Orlen musi dopłacić za gaz otrzymany od Gazpromu

Trybunał Arbitrażowy w Sztokholmie wydał wyrok częściowy w postępowaniu arbitrażowym rozpoczętym 14 stycznia 2022 r. z powództwa Gazpromu i Gazprom Eksportu przeciwko PGNiG (obecnie Orlen). Dotyczy ono m.in. zmiany ceny kontraktowej za gaz ziemny dostarczany z Rosji do Polski od listopada 2017 r. na podstawie tzw. kontraktu jamalskiego zawartego jeszcze we wrześniu 1996 r.

Orlen i Gazprom mają wiele sporów do rozstrzygnięcia

Trybunał oddalił zarówno roszczenie Orlenu o obniżenie ceny kontraktowej od listopada 2017 r. lub od stycznia 2018 r., jak i Gazpromu o podwyżkę od listopada 2017 r. Ponadto ustalił nową, wyższą cenę kontraktową na dzień 1 stycznia 2018 r. oraz oddalił wszystkie dalej idące roszczenia Gazpromu dotyczące podwyżki tej ceny.

Orlen podaje, że wydany przez trybunał wyrok częściowy obejmuje jeden z etapów wielowątkowego postępowania arbitrażowego. W dalszych jego fazach ma być m.in. rozstrzygnięta sprawa dotycząca roszczenia stron o zmianę warunków cenowych kontraktu jamalskiego na podstawie wniosków o renegocjację, składanych w 2020 r. i 2021 r. Trybunał powinien też rozstrzygnąć roszczenia stron wynikające ze sporu o przyczyny i konsekwencje wstrzymania przez Gazprom dostaw błękitnego paliwa w ramach kontraktu jamalskiego w kwietniu 2022 r.

Obecny wyrok modyfikuje warunki cenowe dostaw gazu z Rosji do Polski od stycznia 2018 r. do najwcześniejszej potencjalnej daty kolejnej zmiany ceny w ramach wniosków renegocjacyjnych składanych w 2020 r. i 2021 r.

Trybunał nie określił, w jaki sposób strony mają dokonać rozliczeń w związku z jego wyrokiem, ani nie zasądził żadnych konkretnych kwot z tego tytułu. Ich ustalenia, w pierwszej kolejności, mają podjąć się strony sporu. Jeśli to się nie uda, rozstrzygnięcie zapadnie na dalszym etapie postępowania arbitrażowego.

Orlen będzie miał do zapłaty około 290 mln dol.

Orlen szacuje, że w związku z obecnym wyrokiem częściowym trybunału może mieć do zapłaty na rzecz Gazpromu około 290 mln dol. Jednocześnie zaznacza, że uznanie roszczeń pierwotnie składanych przez Rosjan w postępowaniu arbitrażowym kosztowałoby go około 1,7 mld dol. (za lata 2018-2020/2021).

Obecnie Orlen analizuje treść wyroku częściowego, jak również sposób rozpoznania jego skutków w wynikach finansowych. Ponadto będzie kontynuował działania w celu ochrony swoich interesów w ramach kolejnych faz postępowania arbitrażowego.

W połowie kwietnia, w raporcie rocznym, Orlen informował, że odrębnie prowadzone jest postępowanie arbitrażowe w sprawie roszczenia płockiej spółki wobec Gazpromu o zapłatę odsetek od nadpłaty za gaz ziemny dostarczony w ramach kontraktu jamalskiego w latach 2014-2020. To postępowanie cały czas jest w toku.