Tylko 9 proc. Polaków w wieku 18–34 lat odczuwa silny stres związany z finansami. W Niemczech młodych osób przejmujących się pieniędzmi jest ponad dwa razy więcej, a w USA – trzy razy więcej. Według ekspertów różnice te wcale nie wynikają z lepszej sytuacji finansowej.
– Młodzi Polacy nie mają mniej wyzwań finansowych, ale inaczej na nie reagują – podkreśla Michał Piątek, dyrektor generalny Raisina w Polsce i dodaje: – W Polsce częściej widoczne jest podejście oparte na bieżącym zarządzaniu budżetem oraz większa akceptacja dla przejściowej niestabilności finansowej. W bardziej rozwiniętych gospodarkach większą rolę odgrywają oczekiwania wobec poziomu życia i presja porównawcza. To może zwiększać odczuwane napięcie nawet przy relatywnie stabilnej sytuacji finansowej i dobrych zarobkach.
Ten wzorzec widać także wewnątrz kraju. Polska jest jedynym z badanych rynków, w którym najmłodsza grupa odczuwa najmniejsze obciążenie tematem finansów osobistych. Wśród osób w wieku 18–34 lat 39,8 proc. deklaruje jakiekolwiek napięcie związane z pieniędzmi. W grupie wiekowej 35–49 lat odsetek ten wynosi 46,1 proc., a wśród osób w wieku 50–69 – 44,2 proc.
Czytaj więcej
47 proc. amerykańskich użytkowników programu „Kup teraz, zapłać później” (BNPL) spóźniało się w ciągu ostatniego roku ze spłatą pożyczek. Odsetek t...
W większości analizowanych państw ta zależność jest odwrotna. W USA, Holandii czy Austrii to właśnie osoby z pokolenia Z i milenialsów deklarują najwyższy poziom stresu. Najbardziej wyrazistym przykładem jest jednak Francja. Tam aż 66,3 proc. osób w wieku 18–34 lat deklaruje obciążenie psychiczne związane z pieniędzmi.
Obraz „ogarniętych finansowo” młodych Polaków ma wyraźne potwierdzenie w danych. Pokazuje to Financial Confidence Score – wskaźnik oparty m.in. na ocenie planowania finansowego, realizacji celów i wpływu na codzienne wydatki. W grupie wiekowej 18–34 lata Polska osiąga najwyższy wynik (50,39 proc.), wyraźnie wyższy niż w starszych grupach.
Jak zauważają eksperci, taki wynik wskazuje na duże poczucie sprawczości w obszarze finansów oraz niższą skłonność do zarządzania nimi impulsywnie.
– Poczucie kontroli nad finansami zmienia sposób reagowania na pieniądze – podsumowuje Piątek. – Tam, gdzie ono rośnie, maleje skłonność do działania pod wpływem paniki. Konsumenci częściej podejmują bardziej racjonalne, a nie emocjonalne decyzje dotyczące oszczędzania czy inwestycji. Taki rynek jest mniej podatny na impuls i bardziej nastawiony na porównywanie ofert, gdzie wygrywają rozwiązania czytelne, konkurencyjne i łatwe do zestawienia z innymi.
Wynik najmłodszej grupy Polaków nie jest odosobnioną anomalią. W całej populacji 43,3 proc. badanych deklaruje bardzo silne lub dość wyraźne napięcie związane z finansami. To drugi najniższy wynik w badaniu, zaraz po Holandii (30,1 proc.). Tylko 13,3 proc. wszystkich badanych w Polsce deklaruje bardzo silny niepokój finansowy. W USA odsetek takich osób przekracza jedną czwartą całego społeczeństwa. To oznacza zupełnie inny sposób podejmowania decyzji związanych z pieniędzmi.
