W założeniach rządowy program "Pierwsza praca", którego pierwsza edycja ruszyła w czerwcu 2002 r., miał nie dopuścić do tego, aby absolwenci szkół wyższych pozostawali bez pracy. Celem działań prowadzonych w pięciu segmentach (małe i średnie przedsiębiorstwa, samozatrudnienie, kształcenie, wolontariat oraz informacja, poradnictwo zawodowe i pośrednictwo pracy) było zwiększenie szans na zdobycie pierwszego doświadczenia zawodowego i w rezultacie ograniczenie bezrobocia wśród absolwentów.
Dotychczasowe efekty programu spotykają się ze skrajnymi ocenami. Sceptycy rządowej inicjatywy wskazują m.in. na niewielkie zainteresowanie programem zarówno ze strony samych absolwentów (po 6 miesiącach pierwszej edycji skorzystało z niego niespełna 63 tys. osób z 520 tys. planowanych przez ministerstwo), jak i pracodawców (tylko co czwarty kadrowy, który słyszał o programie, zatrudniał w 2003 r. pracowników w ramach "Pierwszej pracy"). MGPiPS natomiast chwaliło się w grudniu dotychczasowymi osiągnięciami, wskazując, że od początku realizacji programu ponad milion młodych osób skorzystało z różnych form aktywizacji. Przy czym ok. 42% absolwentów korzystających ze staży absolwenckich znalazło zatrudnienie.
Granty na SOK-i
Szkolne Ośrodki Kariery mają wyrównywać szanse edukacyjne i zapewniać możliwość korzystania z technologii informacyjnej i komunikacyjnej w uczeniu się i rozwiązywaniu problemów edukacyjno-zawodowych młodzieży. Mają też przygotować do wejścia na rynek pracy młodzież kończącą naukę.
W wyniku przeprowadzonego konkursu przyznano 158 grantów za 2 mln zł ze środków MGPiPS. Konkurs adresowany był głównie do szkół gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych z małych miejscowości, gdzie dostęp do informacji jest utrudniony, a którym wsparcie w formie grantu pozwoli stworzyć warunki umożliwiające młodzieży zdobywanie wiedzy o ścieżkach edukacyjnych i regułach rządzących rynkiem pracy.
