Kodeks spółek handlowych prawo poboru definiuje jako prawo pierwszeństwa objęcia nowych akcji przez dotychczasowych akcjonariuszy w stosunku do liczby posiadanych walorów. W myśl jego artykułów, podwyższenie kapitału zakładowego w spółce akcyjnej wymaga zmiany statutu i następuje w drodze emisji nowych akcji lub podwyższenia wartości nominalnej dotychczasowych walorów. Objęcie nowych papierów wartościowych może nastąpić w trojaki sposób. Jednym z nich jest oferowanie akcji wyłącznie akcjonariuszom, którym przysługuje prawo poboru (subskrypcja zamknięta). Dwa kolejne sposoby określane są mianem subskrypcji prywatnej i otwartej.
Subskrypcja zamknięta
Decyzja o emisji nowych akcji musi być podjęta przez walne zgromadzenie akcjonariuszy. Uchwała w tej sprawie powinna m.in. określać sumę, o jaką ma być podwyższony kapitał zakładowy, rodzaj akcji, cenę emisyjną lub upoważnienie zarządu albo rady nadzorczej do jej oznaczenia, datę, od której nowe akcje mają uczestniczyć w dywidendzie czy wreszcie terminy otwarcia i zamknięcia subskrypcji. W przypadku subskrypcji zamkniętej uchwała musi również ustalać dzień, według którego określa się akcjonariuszy, którym przysługuje prawo poboru nowych akcji (dzień prawa poboru). W uzasadnionych sytuacjach walne zgromadzenie może pozbawić akcjonariuszy prawa poboru w części lub w całości. Dodatkowo wyłączenie może nastąpić w przypadku, gdy zostało to zapowiedziane w porządku obrad walnego. Akcje, co do których akcjonariuszom służy prawo poboru, zarząd powinien zaoferować w drodze ogłoszenia. Jeżeli w pierwszym terminie nie zostały nabyte wszystkie oferowane walory, zarząd ogłasza drugi termin nie krótszy niż dwa tygodnie. W tym czasie zapisy może znowu składać ogół dotychczasowych akcjonariuszy.
Publiczny obrót
Kodeks spółek handlowych w sposób dość dokładny reguluje zagadnienia związane z prawami poboru, nie nadaje im jednak statusu papierów wartościowych, mimo że są to prawa zbywalne. W publicznym obrocie jest inaczej. Ustawa regulująca ten segment rynku mianem papierów wartościowych określa zbywalne prawa majątkowe, wynikające m.in. z akcji, praw do akcji, kwitów depozytowych, obligacji, listów zastawnych i certyfikatów inwestycyjnych. Prawo poboru otrzymują osoby wpisane do księgi akcyjnej lub posiadające akcje na okaziciela w dniu prawa poboru. Przysługuje ono również posiadaczom akcji nie w pełni opłaconych oraz imiennych świadectw tymczasowych. Prawo poboru nie przysługuje za to podmiotom uprawnionym z obligacji zamiennych ani obligacji z prawem pierwszeństwa. W obrocie publicznym prawa poboru powstają z chwilą dokonania odpowiedniego zapisu na rachunku papierów wartościowych. Wykonanie prawa następuje w jednym terminie, wskazanym w prospekcie. Akcjonariusze, poza zapisem wynikającym z liczby posiadanych praw, mogą wówczas dokonać także dodatkowego zapisu na akcje w liczbie nie większej niż wielkość emisji.
