Ropa mocno drożeje, a giełdy tracą w reakcji na wojnę z Iranem

Cena baryłki ropy gatunku WTI skoczyła do 82 dolarów za baryłkę i stała się najwyższa od lipca 2024 r. Pierwsze reakcje giełd na wojnę były spadkowe, ale dalekie od paniki.

Z tego artykułu dowiesz się:

• Jakie są reakcje głównych giełd światowych na aktualny konflikt?
• Jak irańskie działania wpływają na globalne szlaki transportu morskiego?
• Jakie są prognozy dla rynku energetycznego w kontekście przedłużającego się konfliktu na Bliskim Wschodzie?
• Co mówią eksperci o możliwych scenariuszach dla gospodarki światowej w obliczu obecnych wydarzeń?

Ropa Brent drożała w poniedziałek nad ranem nawet o 13 procent, a jej cena doszła do 82,3 USD za baryłkę. Rano zeszła w okolice 78,7 USD. Baryłka surowca gatunku WTI kosztowała wówczas 72 USD i była o 7,6 proc. wyższa niż w piątek. Rynek reagował w ten sposób na zagrożenie dla podaży surowca, związane z wojną USA oraz Izraela przeciwko Iranowi. Złoto – tradycyjnie zaliczane do aktywów „z bezpiecznej przystani” – zyskiwało prawie 3 proc., a za 1 uncję kruszcu płacono rano 5376 USD. Cena srebra skoczyła nad ranem do 99,7 USD za uncję, by później zejść w okolice 95 USD. Giełdy azjatyckie reagowały spadkami na wojnę. Japoński indeks Nikkei 225 spadał o 1,6 proc., a Hang Seng (główny indeks giełdy w Hongkongu) zniżkował o prawie 2 proc. Pod względem spadków wyróżniał się filipiński indeks PSEi, tracący blisko 2,6 proc. Saudyjski indeks giełdowy Tadawul All Share stracił w niedzielę 2,2 proc. Giełdy w Zjednoczonych Emiratach Arabskich zostały natomiast zamknięte na niedzielę i poniedziałek.

Kryptowaluty umiarkowanie traciły. Odnotowały one większe ruchy kursowe już w weekend. W sobotę notowania bitcoina spadły w okolice 63 tys. USD, by w niedzielę odbić się powyżej poziomu 66 tys. USD. W poniedziałek rano za 1 bitcoina płacono 66,2 tys. USD. Dolar umacniał się o 0,7 proc. wobec euro i o 0,9 proc. do złotego. Za 1 USD płacono w poniedziałek rano 3,60 zł.

Jak mocno może zdrożeć ropa?

Niepokój na rynkach związany jest głównie z irańskimi uderzeniami na arabskie miasta takie jak Dubaj oraz na tankowce w Zatoce Perskiej. Irańskie władze w weekend oficjalnie ogłosiły zamknięcie Cieśniny Ormuz, łączącej Zatokę Perską z Morzem Arabskim. Później jednak zadeklarowały, że nie będą przepuszczały przez nią jedynie statków amerykańskich. Trzy statki zostały jednak trafione przez irańskie rakiety i drony. Jeden z nich był tankowcem z... irańskiej „floty cienia”. Po tym, jak USA oraz Izrael dokonały w sobotę rano lotniczego uderzenia dekapitacyjnego w Teheranie, w irański łańcuch dowodzenia wkradł się chaos. Zagrożenie dla żeglugi zniknie dopiero, gdy Amerykanom oraz Izraelczykom uda się zniszczyć irańskie wyrzutnie rakiet lub gdy dojdzie do rozejmu.

– Możemy zobaczyć ogromne zakłócenia na rynkach energii, ponieważ konflikt może się poszerzyć i eskalować dalej – twierdzi Neil Wilson, strateg Saxo Banku.

„Uważamy że tempo powrotu ruchu przez Ormuz oraz zakres irańskiej odpowiedzi będą kluczowe dla ceny ropy w najbliższych dniach” – napisali analitycy UBS. 

Średnio ponad 14 milionów baryłek ropy dziennie przechodziło przez Cieśninę w 2025 roku, czyli około jedna trzecia światowego eksportu ropy morskiej, według danych firmy Kpler. Około trzy czwarte tego eksportu trafiało do Chin, Indii, Japonii i Korei Południowej. „Brent mógłby osiągnąć 100 dolarów za baryłkę, jeśli sytuacja bezpieczeństwa na Bliskim Wschodzie się pogorszy” – stwierdził analityk Barclaysa w sobotnim raporcie. 

Korporacje żeglugowe już rozpoczęły zawieszanie ruchów statków nie tylko przez Ormuz, ale także na całym Bliskim Wschodzie. Globalny gigant żeglugowy Hapag-Lloyd powiedział, że zawieszenie żeglugi przez Ormuz, ogłoszone w weekend, będzie kontynuowane „do odwołania” i ostrzegł przed „opóźnieniami, zmianami tras i korektami harmonogramów”. Francuski CMA CGM zawiesił przejścia przez Kanał Sueski, a japoński gigant Nippon Yusen podobno polecił swojej flocie unikać Cieśniny Ormuz. Maersk również zawiesił przesyłki przez Ormuz i przekierowuje ruch kontenerowy z Bliskiego Wschodu na dłuższą trasę wokół Afryki. MSC zawiesił wszystkie rezerwacje ładunków na cały świat do Bliskiego Wschodu.

Jak mogą zachować się giełdy?

Stratedzy Wells Fargo nakreślili ostry scenariusz spadkowy dla akcji, jeśli konflikt na Bliskim Wschodzie wywoła trwały szok energetyczny. „W przypadku przedłużającego się zamknięcia Cieśniny Ormuz i szoku cenowego do ponad 100 dolarów za baryłkę prognozujemy 6000 punktów na S&P 500 jako najgorszy scenariusz” – napisali eksperci tego banku. Poziom 6000 pkt wskazuje na spadek S&P 500 o blisko 13 proc.  od piątkowego zamknięcia. Trwałe zakłócenie przez Cieśninę Ormuz – kluczowy punkt krytyczny ropy na świecie – prawdopodobnie pchnęłoby ropę znacznie powyżej obecnych poziomów, ścisnęłoby marże i skomplikowałoby ścieżkę polityki Fed. Główny scenariusz Wells Fargo przewiduje jednak S&P 500 na poziomie 7500 do końca 2026 roku

 Dominic Wilson,  strateg Goldman Sachs, stwierdził, że reakcja rynku akcji będzie zależeć od trwałości szoku energetycznego. „Na rynku akcji wpływ tego wstrząsu jest wyraźnie negatywny, ale tylko poważne i trwałe zakłócenie cen ropy (takie jak w 1990 czy 2022 roku na przykład) miałoby duży wpływ na globalny obraz wzrostu” – napisał Wilson. Ostrzegł, że sektory cykliczne mogą ponieść największe straty w krótkim terminie, szczególnie te powiązane z globalnym handlem i popytem przemysłowym. Importerzy ropy mogą również stanąć pod nadmierną presją, zwłaszcza po silnych wzrostach od początku roku, które pozostawiają pozycjonowanie podatne na spadki.