AidData publikuje szczegółowe i kompleksowe informacje na temat tajnej działalności Chin w zakresie udzielania pożyczek i grantów w krajach o wysokich dochodach, takich jak Stany Zjednoczone, Wielka Brytania, kraje Europy Zachodniej, Japonia i Australia, a także w krajach rozwijających się.
– Całkowita wielkość chińskiego portfela jest od dwóch do czterech razy większa niż sugerowały wcześniej publikowane szacunki – powiedział Brad Parks, dyrektor wykonawczy AidData i główny autor raportu. Ponad trzystustronicowa publikacja „Chasing China: Learning to Play by Beijing's Global Lending Rules” (W pogoni za Chinami: Nauka gry według globalnych zasad udzielania pożyczek w Pekinie) ujawnia, że ponad trzy czwarte chińskich operacji pożyczkowych za granicą wspiera obecnie projekty i działania w krajach o wyższych średnich dochodach i krajach o wysokich dochodach. – Znaczna część pożyczek udzielanych bogatym krajom koncentruje się na infrastrukturze krytycznej, kluczowych minerałach i nabywaniu aktywów zaawansowanych technologicznie, takich jak firmy produkujące półprzewodniki – powiedział Parks.
200 mld USD zainwestowały Chiny w amerykańskie firmy
Stany Zjednoczone pozostają głównym beneficjentem pożyczek z chińskich banków państwowych. Badania przeprowadzone przez AidData ujawniają, że chińscy państwowi pożyczkodawcy dyskretnie wpompowali 200 mld USD w amerykańskie przedsiębiorstwa w ciągu ostatnich 25 lat. Wiele z tych transakcji pozostało tajnych ze względu na sprytne przekazywanie funduszy za pośrednictwem spółek-słupów zlokalizowanych w takich miejscach jak Kajmany, Bermudy i Delaware.
Znaczna część tych pożyczek została wykorzystana do finansowania chińskich przejęć amerykańskich przedsiębiorstw, zwłaszcza tych integralnych dla sektorów technologii i bezpieczeństwa narodowego – w tym robotyki, półprzewodników i biotechnologii.
Wielka Brytania otrzymała 60 mld USD, 27 państw członkowskich Unii Europejskiej otrzymało 161 mld USD na prawie 1800 projektów i działań. Wśród krajów, które najwięcej zyskały, są Niemcy (33,4 mld USD), Francja (21,3 mld USD), Włochy (17,4 mld USD), Portugalia (11,7 mld USD) i Holandia (11,6 mld USD).
Pożyczki od chińskich banków państwowych
Badanie uwypukla rozległy i skomplikowany system udzielania pożyczek, wykraczający poza kraje rozwijające się, sięgający krajów zamożnych, takich jak Wielka Brytania, Niemcy, Australia, Holandia i inni sojusznicy USA.
– Chiny manewrowały strategicznie, podczas gdy inni starali się nadrobić zaległości – powiedział William Henagan, były doradca inwestycyjny Białego Domu. Spekuluje on, że to ukryte udzielanie pożyczek dało Chinom przewagę nad kluczowymi technologiami, kluczowymi w potencjalnych przyszłych konfliktach.
Chociaż Stany Zjednoczone pozostają otwarte na większość inwestycji zagranicznych, pieniądze pochodzące z Chin są szczególnie poddawane analizie, ponieważ dwie wiodące gospodarki świata walczą o dominację.
Pożyczki, szczegółowo opisane w raporcie AidData, pochodzą głównie z chińskich banków państwowych. Banki te, kontrolowane bezpośrednio przez chiński rząd centralny i Centralną Komisję Finansową Komunistycznej Partii Chin, są ukierunkowane na realizację strategicznych celów Chin.
Raport ujawnia, że w skali globalnej Chiny udzieliły pożyczek o wartości ponad 2 bilionów dolarów w latach 2000-2023, co znacznie przewyższa wcześniejsze szacunki. Co ciekawe, pożyczki dla bogatszych krajów były przeznaczone głównie na wydobycie surowców mineralnych i zaawansowane technologie.
Według Brada Parksa, dyrektora wykonawczego AidData, podejrzliwość Zachodu wobec agresywnych praktyk pożyczkowych Chin ironicznie nawiązuje do ich głębokiego zaangażowania w gospodarkę USA.
Kompleksowe dane dotyczące globalnej działalności kredytowej Chin były trudne do uzyskania, głównie ze względu na struktury finansowe osadzone w tajemnicy, wykorzystujące firmy fasadowe o zachodnich nazwach.
Chińczycy wykupowali amerykańskie firmy technologiczne
Scott Nathan, wcześniej z U.S. International Development Finance Corp., porusza kwestię złożonej nieprzejrzystości Chin, która utrudnia uzyskanie danych.
Od czasu ostatniej udokumentowanej pożyczki w 2023 r. nadzór USA poprawił się. Mechanizmy, takie jak Komitet ds. Inwestycji Zagranicznych w USA, wzmocniony w 2020 r., mają na celu ochronę wrażliwych sektorów gospodarki.
Strategia Chin ewoluowała, tworząc ponad 100 zagranicznych banków i oddziałów, które następnie udzielają pożyczek za pośrednictwem podmiotów offshore, co jeszcze bardziej ukrywa pochodzenie pieniędzy.
Finansowanie chińskich banków państwowych, obejmujące również Stany Zjednoczone, rozciąga się od północnego wschodu, regionu Wielkich Jezior, zachodniego wybrzeża, aż po Zatokę Meksykańską.
Na przykład w 2015 r. chiński bank państwowy pomógł prywatnej chińskiej firmie w przejęciu 80 proc. udziałów w Ironshore, amerykańskim towarzystwie ubezpieczeniowym, którego klientami byli tak znani klienci jak CIA. Źródło finansowania pozostało nieujawnione z powodu maskowania za pośrednictwem firmy z Kajmanów.
Raport szczegółowo opisuje późniejsze chińskie wykupy amerykańskich firm technologicznych, dodatkowo wyjaśniając, na czym koncentrowały się chińskie interesy po inicjatywie „Made in China 2025”.
AidData oparła swoje ustalenia na kompleksowej analizie dokumentacji regulacyjnej, umów prywatnych i dokumentów giełdowych z ponad 200 krajów. Projekt nabrał ostatnio tempa po odkryciu znaczących chińskich pożyczek w krajach zamożnych, strategicznie inwestujących w wrażliwe sektory technologiczne.
Wyniki sugerują strategiczne przejście od tradycyjnego rozwoju gospodarczego do uzyskania znaczącej dźwigni geoekonomicznej w ramach kredytu państwowego.