Po sześciu miesiącach 2026 r. budżet państwa wykonał 43,1 proc. planowanych dochodów oraz 43,8 proc. zaplanowanych wydatków - podało Ministerstwo Finansów w środowym komunikacie. Dochody wyniosły 278,7 mld zł, a wydatki 402,4 mld zł, co przełożyło się na deficyt w wysokości 123,7 mld zł.
Czytaj więcej
Po trzech miesiącach napiętej sytuacji geopolitycznej, zablokowanej cieśniny Ormuz, co wywoływało obawy o pogorszenie koniunktury, prognozy dla pol...
Wpływy z podatków rosną, ale VAT pozostaje słabym punktem
Łączne dochody budżetu państwa w okresie styczeń–czerwiec 2026 r. były wyższe niż rok wcześniej o 14,5 mld zł, czyli o 5,5 proc. Same wpływy podatkowe wzrosły do 245 mld zł, o 4,9 proc. rok do roku. Najmocniejsze wydają się obecnie dochody z CIT, które zwiększyły się aż o 24,2 proc., do 45 mld zł (m.in. w efekcie podwyżki stawki CIT dla banków do 30 proc.). Wyższe były również wpływy z akcyzy, natomiast dochody z PIT pozostały ujemne, co – jak wyjaśnia resort finansów – wynika z reformy finansowania samorządów.
Największym rozczarowaniem pozostaje jednak podatek VAT. Wpływy z tego źródła wyniosły 161,2 mld zł i były wyższe od ubiegłorocznych zaledwie o 0,3 mld zł, czyli o 0,2 proc. Tak niewielki wzrost jest szczególnie istotny, ponieważ VAT jest największym źródłem dochodów podatkowych państwa. Ministerstwo Finansów wskazuje, że na tak słaby wynik wpłynęło m.in. skrócenie podstawowego terminu zwrotu VAT z 60 do 40 dni po wdrożeniu Krajowego Systemu e-Faktur, co przyspieszyło wypłaty dla podatników. Dodatkowo dochody obniżył program CPN, który zredukował stawkę VAT na paliwa ciekłe z 23 do 8 proc. Łączny koszt tego programu (razem z obniżkami akcyzy) w okresie jego obowiązywania jest szacowany na około 4,7 mld zł.
Czytaj więcej
Po czterech miesiącach 2026 r. deficyt budżetu państwa wzrósł do 89,3 mld zł – wynika z szacunkowych danych Ministerstwa Finansów. W ciągu miesiąca...
Które wydatki budżetu rosną najszybciej
Po sześciu miesiącach wydatki budżetu państwa osiągnęły 402,4 mld zł, co oznacza wzrost o 18,5 mld zł, czyli o 4,8 proc. w porównaniu z pierwszym półroczem 2025 r. Najwięcej środków trafiło do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, na obronę narodową, obsługę długu Skarbu Państwa oraz do samorządów w formie subwencji.
Wzrost wydatków rok do roku wynika przede wszystkim z marcowej waloryzacji świadczeń emerytalno-rentowych, większych dotacji dla Funduszu Ubezpieczeń Społecznych i Narodowego Funduszu Zdrowia oraz wyższych nakładów na obronność. Coraz większym obciążeniem dla budżetu staje się również obsługa długu publicznego, która kosztowała już 33,7 mld zł i była o 7,6 mld zł wyższa niż przed rokiem. Więcej pieniędzy przeznaczono także na mieszkalnictwo, bezpieczeństwo wewnętrzne oraz składkę do budżetu Unii Europejskiej.
Deficyt po pierwszym półroczu wyniósł 123,7 mld zł, co stanowi 45,5 proc. rocznego limitu zapisanego w ustawie budżetowej, wynoszącego 272 mld zł. W ciągu miesiąca, tj. od końca maja, dziura w kasie państwa wzrosła o ok. 15 mld zł. Skoro jednak w połowie roku wykonanie deficytu jest niższe niż 50 proc., na razie nie widać ryzyka przekroczenia planu. Niepokój może budzić słaba dynamika VAT oraz fakt, że przy utrzymaniu wysokiego tempa wydatków realizacja planu będzie zależała od poprawy dochodów w kolejnych miesiącach.