Orlen stawia na własną wartość

Co najmniej sześć miliardów złotych wyniku EBITDA w 2009 r. oraz znaczące umocnienie pozycji w Europie Środkowej to podstawowe założenia nowej strategii Orlenu.

Zarząd Orlenu przedstawił w lutym br. strategię spółki na lata 2005-2009. Trzy główne filary strategii mają doprowadzić do osiągnięcia założonych celów finansowych. Priorytetem przyjętej strategii jest wzrost wewnętrznej efektywności oraz maksymalny zwrot z obecnych aktywów należących do firmy. Spółka chce też rozwinąć podstawową działalność dzięki dodaniu komplementarnych aktywów i wykorzystaniu możliwości rozwoju na nowych rynkach geograficznych lub obszarach biznesowych.

Wreszcie trzeci punkt zakłada projekty inwestycyjne oraz transakcje nabycia innych podmiotów pod warunkiem spełnienia ostrych wymogów odnośnie do rentowności oraz rygorystycznej oceny inwestycyjnej.

EBITDA na poziomie

6 mld zł!

Nowa strategia spółki zakłada osiągnięcie zysku EBITDA (zysk operacyjny powiększony o amortyzację) w wysokości co najmniej 6 mld zł w 2009 r. Jak twierdzi zarząd spółki, w warunkach makroekonomicznych 2004 roku wskaźnik ten wyniósłby 7,9 mld zł. Średnie nakłady inwestycyjne dla grupy kapitałowej mają w latach 2005-2009 wynieść 1,7 mld zł rocznie. Wydatki inwestycyjne mogą zostać zwiększone nawet o 2,7 mld zł (w okresie 2005-2009 r.), jeżeli płocki koncern uzna, iż kolejne inwestycje będą kreowały dodatkową wartość dla akcjonariuszy. Zwrot na zaangażowanych kapitałach (ROACE) ma wynieść 17,5%. Zarząd zakłada konserwatywną politykę finansową. Docelowa dźwignia finansowa mieści się w przedziale 30-40%. Dzięki temu firma chce utrzymać rating inwestycyjny oraz zoptymalizować poziom struktury kapitału. Przekroczenie tego progu byłoby jednak możliwe okresowo w sytuacji realizacji znaczących transakcji kapitałowych. Zarząd zadeklarował, że co roku będzie rekomendował przeznaczenie 30% zysku na dywidendę.

Punktem wyjścia do tworzenia strategii były przemiany, jakie następują w branży naftowej. Firma zwraca uwagę, że zmienia się popyt na średnie destylaty (np. olej napędowy o niskiej zawartości siarki - o zmianach świadczy rosnąca liczba samochodów z silnikiem Diesela). Rozwojowi tych produktów sprzyjają w krajach rozwiniętych m.in. korzystne regulacje podatkowe. Ważnym elementem wziętym pod uwagę przy tworzeniu strategii jest wzrost konsumpcji petrochemikaliów w Europie Wschodniej. Popyt wynika m.in. z wciąż relatywnie niskiego ich zużycia na mieszkańca w porównaniu z krajami Europy Zachodniej.

Jako istotny element wydarzeń na rynku Orlen uznaje wzrost zależności Europy od globalnych przepływów handlowych (Europa-Rosja, Europa-USA). W pierwszym przypadku coraz większą rolę producenta - szczególnie średnich destylatów - odgrywa nasz sąsiad ze Wschodu. Z drugiej strony USA importuje coraz więcej benzyny ze Starego Kontynentu.

Ważnym czynnikiem wpływającym na rynek są też wymogi narzucone przez normy jakościowe produktów. Wynikają m.in. z regulacji Unii Europejskiej i ogromnych restrykcji związanych z ochroną środowiska.

Spółka chce się przystosować do tych trendów i skoncentrować na inwestycjach w średnie destylaty i produkty chemiczne.

Liczy się detal

Płocka firma postawiła przed sobą kilka wyzwań. Jednym z najważniejszych jest odwrócenie negatywnej tendencji malejącego udziału w rynku detalicznym, w którym Orlen od kilku lat traci po blisko dwa punkty procentowe rocznie (teraz ma 28,6%). Cel to w pierwszej kolejności zahamowanie spadku udziału w sprzedaży detalicznej paliw, następnie odwrócenie tendencji i w rezultacie powrót do minimum 30-proc. w tym segmencie w 2009 r. Strategia zakłada, że spółka zrestrukturyzuje swoją sieć stacji benzynowych i poprawi zarządzanie sprzedaży. Firma zastrzega jednak, że w grę nie wchodzi walka cenowa na polskim rynku. Analitycy pozytywnie oceniają fakt, że Orlen w strategii postawił na rynek detaliczny. Firma liczy też na sprzedaż detaliczną w Czechach. Ma w tym pomóc atrakcyjna pozycja spółki Benzina na tamtejszym rynku.

Przyszłość Orlen Deutschland

pod znakiem zapytania

Podczas publikacji strategii zarząd płockiej firmy przyznał, że spółka Orlen Deutschland nie spełnia pokładanych w niej oczekiwań. Przypomnijmy, że Orlen kupił w 2003 r. 494 stacje benzynowe w północnych Niemczech. Osiągnął w ten sposób ok. 7% w lokalnym rynku oraz 3--proc. udział w całym rynku niemieckim - uważanym za jeden z najbardziej konkurencyjnych w Europie. Warto zaznaczyć, że w Niemczech 7% stacji koncernu usytuowane jest przy supermarketach, 68% lokalizacji to stacje dyskontowe (marka Star), a 25% stanowi marka premium (Orlen).

Orlen Deutschland przyniósł w 2004 r. stratę. Przy obecnym udziale w rynku niemieckim ta sieć nie ma szans na znaczące profity. Aby to się zmieniło, zagraniczna spółka musi pokonać masę krytyczną, czyli około 10-proc. udział w północno-niemieckim rynku sprzedaży paliw przez stacje benzynowe. Dlatego w ciągu roku ma zostać podjęta decyzja, czy dokupić kolejne stacje czy też pozbyć się obiektów, należących do firmy.

W poszukiwaniu ropy

Kolejnym wyzwaniem dla PKN Orlen jest zdobycie dostępu do złóż ropy naftowej (upstream). Plany spółki zakładają ewentualne poszerzenie do 2009 r. struktury firmy o część wydobywczą. Taka decyzja jest rozważana z dwóch punktów widzenia: bezpieczeństwa dostaw ropy naftowej, a także rentowności inwestycji związanych bezpośrednio z dostawami. Orlen założył trzy kryteria, które zdecydują o uruchomieniu wydobycia: próg rentowności, potencjał dostaw ropy i/lub zabezpieczenie się przed wpływem wysokich cen ropy. Ważna jest też możliwość ograniczenia ryzyka. Koncern podał, że raczej będzie się starać zdobywać koncesje wydobywcze z partnerem, który posiada doświadczenia w tego typu działalności. Spółka planuje wydobycie ze złóż w północnej Afryce, Rosji, w rejonie Morza Kaspijskiego, na Bliskim Wschodzie lub Morzu Północnym. W "wydobywczych" celach może pomóc partnerstwo strategiczne z jednym z wiodących międzynarodowych koncernów naftowych. Będzie to jednak możliwe tylko wtedy, gdy cele obecnej strategii zostaną zrealizowane lub kiedy partnerstwo przyśpieszy osiągnięcie tych celów. Odpowiednie partnerstwo mogłoby poszerzyć działalność Orlenu o europejską sieć sprzedaży, komplementarną do posiadanej przez spółkę, aktywa wydobywcze w atrakcyjnych regionach, wiedzę i doświadczenie potrzebne do prowadzenia takiej działalności. Możliwość powiązania z regionalnymi partnerami będzie realna w zależności od skłonności akcjonariuszy do oddania kontroli, równej pozycji partnerów, a także możliwej realizacji efektów synergii.

Wkrótce umowy

na dostawy

Płocki koncern chce podpisać także nowe dwa-trzy kontrakty na kupno ropy naftowej, które zastąpią kontrakty dotychczasowego dostawcy, Petrovalu. Orlen negocjuje z wieloma partnerami. Firma planuje podpisanie stosownych umów w ciągu najbliższych miesięcy. Jak zapewniał prezes spółki Igor Chalupec, na pewno będą one zawierane na krótszy czas niż kontrakt z Petrovalem. Dodał, że obecnie bezpieczeństwo dostaw, mimo zawirowań z jednym z pośredników, jest niezagrożone.

Atrakcyjne spółki

poszukiwane

Prezes Chalupec stwierdził, że jeżeli Grupa Lotos zostanie sprzedana jedynie poprzez GPW, to Orlen będzie bacznie przyglądał się rozwojowi sytuacji. Firmę interesuje tylko taki pakiet GL, który pozwoli na aktywne włączenie się w zarządzanie firmą. Orlen planuje skoncentrować swoje poszukiwania akwizycyjne na rynkach o wysokim potencjale wzrostu. W grę wchodzi obszar Europy Środkowowschodniej i Południowej. Jak twierdzi Orlen, w tym roku rynki tego regionu oferują najwyższy potencjał wzrostu. Firma zastrzega, że wszystkie potencjalne cele inwestycyjne zostaną poddane rygorystycznej analizie finansowej. Wszystkie inwestycje powinny osiągnąć zakładaną długoterminową stopę zwrotu ROACE. Analizowana będzie także ich wrażliwość na różne scenariusze rozwoju założeń makroekonomicznych,

Ważny wzrost organiczny

W segmencie petrochemicznym Orlen planuje dalszą współpracę z firmą Basell w ramach projektu joint venture (Basell Orlen Polyolefins). Ryzyko i koszty związane z projektem rozwoju poliolefin rozłożone są między obu partnerów.

Przewidziane są również inwestycje w obszarze hurtu i logistyki. Założono wydatki podtrzymujące standardy i wielkość produkcji oraz wydatki konieczne ze względu na zmieniające się wymogi prawa związane z ochroną środowiska. Orlen chce zmodernizować instalacje reformingów, planuje inwestycje logistyczne m.in. w bazy magazynowe i rurociągi. Przewidziane są też wymiany niezbędnych instalacji i zakończenie rozbudowy Olefiny II (surowiec BOP). Zakładana jest budowa instalacji HON (hydroodsiarczania oleju napędowego), jak również intensyfikacja kluczowych instalacji tzw. wtórnego przerobu, takich jak kraking kataliczny i hydroodsiarczanie gudronu. Wśród rozpatrywanych kierunków rozwoju jednym z najważniejszych jest budowa instalacji paraksylenu.

Koszty coraz mniejsze

Jak twierdzi zarząd płockiego koncernu, strategia zawiera wszystkie elementy, które pozwolą na wzrost wartości firmy. Spółka realizuje też plan cięcia kosztów, który na koniec 2004 roku osiągnął oszczędności na poziomie ponad 630 mln zł. Do końca tego roku program ma przynieść docelową wartość 800 mln zł trwałej poprawy efektywności. Koncern zakłada dalsze wdrażanie systemu zarządzania wartością. Chce także wprowadzić nowy system wynagradzania powiązany z osiągniętymi wynikami.

Sprzedaż aktywów

W planach Orlenu są też dezinwestycje. Akcjonariusze Polkomtela podpisali już porozumienie o działaniu we współpracy przy analizie upublicznienia operatora. Został powołany komitet sterujący akcjonariuszy, którego zadaniem będzie koordynacja działań w tym procesie. Firma chce jednak dalej restrukturyzować grupę poprzez sprzedaż aktywów z działalności pozapodstawowej.

EKA

Misja PKN Orlen

Dążąc do uzyskania pozycji regionalnego lidera, chcemy zapewnić naszym akcjonariuszom długofalowy wzrost wartości firmy poprzez oferowanie naszym klientom najwyższej jakości produktów i usług. Jako firma transparentna, wszelkie działania realizujemy z zachowaniem zasad ładu korporacyjnego i społecznej odpowiedzialności biznesu, troszcząc się o rozwój naszych pracowników i dbając o środowisko naturalne.