Prace nad dyrektywą trwały kilka lat i były efektem zmiany podejścia Komisji Europejskiej do egzekwowania prawa konkurencji, w którym większy nacisk kładzie się na egzekwowanie prawa na drodze prywatnoprawnej. Dyrektywa ma w założeniach usprawnić i przyspieszyć uzyskiwanie odszkodowań wynikających z antykonkurencyjnych praktyk, takich jak kartel czy nadużywanie pozycji dominującej.

Uczestnictwo spółki w takiej praktyce ma daleko idące konsekwencje prawne. Najczęściej przytaczaną sankcją jest kara pieniężna nakładana przez organy antymonopolowe, która może wynieść nawet 10 proc. przychodu spółki. Nie mniej istotnym ryzykiem, o którym często się zapomina, są powództwa cywilne o odszkodowanie z tytułu naruszenia prawa konkurencji – czy to w postaci powództw następczych względem postępowania administracyjnego (follow on actions), czy też powództw wytaczanych bez związku z postępowaniem regulatora (stand alone actions). W niejednym przypadku roszczenia cywilnoprawne mogą przewyższać wysokością kary pieniężne, które grożą ze strony organów antymonopolowych. Sprawca deliktu antymonopolowego musi się zatem liczyć z ryzykiem roszczeń ze strony partnerów handlowych lub konsumentów poszkodowanych nielegalną praktyką (np. klientów, którzy musieli zapłacić zawyżoną cenę towaru wskutek kartelu cenowego).