Polacy kupują, ale i oszczędzają

Według danych GUS, w 2025 roku ponad 86 proc. gospodarstw domowych deklarowało zdolność do odkładania części dochodów. Ponad 60 proc. badanych planuje częściej oszczędzać, a stopa oszczędności przewyższa średnią długookresową.

Nastroje konsumentów w lutym nadal się poprawiały – wzrósł wskaźnik bieżący, przy niewielkim spadku wskaźnika wyprzedzającego. – Trend pozostaje jednak jasny – w górę. Systematycznie poprawiają się oczekiwania konsumentów odnośnie do możliwości oszczędzania pieniędzy w przyszłości, przy stabilizacji oczekiwań poprawy sytuacji finansowej i dokonywania ważnych zakupów. Mimo wszystko gospodarstwa domowe pozostają ostrożne – podkreślają ekonomiści PKO BP.

Spośród składowych podawanego przez GUS bieżącego wskaźnika ufności konsumenckiej (BWUK) w lutym 2026 r. najbardziej poprawiła się ocena przyszłej sytuacji ekonomicznej kraju (wzrost o 2,7 p. proc.). Wyższe wartości osiągnęły również oceny obecnej sytuacji ekonomicznej kraju oraz przyszłej sytuacji finansowej gospodarstwa domowego (wzrosty odpowiednio o 2,5 p. proc. i 0,4 p. proc.). Niższe wartości niż przed miesiącem odnotowano dla ocen obecnej możliwości dokonywania ważnych zakupów oraz obecnej sytuacji finansowej gospodarstwa domowego (spadki odpowiednio o 3,2 p. proc. i 0,1 p. proc.).

Mocna konsumpcja

Jak zauważają ekonomiści PKO BP, możliwości oszczędzania pieniędzy wyraźnie rosną. W 2012 tylko ok. 30 proc. gospodarstw domowych deklarowało, że stać je na odkładanie pieniędzy, a w lutym 2026 było to już ok. 60 proc. To przekłada się na wyższą stopę oszczędności i stopniowe budowanie kapitału przez coraz większą część Polek i Polaków. Dane pokazują też systematyczny spadek obaw przed inflacją.

Może o tym świadczyć fakt, że sprzedaż detaliczna w styczniu wzrosła o 4,4 proc. r/r w cenach stałych, wobec wzrostu o 4,9 proc. w styczniu 2025 r. W porównaniu z grudniem 2025 r. sprzedaż spadła o 17,8 proc. m/m. Po odsezonowaniu sprzedaż była o 5,1 proc. wyższa r/r i wzrosła o 0,5 proc. m/m, co wskazuje na utrzymanie dodatniego momentum popytu konsumpcyjnego mimo sezonowego spadku na początku roku.

– Styczniowe dane potwierdzają, że fundamenty konsumpcji pozostają mocne mimo mroźnej zimy. Niska inflacja w połączeniu ze wzrostem realnych wynagrodzeń wspiera siłę nabywczą gospodarstw domowych. Choć dynamika płac nominalnych wyraźnie wyhamowała względem grudnia, to w ujęciu realnym sytuacja pracowników nadal się poprawia. W 2026 roku konsumpcja powinna pozostać stabilnym filarem wzrostu PKB, szczególnie mając w perspektywie kolejne obniżki stóp procentowych przez RPP. W połączeniu z odbiciem inwestycji publicznych tworzy to korzystne warunki do utrzymania solidnego tempa wzrostu gospodarczego – skomentował Andrzej Gwiżdż, analityk platformy inwestycyjnej Portu.

Różnie z oszczędzaniem

Stopa oszczędności gospodarstw domowych w Polsce wzrosła o 0,6 pkt. proc. w III kwartale 2025 roku do 10,16 proc., podał Urząd Statystyczny UE Eurostat. Osiągnęła rekordowo wysoki poziom 21,10 proc. w czerwcu 2020 r. i rekordowo niski poziom -0,04 proc. w marcu 2022 r. Średnia unijna w trzecim kwartale wyniosła 14,59 proc.

Z danych za 2025 rok wynika, że 29 proc. gospodarstw domowych oszczędza regularnie, a 57,1 proc. nieregularnie. Tylko około 4,6 proc. gospodarstw nie było w stanie odkładać pieniędzy. Polacy zgromadzili wysokie zasoby na lokatach i w gotówce (55,1 proc. ankietowanych trzyma środki w gotówce, chociaż popularność zyskują też inne instrumenty). Wzrost oszczędności jest wynikiem chęci odbudowania poduszki finansowej po okresie inflacji oraz wysokiego oprocentowania depozytów. Jednak największa grupa Polaków posiada oszczędności poniżej 30 tys. zł.

A co Polacy sądzą na temat oszczędzania? GUS zapytał, jaki – biorąc pod uwagę ogólną sytuację ekonomiczną kraju – jest obecnie czas na odkładanie pieniędzy. Odpowiedzi podzieliły się niemal równo: według niemal 46 proc. ankietowanych to dobry czas, 44 proc. uważa, że zły. Ale zaoszczędzenie w ciągu najbliższych 12 miesięcy jakiejkolwiek sumy za prawdopodobne uznało niemal 60 proc. Polaków, za nieprawdopodobne – nieco ponad 34 proc.

Gorzej jest z oceną aktualnej sytuacji finansowej. Może dużo oszczędzać niewielki procent ankietowanych – tylko 2,5 proc. Trochę oszczędza nieco ponad 61 proc. Natomiast przy obecnym dochodzie wiąże koniec z końcem 29 proc., korzystać z oszczędności musi 3,5 proc., a 1,3 proc. popada w długi.