Na przykładzie rynku kapitałowego skrajnym przykładem przegapienia kluczowych zmian były Kodak czy też Nokia. Jedna i druga spółka były globalnymi potęgami w swoich branżach, ale nie dostrzegły kluczowych zmian i musiały wywiesić białą flagę. W przypadku Kodaka kluczową zmianą było wprowadzenie cyfrowej fotografii, natomiast w przypadku Nokii wzrost popularności smartfonów i siły marketingu. To co może niepokoić inwestorów, to to, że mimo niemalże nieograniczonych zasobów powyższe spółki przegrały z rynkiem.
Aby nie popadać w nadmierny pesymizm, ale i nurt piewców sukcesu, zaakcentowałbym oczyszczające znaczenie porażki. W tym obszarze w skali globalnej pokrzepiającym przykładem jest Apple. Po sukcesie Apple I w 1976 r. spółka trafiła w dołek pod koniec lat 80. i początku 90., jednak powrót Jobsa do Apple'a i wprowadzenie iMaca oraz iPhone'a przywróciły świetność firmie.
Z drugiej strony mamy możliwość śledzenia wchodzenia w zakręt, być może ostry, spółki Volkswagen, przy czym konsekwencje tego zwrotu mogą być odczuwalne również dla polskich firm.
Czy z powyższego wywodu można wyciągnąć wnioski dla krajowego podwórka?
Przykładem in minus z polskiego rynku kapitałowego byłaby zapewne TP SA, która nie doceniła zmian technologiczno-regulacyjnych i z dojnej krowy staje się spadającą gwiazdą, przy czym nadal jest w grze.
Pozytywnymi przykładami są Monnari Trade oraz Vistula Group. Obie spółki otarły się o niewypłacalność, ale wyciągnęły wnioski i powracają do portfeli inwestycyjnych.
Spółkami na wirażu są przykładowo LPP czy CCC, w tym sensie, że ekspansja na rynku rosyjskim czy ukraińskim jest obarczona sporym ryzykiem, natomiast rynki niemiecki czy turecki mają swoją specyfikę i minie trochę czasu, zanim krajowi giganci nauczą się sprzedawać na tych rynkach. A ryzykiem jest presja agresywnych sprzedawców internetowych oraz globalnych gigantów.
W pewnym sensie również polski rynek kapitałowy jest tuż przed zakrętem w kontekście zmian na świecie jak i lokalnych. Krajowe zmiany to demontaż OFE, ryzyko marginalizacji rynku kapitałowego czy materializujące się ryzyko oddalenia podwyżki ratingu Polski.
Wypracowane zaufanie do spółek czy państwa nie jest dane na wieczność i co jakiś czas jest weryfikowane. Okazją będą najbliższe wybory parlamentarne oraz sezon publikacji wyników za III kwartał. ¶