#WykresDnia: Niemcy jednak urosły

Niemiecka gospodarka rosła w drugim kwartale, przewyższając oczekiwania analityków, wspierana przez wydatki prywatne i rządowe pomimo kryzysu energetycznego.

Foto: Bloomberg

Wiosną niemiecka gospodarka rosła zaskakująco - choć tylko minimalnie. Dziury w budżecie państwa są coraz mniejsze. Według ekonomistów miesiące zimowe będą prawdopodobnie trudne. Sytuacja kasowa państwa niemieckiego znacznie się poprawiła w pierwszej połowie 2022 r., pomimo dodatkowych obciążeń w wyniku wojny ukraińskiej. W tym samym czasie na wiosnę niespodziewanie rosła gospodarka.

Według wstępnych wyliczeń Federalnego Urzędu Statystycznego w pierwszej połowie roku Skarb Państwa wydał o 13,0 mld euro więcej niż otrzymał. W odniesieniu do całkowitej produkcji gospodarczej deficyty federalne, stanowe, lokalne i zabezpieczenia społecznego wyniosły 0,7 proc. W pierwszej połowie 2021 r. deficyt wyniósł 4,3 proc.

Produkt krajowy brutto (PKB) wzrósł nieznacznie o 0,1 proc. w drugim kwartale w porównaniu z poprzednim kwartałem i 1,7 proc. w skali roku, po uwzględnieniu efektów cenowych i kalendarzowych, podał federalny urząd statystyczny. Analitycy ankietowani przez Reuters spodziewali się stagnacji gospodarczej kwartał do kwartału. W pierwszych szacunkach władze Wiesbaden zakładały, że produkcja gospodarcza ulegnie stagnacji. – Pomimo trudnych warunków gospodarczych na świecie niemiecka gospodarka utrzymała się w pierwszych dwóch kwartałach 2022 roku – powiedział Georg Thiel, prezes Federalnego Urzędu Statystycznego (Destatis). W pierwszym kwartale 2022 r. niemiecka gospodarka wzrosła o 0,8 proc.

Jak pisze Destatis, gospodarkę wspierały głównie wydatki gospodarstw domowych i rządu. Pomimo dużych podwyżek cen i kryzysu energetycznego konsumenci skorzystali z możliwości podróżowania i częstszego wychodzenia z domu, na przykład w drugim kwartale 2022 r. po zniesieniu prawie wszystkich ograniczeń Covid-19. Spożycie konsumpcyjne gospodarstw domowych wzrosły łącznie o 0,8 proc. w porównaniu z I kwartałem (wyrównane cenowo, sezonowo i kalendarzowo). Rząd zwiększył wydatki na konsumpcję o 2,3 proc. Podczas gdy nakłady brutto na środki trwałe w maszynach i urządzeniach również wzrosły w porównaniu z poprzednim kwartałem (+1,1 proc.) po uwzględnieniu zmian cenowych, sezonowych i kalendarzowych, nakłady brutto na środki trwałe w budownictwie wykazały wyraźny spadek (-3,4 proc.) po wyjątkowo łagodnej zimie.

Wzrosła wymiana handlowa z zagranicą. Przedsiębiorstwa odnotowały w sumie stabilny eksport, choć wolumen towarów eksportowanych do Rosji w II kwartale 2022 r. znacznie się zmniejszył w porównaniu z początkiem roku z powodu wojny w Ukrainie. Pomimo przerw w łańcuchach dostaw na całym świecie, eksport towarów i usług wzrósł o 0,3 proc. w stosunku do pierwszego kwartału 2022 r., po uwzględnieniu korekt cenowych, sezonowych i kalendarzowych. W porównaniu z kwartałem nastąpił jednak większy wzrost importu (+1,6 proc.).

Zdaniem ekonomistów, niemiecka gospodarka stoi przed trudnymi miesiącami z powodu kryzysu gazowego. Według Instytutu Ifo konsumpcja prywatna jako siła napędowa gospodarki zawiedzie w miarę upływu roku z powodu rosnących cen konsumpcyjnych.

Deutsche Bundesbank uważa teraz, że spadek produkcji gospodarczej w zimowym półroczu jest „znacznie bardziej prawdopodobny”. „Wysoki poziom niepewności co do dostaw gazu w nadchodzącą zimę i gwałtowne podwyżki cen prawdopodobnie znacznie odbiją się na prywatnych gospodarstwach domowych i firmach” – czytamy w ostatnim miesięcznym raporcie banku centralnego.

Bundesbank zakłada, że inflacja w Niemczech może sięgnąć jesienią „rzędu wielkości dziesięciu procent”. Skoki cen energii w wyniku wojny w Ukrainie i rosnące ceny żywności od miesięcy napędzają inflację.

W czasie kryzysu koronowego państwo wspierało gospodarkę miliardami. W pierwszym roku pandemicznym 2020 Niemcy odnotowały zatem deficyt budżetowy po raz pierwszy od 2011 roku. Również w minionym roku Skarb Państwa wydał więcej niż pozyskał. Ostatnia pomoc gospodarcza związana z koronawirusem wygasła z końcem czerwca 2022 r.

Z powodu kryzysu koronowego państwa UE po raz pierwszy zawiesiły zasady Paktu Stabilności i Wzrostu, zgodnie z którymi deficyt budżetowy nie może przekroczyć 3 proc., a całkowite zadłużenie nie może przekraczać 60 proc. produktu krajowego brutto. Pakt powinien ponownie wejść w życie w 2023 roku. Komisja Europejska zamierza przedstawić jesienią propozycje reform.

Wojna ukraińska zaostrzyła problemy, które już trapiły niemiecką gospodarkę. Skoki cen energii i utrzymujące się wąskie gardła w dostawach obciążają branże. Jednocześnie najwyższa od dziesięcioleci inflacja wydziera dziury w portfelach konsumentów. Rząd federalny stara się złagodzić ekonomiczne konsekwencje wojny dla konsumentów i gospodarki. Kanclerz Olaf Scholz ogłosił niedawno trzeci pakiet pomocy.