Dotyczą one firm pożyczkowych Vivus Finance i Zaplo oraz Banku Pocztowego. Jeśli klient uregulował dług wcześniej niż przewidywała to umowa, spółki te zatrzymywały sobie całą prowizję. Tymczasem zgodnie z art. 49 ustawy o kredycie konsumenckim powinny się rozliczyć z kosztów udzielenia pożyczki proporcjonalnie do okresu, o który został skrócony kontrakt - taką interpretację przepisów Prezes UOKiK przedstawił już w 2016 r., potwierdził ją głośny wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE z września 2019 r.
Prezes UOKiK nakazał firmom Vivus Finance i Zaplo natychmiastowe zaprzestanie zakwestionowanej praktyki. Przyjął także zobowiązanie Banku Pocztowego do usunięcia wobec konsumentów skutków stosowanej praktyki. W efekcie decyzji UOKiK wszystkie trzy spółki będą musiały poinformować każdego konsumenta, który spłacił przed terminem zaciągnięty u nich kredyt, o możliwości złożenia reklamacji. Reklamacje mają zostać rozpatrzone w okresie nie dłuższym niż 30 dni. Konsumenci dostaną wówczas zwrot nadpłaconej części prowizji.
W przypadku Banku Pocztowego obowiązek poinformowania dotyczy klientów, którzy między 1 marca 2015 r. a 30 czerwca 2016 r. zawarli umowę „Pożyczka na Poczcie" i spłacili ją przed terminem, w przypadku Vivus Finance i Zaplo dotyczy to osób, które od 16 maja 2016 r. do dnia uprawomocnienia się decyzji spłaciły przed terminem pożyczkę w tych firmach.
UOKiK jednoznacznie wskazuje, że kwotę do zwrotu instytucje finansowe mają obliczać metodą liniową (dotychczas niektóre instytucje, w tym banki, stosowały tzw. metodę efektywnej stopy procentowej, która jest dla klientów mniej korzystna). Metoda liniowa polega na określeniu, jaka część kosztów kredytu przypada na jeden dzień, o ile dni został skrócony okres kredytowania i pomnożenia tych dwóch liczb. - Metoda liniowa jest zgodna z brzmieniem przepisów i w pełni transparentna dla konsumentów. To właśnie liniowy mechanizm obliczania zwrotu opłat klientom jest najkorzystniejszy i uczciwie wypełnia wyrok TSUE. Oczekuję tym samym, że wszystkie instytucje finansowe będą ją stosować przy rozliczeniach przedterminowej spłaty kredytu konsumenckiego. Takie stanowisko przedstawiliśmy również w październiku 2019 r. na spotkaniu ze Związkiem Banków Polskich – mówi Tomasz Chróstny, prezes UOKiK.
To już kolejne decyzje w sprawie instytucji finansowych dotyczące niewłaściwych rozliczeń przy wcześniejszej spłacie pożyczek. Wcześniej urząd zakazał takich praktyk firmom: Aasa, iCredit, Optima oraz Eurocent w upadłości. W toku są kolejne postępowania przeciw bankom i firmom pożyczkowym.
