Drogi weekend

Państwowa Komisja Wyborcza oszacowała koszty przygotowania i przeprowadzenia dwudniowego referendum w sprawie przystąpienia Polski do Unii Europejskiej na 85,4 mln zł. Niebagatelne kwoty przeznaczyły na ten cel również inne urzędy państwowe oraz partie i środowiska społeczne.

Głosowanie przeprowadzi 25 165 obwodowych komisji wyborczych w kraju i za granicą. Utworzono 1466 obwodów odrębnych, w tym: 123 w domach studenckich, 78 w aresztach śledczych, 399 w domach opieki społecznej, 750 w szpitalach, 96 w zakładach karnych, 166 za granicą i 14 na polskich statkach. W komisjach obwodowych pracować będzie 264 tys. osób. To właśnie ich diety pochłoną największą część budżetu PKW, bo aż 53 mln zł. Każdy członek otrzyma za dwa dni pracy ok. 203 zł.

Pula numer jeden

Według danych PKW, uprawnionych do głosowania jest 29,5 mln Polaków (w tym 8 czerwca 18 lat ukończy i będzie mogło głosować 1713 osób). Swoje głosy oddadzą na kartach, wydrukowanych przez Drukarnię Skarbową. Za 29,5 mln sztuk poligraficzne przedsiębiorstwo otrzyma blisko 1 mln zł.

To historyczne - jak je nazywają niektórzy - referendum obejdzie się bez usług informatycznej firmy. W ramach oszczędności zadbają o nią pracownicy obwodowych komisji wyborczych.

Miało być nieco inaczej. W lutym PKW ogłosiła dwa przetargi: na obsługę informatyczną oraz kontrolę jakości i nadzór nad realizacją obsługi informatycznej referendum 2003. Stanęły w nich m.in. giełdowe ComputerLand i Softbank. Po dwóch miesiącach przetargi unieważniono.

Powodem tej sytuacji było przyjęcie ustawy o referendum ogólnokrajowym, która znacząco (o 40 mln zł) podniosła koszty przedsięwzięcia, które wcześniej szacowano na 62,2 mln zł. Kwota ta mieściła się w rezerwie celowej budżetu państwa na ten rok.

Szacunki te przesłano do Ministerstwa Finansów, z zaznaczeniem, że dwudniowe referendum wymagać będzie dodatkowych 20 mln zł. Resort odpowiedział, że dodatkowych rezerw celowych państwo nie posiada.

Ostatecznie jednak, w ustawie, która weszła w życie 17 kwietnia, przewidziano możliwość dwudniowego głosowania. Komisje obwodowe mają liczyć do 9 osób przy głosowaniu jednodniowym i do 11 osób w razie głosowania dwudniowego. Przy założeniu podwyższenia o 100% zryczałtowanych diet, przysługujących członkom komisji obwodowych w razie dwudniowego głosowania, koszty przeprowadzenia referendum o ponad 40 mln zł. Na te - zaznaczyła PKW - "nie ma pokrycia".

Z matematyką trudno dyskutować. "Jedynym możliwym źródłem uzyskania oszczędności finansowych, przynajmniej częściowo pokrywających koszty wykonania nowych zadań, jest ograniczenie wydatków na obsługę informatyczną referendum ogólnokrajowego" - można przeczytać w uzasadnieniu do unieważnienia przetargu.

Nie zrezygnowano natomiast z usług firmy ATM, która wygrała przetarg na budowę internetowego interfejsu i tzw. wizualizację wyników referendum. Z warszawską firmą podpisano umowę na 3 lata. Za usługę otrzyma 1,2 mln zł.

Urzędy, partie, przedsiębiorcy

Wydatki Państwowej Komisji Wyborczej nie stanowią jednak całości kosztów, jakie państwowe urzędy poniosły w związku ze zbliżającym się weekendem. Budżety Biura ds. Referendum Unijnego, urzędów wojewódzkich oraz ministerstw: gospodarki i rolnictwa szacuje się na ok. 50 mln zł. Przeznaczono je zarówno na gadżety (znaczki), jak i ulotki informacyjne, filmy telewizyjne, reklamy na billboardach (swoje nośniki wynajmowała m.in. firma Stroer), czy wynagrodzenie osób, które organizowały spotkania informacyjne.

W miliony idą również związane ze zbliżającym się referendum wydatki partii politycznych. (SLD przeznaczył na ten cel ok. 1 mln zł).

Na ulicy i w mediach widoczne były również przejawy prounijnej aktywności środowisk społecznych. Akcja "Tak dla referendum" korzystała z dotacji przedsiębiorców i - jak twierdzili jej inicjatorzy na inaugurującej ruch konferencji - wynajmowała reklamowe nośniki za przysłowiową złotówkę.Jeszcze w ostatnim tygodniu przed głosowaniem Biuro ds. Referendum przypominało o tym wydarzeniu, wysyłając za pośrednictwem operatorów telefonii komórkowej krótkie wiadomości tekstowe.