Fundusze z UE są jednym ze źródeł cyklu koniunkturalnego w Polsce. Gdy ich napływ ustaje, gospodarka hamuje, gdy się zwiększa, gospodarka przyspiesza. Czy poza tym fundusze te mają jednak jakiś trwały wpływ na polską gospodarkę, tzn. czy zwiększają jej potencjał?

Rozczaruję pana: ciągle niewiele na ten temat wiadomo. Siłą rzeczy nie znamy scenariusza kontrfaktycznego, tzn. nie wiemy, co by się działo w gospodarce, gdybyśmy tych funduszy nie otrzymywali. Dane, które mogłyby pomóc to ustalić, są zaś niepełne. Mamy na przykład problem z przypisaniem konkretnych wydatków z funduszy UE do konkretnych miejsc, choćby powiatów. Często firmy, które korzystają z funduszy – szczególnie z Europejskiego Funduszu Społecznego - wydają je w innych miejscach, niż są zarejestrowane. Do tego jest wiele bardzo znaczących przedsięwzięć, choćby inwestycje infrastrukturalne, które obejmują większy obszar. Natomiast to, że napływ funduszy dynamizuje inwestycje i w efekcie gospodarkę, a gdy tych funduszy nie ma, mamy spowolnienie wzrostu, jest spójne z moim odczuciem, że one mają znaczenie głównie popytowe. Z danych KE wynika, że inwestycje publiczne w Polsce w 45 proc. są finansowane funduszami unijnymi. Wydanie tych pieniędzy bezpośrednio wpływa na popyt i dodatkowo wywołuje efekty mnożnikowe, które jednak wygasają. Ale co do tego, czy zwiększa też efektywność polskiej gospodarki, tzn. czy ma znaczenie podażowe, mam wątpliwości.