Agencja ratingowa S&P Global zaskoczyła Włochów, zaledwie kilka dni po tym, jak Rzym obniżył o połowę prognozę wzrostu gospodarczego w obliczu globalnych zawirowań rynkowych i stwierdził, że jego ogromny dług publiczny wzrośnie w tym i przyszłym roku.
S&P Global podniosła rating długu suwerennego Włoch z BBB+ do BBB+, powołując się na spadający deficyt budżetowy, odporny eksport i wysoką krajową stopę oszczędności oraz pewność, że Europejski Bank Centralny utrzyma wszelkie naciski inflacyjne pod kontrolą. Stwierdzono, że nowy rating ma stabilną perspektywę.
– Podwyższenie ratingu odzwierciedla poprawę buforów gospodarczych, zewnętrznych i monetarnych Włoch pośród rosnących globalnych przeciwności oraz stopniowy postęp, jaki poczyniono w stabilizacji finansów publicznych od początku pandemii (COVID-19) – stwierdził S&P Global.
Nowa ocena jest teraz o 3 stopnie wyższa od statusu śmieciowego. Tymczasem rynki kredytowe — w oparciu o ceny CDS — oceniają prawdopodobieństwo niewypłacalności Włoch na 5,6 proc.
Na początku tego miesiąca Fitch potwierdził rating BBB z pozytywną perspektywą, podczas gdy Moody's ocenił Włochy na Baa3 ze stabilną perspektywą.
Wzmocnienie dla premier Meloni
Podwyższenie ratingu przez S&P jest wzmocnieniem dla włoskiej premier Giorgii Meloni przed spotkaniem z prezydentem USA Donaldem Trumpem w Waszyngtonie w czwartek, które ma skupić się na amerykańskich taryfach handlowych, które uderzyły w rynki finansowe na całym świecie i przyćmiły perspektywy gospodarcze.
S&P Global zauważyło, że pozycja Włoch jako wierzyciela zewnętrznego netto wzmocniła się w ciągu ostatnich pięciu lat do około 15 proc. produktu krajowego brutto, w porównaniu z bliską równowagi tuż przed pandemią.
– Osąd S&P nagradza powagę podejścia włoskiego rządu do polityki budżetowej – powiedział minister gospodarki Giancarlo Giorgetti. – W ogólnym niepewnym klimacie ostrożność i odpowiedzialność będą nadal naszym sposobem działania.
Agencja nie zmieniła ratingu ani perspektyw Włoch od lipca 2022 r., kiedy to zmieniła perspektywę z pozytywnej na stabilną po upadku rządu byłego premiera Mario Draghiego.
Stagnacyjna gospodarka Włoch
W środę Włochy zobowiązały się do utrzymania deficytu budżetowego pod kontrolą, nawet gdy obniżyły prognozy wzrostu gospodarczego na tle rosnącej niepewności związanej z taryfami handlowymi USA. Jednak nawet przed ogłoszeniem taryf przez Trumpa trzecia co do wielkości gospodarka strefy euro nie odnotowała praktycznie żadnego wzrostu od połowy 2024 r.
Włoski PKB wzrósł o 0,1 proc. w czwartym kwartale ubiegłego roku w porównaniu z poprzednimi trzema miesiącami po stagnacji w trzecim kwartale. W najbliższej przyszłości nie przewiduje się żadnego ożywienia.
W wieloletnich ramach ekonomicznych opublikowanych w środę rząd obniżył prognozę wzrostu PKB w 2025 r. do 0,6 proc. z prognozy 1,2 proc. z września i obniżył prognozę na 2026 r. do 0,8 proc. z 1,1 proc.
Skarb Państwa potwierdził poprzedni szacunek deficytu budżetowego na rok 2025 na poziomie 3,3 proc. produkcji krajowej, a także potwierdził swój cel obniżenia luki fiskalnej poniżej pułapu Unii Europejskiej wynoszącego 3 proc. PKB w 2026 r., utrzymując cel na poziomie 2,8 proc. Stwierdzono jednak, że dług publiczny – drugi najwyższy w strefie euro po Grecji – wzrośnie z 135,3 proc. PKB w zeszłym roku do 137,6 proc. do 2026 r., po czym nieznacznie spadnie w kolejnym roku.
S&P prognozuje również wzrost PKB Włoch na poziomie 0,6 proc. w tym roku, zgodnie z przewidywaniami rząd Meloni, i stwierdził, że rosnące zadłużenie kraju nie ustabilizuje się do 2028 r.
Niemniej jednak, jak stwierdzono, ostatnia decyzja Trumpa o zawieszeniu wcześniej ogłoszonych 20 proc. taryf na towary z Unii Europejskiej na trzy miesiące i nałożeniu łagodniejszych 10 proc. taryf oznacza, że uderzenie w gospodarkę Włoch będzie „do opanowania”.
Gubernator Banku Włoch, Fabio Panetta powiedział, że spodziewał się podwyżki ratingu S&P i widzi możliwość dalszych podwyżek.
– Rating Włoch może się jeszcze poprawić. Oczywiście, zobaczymy, co stanie się ze światową gospodarką, ale z pewnością nie jestem zaskoczony tym, co wydarzyło się wczoraj wieczorem – stwierdził.
