W środę akcje Pekao bez prawa do dywidendy

Bez fajerwerków zakończył się skrócony giełdowy tydzień. Ciekawiej zapowiada się nadchodzący. Zyskujące coraz większe zainteresowanie uczestników rynku kontrakty terminowe na akcje PKN Orlen bronią się przed wybiciem w dół z trendu bocznego. Inwestorzy muszą pamiętać o tym, że we wtorek akcje banku Pekao będą ostatni raz notowane z prawem do dywidendy.

W najbliższy piątek przypada termin ustalenia prawa do dywidendy z akcji Pekao. Oznacza to, że inwestorzy, którzy chcą mieć udział w zysku spółki za 2004 rok, najpóźniej we wtorek muszą kupić jej walory. W środę będą one notowane już bez prawa do dywidendy, co biorąc pod uwagę jej wysokość, powinno być równoznaczne ze spadkiem notowań banku o około 6,4 zł (5%). Uzasadniona jest więc niska wycena kontraktów terminowych na te akcje. Są one notowane z ponad 3-proc. dyskontem względem instrumentu bazowego.

Pekao obniży WIG20

Jeśli zgodnie z teorią dojdzie do tak dużej przeceny papierów Pekao, to pociągną one w dół indeks WIG20. Stanie się tak, gdyż jest to indeks cenowy, co oznacza, że przy jego obliczaniu bierze się pod uwagę jedynie ceny wchodzących w jego skład akcji, a nie uwzględnia się dywidend i praw poboru.

Na zakończenie piątkowej sesji bank Pekao miał blisko 13-proc. wpływ na wartość indeksu największych spółek. Przy oczekiwanej przecenie spółki o 5%, WIG20 obniży się więc o 0,6% (przy założeniu, że kursy pozostałych 19 spółek nie zmienią się).

Niżej niż wynikałoby to tylko z uwzględnienia wartości pieniądza w czasie notowane powinny być więc kontrakty terminowe na indeks WIG20. Wycenę czerwcowej serii pochodnych na indeks blue chips obniża także dywidenda, którą z akcjonariuszami chce podzielić się Telekomunikacja Polska (12-proc. udział w indeksie). Spółka wypłaci po 0,33 zł na walor, a termin ustalenia prawa to 19 maja.

Udany początek roku

dla FPKN

Po 4 miesiącach tego roku wolumen obrotu kontraktami terminowymi na akcje PKN Orlen jest większy niż w całym 2003 roku, kiedy to ustanowiony został rekord obrotów tymi instrumentami. W ciągu tego krótkiego okresu wolumen wyniósł 11,2 tys. kontraktów. Rok wcześniej było to 10,3 tys. kontraktów, a w 2003 roku 10,9 tys. instrumentów. Jeżeli wysoka aktywność inwestorów utrzyma się przez kolejne miesiące, to w całym 2005 roku wolumen może wynieść około 35 tys. kontraktów. Są szanse, że taki wynik uda się osiągnąć. Notowania PKN Orlen utrzymują się na wysokim poziomie i charakteryzują wysoką zmiennością. To cechy, które przyciągają spekulantów.

Sam kwiecień okazał się udany także dla kontraktów terminowych na akcje Prokomu (wolumen wyniósł 1347 instrumentów). Wysokie obroty utrzymywały się na pochodnych na KGHM (2011 kontraktów) i na Telekomunikację (6747 kontraktów). Dna sięgnęły natomiast futures na BPH i BRE Bank (miesięczny wolumen wyniósł tu odpowiednio 30 i 23 kontrakty). Teraz w kontraktach terminowych na BRE Bank otwarta jest tylko jedna pozycja!

PKO - pół roku na GPW

We wtorek minie 6 miesięcy, od kiedy akcje PKO BP znalazły się w obrocie na GPW. Oznacza to, że nie będzie już przeszkód, aby GPW uruchomiła handel kontraktami terminowymi na te papiery. Wcześniejszy start tych instrumentów blokował zapis rozporządzenia Rady Ministrów z 21 kwietnia 2004 roku w sprawie wprowadzania do publicznego obrotu praw pochodnych. Mówi ono, że jednym z warunków wprowadzenia m.in. kontraktów terminowych na akcje do obrotu publicznego, jest wskaźnik obrotów tymi akcjami, znajdujący się w grupie 60 najwyższych wartości tego wskaźnika, wyliczonego dla wszystkich spółek znajdujących się w obrocie na rynku regulowanym. Wskaźnik ten jest liczony na podstawie 6-miesiecznej historii notowań. Właśnie brak tej historii uniemożliwiał uruchomienie handlu pochodnymi na PKO BP.

Wprowadzenie kontraktów na walory PKO BP wydaje się o tyle uzasadnione, że jest to spółka o największej kapitalizacji (spośród firm krajowych), która pod względem dziennych obrotów na GPW znajduje się w ścisłej czołówce. Wskaźnik obrotów, o którym mówi wspomniane wcześniej rozporządzenie, plasuje PKO na 1. miejscu wśród blisko 240 spółek notowanych na GPW. Pomijając trzy pierwsze sesje notowań PKO, w trakcie których obroty akcjami tej spółki były rekordowe, przesunie się ona w rankingu na 3. miejsce. Dla porównania Bank Millennium plasuje się na 20. miejscu, a BRE Bank na 12. (w oparciu o papiery obu spółek są już notowane kontrakty terminowe).

Marcin Wójcicki, zastępca dyrektora Działu Notowań i Rozwoju Rynku GPW poinformował, że są szanse na to, aby kontrakty na PKO BP trafiły do obrotu wraz z wygasającymi w marcu 2006 r. seriami pozostałych klas, czyli 20 czerwca (pierwsza sesja po trzecim piątku miesiąca wygaśnięcia). Wcześniej odpowiednią uchwałę musi jeszcze podjąć zarząd giełdy, a KPWiG musi wyrazić zgodę na wprowadzenie tych instrumentów do obrotu publicznego. Z tym nie powinno być problemu.

Kontrakty na WIG20

prawidłowo wyceniane

Przez ostatni miesiąc notowań kontraktów terminowych na indeks WIG20 można było obserwować spory pesymizm inwestorów. Objawiał się on przede wszystkim dużą, ujemną bazą (rozumianą jako różnica między kursem instrumentu bazowego a kursem kontraktu). Na koniec sesji z 27 kwietnia wyniosła ona nawet - 26,5 pkt. Tymczasem uwzględniając dywidendę z akcji Pekao i Telekomunikacji kontrakty terminowe powinny być notowane tylko 2 pkt poniżej indeksu (przy stopie procentowej wolnej od ryzyka równej 5,5%). W piątek sytuacja wróciła do normalności. Na koniec dnia baza wyniosła nawet +4 pkt. Dalszy jej wzrost (do wtorku włącznie) wydaje się nieuzasadniony. Pojawiłyby się bowiem wtedy okazje do arbitrażu, polegającego na kupnie koszyka akcji wchodzących w skład indeksu i sprzedaży kontraktów. Realizację takiej strategii można było zauważyć już w końcówce piątkowej sesji, kiedy baza "przekręciła się" na plus. W środę natomiast pochodne na WIG20 powinny być notowane około 12 pkt powyżej indeksu (od tego dnia akcje Pekao będą notowane bez prawa do dywidendy, co odejmie z WIG20 11 pkt).