Ozłacamy elitę polskiego rynku funduszy inwestycyjnych i emerytalnych

Różnie bywa z naszymi Złotymi Portfelami. Czasem, po kiepskim roku na rynkach, funduszy, które zasłużyły na to wyróżnienie, ze świecą szukać. Tym razem jest inaczej. Rok 2025 był bowiem jednym z najlepszych dla TFI.

Oczywiście nie znaczy to, że zarządzający nagle odkryli kamień filozoficzny rynków finansowych. Zeszły rok – jak to zwykle bywa – miał też trudniejsze momenty, ale ostatecznie fundusze wypracowały rewelacyjne stopy zwrotu. Wiele rzeczy ułożyło się tak, jakby sobie życzyli najwięksi optymiści, a może nawet i lepiej. Jeśli zapomnimy na chwilę o metalach szlachetnych, to najwięcej można było zarobić w 2025 r., inwestując w polskie akcje. To coś, co jeszcze kilka lat temu nie mieściłoby się w głowie. Co więcej, spełniły się też zaklęcia odnoszące się do rynków obligacji, w tym krajowego, które także przyniosły rewelacyjne wyniki. A to wszystko przy nawet trzycyfrowych stopach zwrotu ze spółek surowcowych.

Trudno się więc dziwić, że po takim roku zarządzający funduszami znacznie chętniej rozmawiają o wynikach niż o „trudnym otoczeniu rynkowym”, które w innych sezonach bywało ulubionym wytłumaczeniem branży. Wyniki zarządzania za 2025 r. z pewnością można pokazać klientom bez nerwowego tłumaczenia, że na rezultaty trzeba poczekać, że „to długoterminowa strategia”. I o tym najważniejszym bohaterze, czyli inwestorze, musimy przede wszystkim pamiętać. To on ostatecznie korzysta z dobrych decyzji zarządzających, a Złote Portfele są po to, by przypomnieć, kto w danym roku radził sobie najlepiej z pomnażaniem kapitału.

Dzisiaj prezentujemy nominacje w kategoriach do statuetki Złote Portfele. Laureatów przedstawimy 19 marca na GPW podczas uroczystej gali. 

Fundusz  akcji polskich

• Beta ETF WIG20TR Portfelowy FIZ

• Esaliens Małych i Średnich Spółek

• PKO Akcji Rynku Polskiego

Ubiegły rok na krajowym rynku akcji był zarówno łatwy, jak i trudny. Łatwy, bo byki przez większość czasu nie odpuszczały, w efekcie czego indeksy polskich akcji przodowały w światowych zestawieniach. Zarządzającym trudno jednak było bić benchmarki – przez większość czasu najmocniejszy był WIG20, a w ramach dużych spółek wzrosty oparte były na bankach oraz spółkach surowcowych. Bywały miesiące, w których fundusze zarządzane pasywnie wyrastały na liderów w grupach porównawczych, co doskonale widać wśród kandydatów do nagrody Złotego Portfela z grupy funduszy polskich akcji.

W trójce nominowanych znalazł się Beta ETF WIG20 TR Portfelowy FIZ, czyli fundusz notowany na giełdzie, którego zadanie jest proste – naśladować indeks dużych spółek uwzględniający dywidendy. W gronie najlepszych funduszy akcji polskich znalazł się też PKO Akcji Rynku Polskiego, którego strategia ma prosty charakter indeksowy – celem zarządzających jest osiągnięcie wyniku w 75 proc. WIG20 Total Return i 25 proc. mWIG40 TR. Fundusze indeksowe na ogół biły w zeszłym roku konkurencję, ale miały też poważnego rywala w postaci Esaliens Małych i Średnich Spółek.

Fundusz akcji zagranicznych

• inPZU Akcje Sektora Zielonej Energii

• Rockbridge Neo Akcji Nowa Europa

• Rockbridge Neo Akcji Europy Środkowej i Wschodniej

Rok 2025 na światowych rynkach akcji był zwykle bardzo dobry, choć nie obyło się także bez stresów. Od początku nieco pod górkę miał rynek amerykański, ale po wiosennym tąpnięciu dość szybko się podniósł i zaczął nadrabiać dystans do pozostałych giełd, zarówno krajów rozwiniętych, jak i rozwijających się. Koniec końców mocniejsze okazywały się zazwyczaj te drugie, aczkolwiek cała Europa zyskiwała na przepływie kapitału na nasz kontynent. W Europie budziła się nadzieja na rozruszanie inwestycji publicznych, w tym na obronność. Gospodarkom wschodzącym sprzyjały dodatkowo spadek wartości dolara, sięgający nawet kilkunastu procent, a także drożejące surowce. Co więcej, inwestorom uprzykrzyła się polityka Donalda Trumpa, dlatego szukali ciekawych inwestycji poza Stanami Zjednoczonymi. Coraz mniejsze rozterki budziła także wojna w Ukrainie. To wszystko miało bardzo pozytywne przełożenie na ogół rynków wschodzących, z których rewelacyjnie wypadły zwłaszcza kraje europejskie. Zwyżki rynków Europy Środkowo-Wschodniej były kilkudziesięcioprocentowe. Z perspektywy inwestorów zagranicznych dużym bonusem było też umocnienie lokalnych walut.

Fundusz  mieszany polski

• Credit Agricole Zrównoważony

• Millennium Cyklu Koniunkturalnego

• Rockbridge Zrównoważony

Dla funduszy o strategiach mieszanych, czyli łączących inwestycje w akcje i w obligacje w jeden portfel, w poprzednim roku warunki były wręcz wymarzone. Rynki akcji przynosiły kilkunasto-, a nawet kilkudziesięcioprocentowe stopy zwrotu. Z kolei obligacje skarbowe kontynuowały stabilne zwyżki. Z głównych rynków dłużnych nieco słabiej radziły sobie co prawda Stany Zjednoczone, ale za to inwestycje w obligacje rynków wschodzących dawały nawet kilkunastoprocentowe wzrosty. Taka synergia (jednoczesne wzrosty akcji i obligacji) nieraz w ostatnich latach stała pod znakiem zapytania. Nic zatem dziwnego, że strategie mieszane cieszyły się także zainteresowaniem klientów TFI, podczas gdy np. fundusze akcji zaczynały zdobywać ich serca dopiero pod koniec roku.

Siła polskiego rynku akcji oraz krajowych papierów skarbowych sprawiła, że najlepiej z funduszy mieszanych radziły sobie portfele złożone z lokalnych aktywów, natomiast ich wyniki były jednymi z najlepszych w ostatniej dekadzie. Spora część funduszy mieszanych przy wyważonym ryzyku dała zarobić w 2025 r. po kilkadziesiąt procent, konkurując w ten sposób z funduszami złożonymi tylko z akcji.

Fundusz polskich papierów dłużnych

• Ipopema Obligacji Uniwersalny

• Pekao Dłużny Aktywny

• Rockbridge Obligacji Aktywny 2

Początek trzeciej dekady tego wieku z perspektywy inwestujących w obligacje był trudny i przypomniał o ryzykach, które przez szereg lat pozostawały w uśpieniu. Skok inflacji wymusił szybkie podwyżki stóp procentowych, a zatem i przecenę papierów skarbowych. Ostatnie lata są jednak na rynkach obligacji zdecydowanie lepsze, aczkolwiek część funduszy dłużnych jeszcze do zeszłego roku zacierała złe wrażenie z lat 2021–2022. W roku poprzednim stopy zwrotu z funduszy dłużnych kształtowały się już zazwyczaj tak, jak teoretycznie powinny – fundusze inwestujące w papiery o dłuższym okresie zapadalności, a zatem jednocześnie charakteryzujące się większym ryzykiem, wypadły ostatecznie lepiej niż portfele obligacji krótkoterminowych.

Nie oznacza to jednak, że na rynku wiało nudą. Rynek obligacji również podlegał wahaniom nastrojów, co część zarządzających zdołała skrzętnie wykorzystać do podbicia stóp zwrotu. W efekcie najmocniejsze fundusze dłużne przyniosły w 2025 r. nawet dwucyfrowe stopy zwrotu. W tej kategorii walka o Złoty Portfel była najbardziej zacięta, a różnice w stopach zwrotu u rynkowej czołówki były wręcz kosmetyczne.

Fundusz zagranicznych papierów dłużnych

• Allianz PIMCO Emerging Local Bond

• Goldman Sachs Obligacji Rynków Wschodzących

• BNP Paribas Globalny Obligacji Zamiennych

Globalne rynki obligacji w zeszłym roku dawały zazwyczaj sowicie zarobić. Rentowności papierów skarbowych w większości krajów spadały, aczkolwiek na najważniejszym, tj. amerykańskim rynku bywało z tym różnie. Inwestorzy czasami byli rozdarci pomiędzy słabszymi danymi gospodarczymi, które zwiększają presję na cięcia stóp procentowych (a więc także na spadek rentowności, czyli wzrost cen papierów skarbowych), a gdzieniegdzie wciąż zaskakującą negatywnie inflacją (powyżej prognoz). Ważnym czynnikiem w kontekście wyników z inwestycji w papiery skarbowe w ubiegłym roku okazało się także zachowanie walut – słabszy dolar sprawiał, że część funduszy inwestujących w amerykańskie papiery rozczarowała. Ale były też pozytywne zaskoczenia. Do takich należy zaliczyć zachowanie obligacji rynków wschodzących, w tym szczególnie europejskich, a także kondycję ich walut względem waluty amerykańskiej. Obligacje rynków wschodzących były wzmacniane przez cięcia stóp procentowych, podczas gdy w przypadku USA nastawienie inwestorów co do tej kwestii było w kratkę.

Fundusz rynku surowców

• Esaliens Złota i Metali Szlachetnych

• inPZU Akcje Rynku Złota O

• Superfund Silver Powiązany SFIO kat. Standardowa

Po kilku latach ciszy wokół surowców w ubiegłym roku ich temat wrócił jak bumerang. Tym razem jednak to metale szlachetne skupiły na sobie uwagę inwestorów, oczywiście za sprawą niespotykanego rajdu, a następnie rekordów cen, choć zyskiwał także szereg innych surowców. Inwestorzy zaczęli na nowo pożądać złota (a później także i srebra) w obliczu nacisków prezydenta Donalda Trumpa na szefa Fedu. Hossę złota napędzały także zakupy banków centralnych, w tym Narodowego Banku Polskiego. Metale szlachetne dość szybko wyrosły na rynkowych liderów 2025 r. i już w III kwartale jasne było, że fundusze inwestujące w spółki wydobywcze, producentów i dystrybutorów metali mogą osiągnąć nawet trzycyfrowe stopy zwrotu. Nieco gorzej radziły sobie koszykowe portfele surowców, ze względu na słabość ropy naftowej. Ostatecznie walka o Złoty Portfel w niniejszej kategorii rozegrała się między funduszami spółek rynku metali szlachetnych, które po niesamowitym rajdzie kończyły cały rok niemal na szczytach. Wszystkie trzy nominowane fundusze zarobiły po ponad 160 proc.

Fundusz  PPK

• Esaliens TFI

• Pekao TFI

• PFR TFI

Minęło pięć lat, od kiedy pracownicze plany kapitałowe ruszyły w Polsce pełną parą. Z dzisiejszej perspektywy trudno nie uznać tego programu za sukces. Start PPK co prawda przypadał na dość trudne czasy dla krajowego rynku kapitałowego, ale ostatnie lata dla uczestników, którzy odkładają w tego rodzaju funduszach oszczędności emerytalne, są bezdyskusyjnie udane. Oczekiwania co do zebranych aktywów były przed laty oczywiście nieco większe, ale PPK stabilnie rosną w siłę, udowadniając przy tym efektywną konstrukcję. Do tego PPK odgrywają coraz większą rolę na krajowym rynku kapitałowym, zwłaszcza na giełdzie. Stałe napływy do PPK w poprzednim roku nieraz niwelowały umorzenia w funduszach detalicznych, powiązanych z rynkami akcji.

Żałować mogą ci, którzy z PPK się wypisali. Zeszły rok dla PPK był rewelacyjny, a średnie stopy zwrotu czołowych funduszy przekroczyły 20 proc. Zwykle w czołówce pod względem wyników w poszczególnych grupach funduszy zdefiniowanej daty plasowały się te instytucje, które mają też wysokie kompetencje w zarządzaniu detalicznymi funduszami akcji, obligacji czy mieszanymi. Ostatecznie do naszej nagrody nominowaliśmy trzy towarzystwa funduszy inwestycyjnych: Esaliens, Pekao oraz PFR. Każde z nich ma swoje mocne strony, unikalne zaplecze kompetencji, ale całkiem inną strukturę właścicielską. Esaliens jest niezależnym TFI, Pekao TFI należy do dużej grupy bankowej, natomiast PFR TFI działa w ramach Polskiego Funduszu Rozwoju.

Otwarty fundusz emerytalny

• Allianz Polska OFE

• OFE PZU Złota Jesień

• PKO BP Bankowy OFE

Mówiąc o OFE, trudno nie wspomnieć o ich wciąż nie do końca jasnej przyszłości. Pomysłów pt. „Co zrobić z OFE” było już sporo, ale jak na razie żaden nie doczekał się realizacji. W OFE jest aktualnie około 14 mln członków, a do funduszy emerytalnych wciąż można się zapisać. Dziś OFE inwestują głównie w akcje, najczęściej polskie, które stanowią około 80 proc. łącznych aktywów. Wciąż też OFE mają pod zarządzaniem ogromne oszczędności, zwłaszcza w porównaniu z pracowniczymi planami kapitałowymi czy też funduszami inwestycyjnymi, powiązanymi z rynkami akcji.

Poprzedni rok dla oszczędzających w OFE nie mógł być inny niż bardzo udany, skoro WIG, indeks szerokiego polskiego rynku, urósł o ponad 47 proc. Sprzyjała też sytuacja giełd na świecie. W efekcie niemal wszystkie otwarte fundusze emerytalne wypracowały ponad 40-proc. stopy zwrotu. Po kilku latach hossy na GPW wyniki OFE są też rewelacyjne w dłuższym terminie, co jest jeszcze ważniejsze dla przyszłych emerytów.

Co ciekawe, pomimo wysokiego ujemnego salda przepływów między OFE a ZUS-em w 2025 r. aktywa otwartych funduszy emerytalnych na koniec stycznia 2026 r., po raz pierwszy od zmian z 2014 r., przekroczyły 300 mld zł, wchodząc na najwyższy poziom w historii.