejsze tło wzrostowe ogranicza argumenty za dalszymi obniżkami stóp przez EBC, nawet jeśli inflacja ma spaść poniżej 2 proc. w 2026 r. Dodatkowe luzowanie wymagałoby oznak trwałego spadku inflacji poniżej celu lub zaburzeń w transmisji polityki pieniężnej.

Zakładamy, że globalna polityka pieniężna powróci do poziomu neutralnego w 2026 r., przy dwóch obniżkach stóp przez Fed i trzech przez Bank Anglii, podczas gdy w scenariuszu bazowym nie przewidujemy dalszych cięć przez EBC. Ryzyka jednak pozostają, w tym możliwość szoków energetycznych w przypadku przedłużającego się konfliktu na Bliskim Wschodzie. Luźna polityka fiskalna w największych gospodarkach nadal wspiera globalny popyt, a w 2026 r. oczekujemy przyspieszenia wzrostu zatrudnienia, m.in. dzięki poprawie sytuacji w Niemczech.

Co będzie kluczowe w ocenach agencji w tym roku dla Polski i krajów regionu?

W 2026 r. Fitch będzie koncentrować się na wiarygodności i realizacji planów konsolidacji fiskalnej, aktualizacjach planów rządowych i komunikacji władz, a także na wypłatach środków z Funduszu Odbudowy, realizacji wydatków obronnych, bezpieczeństwie energetycznym oraz relacji między polityką krajową a polityką fiskalną. W przypadku największych państw regionu Europy Środkowo-Wschodniej, sytuacja finansów publicznych pozostaje kluczowym czynnikiem ryzyka zarówno w dół, jak i w górę dla ratingów.

CV

Milan Trajkovic

Milan Trajkovic - dyrektor w Fitch Ratings i główny analityk ds. Polski, Słowacji, Słowenii, Estonii i Litwy. Odpowiada m.in. za ocenę ram polityki gospodarczej, perspektyw makroekonomicznych i sytuacji finansów publicznych. Przez 13 lat pracował w Narodowym Banku Serbii, gdzie zajmował stanowiska m.in. zastępcy dyrektora zarządzającego departamentu badań i statystyki oraz szefa wydziału analiz makroekonomicznych. Reprezentował Republikę Serbii w rozmowach z Międzynarodowym Funduszem Walutowym, Komisją Europejską, Europejskim Bankiem Centralnym, agencjami ratingowymi i instytucjonalnymi inwestorami portfelowymi.