Cesarz słoneczkiem przypalany

Czy okaże się, że podobnie jak w Universalu, wierzyciele i udziałowcy Elektrimu też nic nie dostaną?

Analitycy od wielu lat próbują określić, czy wydarzenia na rynku kapitałowym są powtarzalne, czy też nie. Nazywa się to "pamięcią rynku". Tworzone są bardzo wymyślne modele i przeprowadzane jeszcze bardziej skomplikowane obliczenia. Jedni próbują zaprząc do pracy sieci neuronowe, inni stosują mniej lub bardziej wyrafinowane metody analizy technicznej, jeszcze inni wykorzystują atraktory i geometrię fraktalną. A wszędzie huczą i buczą potężne komputery. No cóż, każdy próbuje odkryć jakąś prawidłowość i dzięki temu mieć przewagę nad rynkiem.

Tymczasem często prawidłowości i podobieństwa są tuż przed nami. Ale, niestety, wiedza o tym daje tylko satysfakcję. Bo przewagę nad rynkiem ma ktoś zupełnie inny.

Oto przykład z ostatnich dni. Powtarzalność zdarzeń w skali mikro. Chciałbym zwrócić uwagę na to, że wszystko, co się ostatnio dzieje wokół Elektrimu, jest kopią wydarzeń sprzed lat, które działy się wokół ówczesnego cesarza spekulacji - Universalu.

Służę przykładami. Obraz pierwszy. Kłopoty finansowe Universalu zaczęły się, gdy najważniejszym aktywem spółki był pakiet... akcji Polsatu. Spółka dokapitalizowała Polsat w 1995 roku, wykorzystując środki zebrane podczas emisji akcji. Universal posiadał nie byle jaki pakiet - było to 20 proc. akcji plus jedna. I ta jedna akcja zapewniała, że udziały w spółce nie mogły zostać "rozwodnione", gdyż zgodnie z ówczesnym Kodeksem handlowym wyłączenie prawa poboru wymagało 4/5 głosów na WZA.

Kiedy Universal znalazł się w kłopotach finansowych, główny udziałowiec Polsatu rozpoczął kampanię, której celem było odzyskanie pełnej kontroli nad telewizją. Wojna była ostra, a akcjonariusze Universalu mieli nadzieję, że na sprzedaży aktywów oni też coś zarobią. Polsat skupował akcje i łudzono się, że zostanie ogłoszone wezwanie do sprzedaży akcji. Zostało nawet zwołane nadzwyczajne walne zgromadzenie, na którym miała zostać zmieniona rada nadzorcza spółki. Tak się nie stało. Polsat razem z cypryjską spółką Rexon Overseas kupiły obligacje zamienne Universalu i dokonano "kompensaty" - Polsat i Universal odkupiły od siebie nawzajem posiadane papiery wartościowe.

W przypadku Elektrimu najważniejsze aktywa to udziały w Polskiej Telefonii Cyfrowej. I to o tę firmę bój toczy główny udziałowiec Polsatu.

Obraz drugi. Postępowanie układowe. Universalowi udało się doprowadzić do postępowania układowego dzięki zadłużeniu, jakie spółka miała... w podmiotach zależnych. Dla grupy kapitałowej redukcja zadłużenia w podmiocie zależnym jest operacją bez wpływu na wynik finansowy i przepływy. To, co jest stratą spółki córki, staje się zyskiem spółki matki. Dla wierzycieli nie. Podobne rozwiązanie zdaje się planować Elektrim. Wśród wierzycieli pojawiły się podmioty zależne (w tym powiązana spółka z Cypru). Zgadnij, Czytelniku, jak będą głosować?

Obraz trzeci. Okazało się, że jednym z największych sukcesów zarządu Universalu jest jego największa porażka. Karne wyrzucenie spółki z publicznego obrotu, na które zdecydowała się Komisja Papierów Wartościowych i Giełd po tym, jak poznała część prawdy o spółce, pozwoliło uniknąć obowiązków informacyjnych. To w dużej części pozwoliło uniknąć przyszłej odpowiedzialności.

A działo się źle. Raty postępowania układowego nie były spłacane i pewnego dnia Universal postawiony został w stan likwidacji. Likwidacja była - dla zarządu - dużo lepsza od bankructwa. W spółce nie pojawił się jakiś "obcy" syndyk, tylko dotychczasowy, wywodzący się z zarządu likwidator.

Jak wiemy, pomysł spodobał się zarządowi Elektrimu. Też chce opuścić rynek, aby uniknąć przyszłej odpowiedzialności. Czy okaże się, że podobnie jak w przypadku Universalu wierzyciele i udziałowcy nic nie dostaną?