Oto co mówią prawnicy o scenariuszach zdarzeń wokół wniosku UniCredito przed posiedzeniem KNB

Prokurator weźmie udział?

- W świetle prawa bankowego Komisja Nadzoru Bankowego ma ograniczone możliwości oddalenia wniosku UniCredito. KNB musiałaby wykazać, że UniCredito nie daje gwarancji ostrożnego i stabilnego zarządzania bankiem, co zagraża depozytom ludności. Argument, że naruszenie umowy prywatyzacyjnej stwarza takie zagrożenie, nie może być teraz wzięty pod uwagę przez KNB. To, czy doszło do naruszenia umowy prywatyzacyjnej, stwierdza sąd. KNB nie ma takich kompetencji i nie może zastępować sądu. Jeżeli Komisja wyda zgodę na wykonywanie przez UniCredito prawa głosu na walnym zgromadzeniu BPH, wówczas pozycja UniCredito w sporze się wzmocni. A Skarb Państwa nie będzie mógł tej decyzji zaskarżyć, ponieważ nie został dopuszczony do udziału w postępowaniu w charakterze strony. Minister skarbu może zaskarżyć do NSA postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu. Szanse Skarbu Państwa w tym zakresie są jednak nikłe. Skarb Państwa ma niewątpliwie interes faktyczny, ale nie jest on tożsamy z interesem prawnym, czego wymaga kodeks postępowania administracyjnego. Interes prawny w tego rodzaju sprawach ma w zasadzie tylko ubiegający się o zezwolenie. Nie można wykluczyć, że rząd będzie chciał doprowadzić do wzięcia udziału prokuratora w środowym posiedzeniu KNB. Prokurator ma prawo, według własnego uznania, wziąć udział w postępowaniu przed KNB w celu zapewnienia, by rozstrzygnięcie było zgodne z prawem. Prokuratorowi przysługuje prawo zaskarżenia decyzji KNB do sądu administracyjnego. Rządowi natomiast pozostanie złożenie pozwu o naruszenie umowy prywatyzacyjnej. Przed złożeniem pozwu rząd może wystąpić do sądu z wnioskiem o jego zabezpieczenie przez zakazanie UniCredito wykonywania prawa głosu. Inną kwestią jest, czy wniosek taki będzie uzasadniony. Gdyby rząd wygrał spór na drodze cywilnej, co nie jest oczywiste, wówczas musiałby dodatkowo wykazać, że naruszenie umowy prywatyzacyjnej zagraża stabilnemu zarządzaniu BPH. Dopiero wtedy KNB mogłaby cofnąć zgodę. Jeżeli KNB nie wyda zgody, wówczas to UniCredito będzie mógł złożyć wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy. Następnie złożyć skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego oraz do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Jeżeli chodzi o prawo konkurencji, fuzja już się dokonała.

Pozostał tylko pozew

Rządowi pozostanie złożenie pozwu o naruszenie umów prywatyzacyjnych. Przedtem może wystąpić do sądu z wnioskiem o jego zabezpieczenie przez zakazanie UniCredito wykonywania prawa głosu z akcji Pekao - twierdzi Aleksander Werner, Kancelaria Kalwas i Wspólnicy.

- Jeżeli KNB zgodzi się na wykonywanie prawa głosu z ponad 75% akcji BPH przez UniCredito, to inwestor w konsekwencji będzie mógł również podjąć kroki mające doprowadzić do fuzji BPH z Pekao. Hipotetycznie w takim wypadku istnieje możliwość:

- w związku z zaskarżeniem decyzji Komisji Europejskiej zezwalającej na fuzję UniCredito z HVB - wystąpienia z wnioskiem do Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości o zawieszenie wykonania decyzji Komisji Europejskiej; - w związku z zapisami umowy prywatyzacyjnej wystąpienia na drogę sądową, której celem może być wyegzekwowanie zapisów tej umowy - w takim wypadku istnieje możliwość złożenia przez MSP wniosku o udzielenie zabezpieczenia, które może polegać m.in. na zajęciu praw z akcji Pekao.

Jednocześnie uważam, że trudno jest znaleźć podstawy prawne do wystąpienia przez MSP z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy przez Komisję Nadzoru Bankowego, a następnie zaskarżenia decyzji nadzoru bankowego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA). Związane jest to z istnieniem interesu prawnego po stronie MSP w wydaniu decyzji administracyjnej.

W przypadku wydania negatywnej decyzji przez nadzór bankowy, UniCredito z pewnością wykorzysta przysługujące mu prawa i złoży wniosek do KNB o ponowne rozpoznanie sprawy, a w przypadku ponownego podtrzymania decyzji, wystąpi ze skargą do sądu administracyjnego. W zależności od treści wyroku strony (KNB oraz UniCredito) mogą składać w dalszej kolejności skargi kasacyjne do NSA. Scenariusze postępowania sądowego mogą być różne. WSA może uchylić jedną decyzję KNB lub obie decyzje (pierwszą oraz drugą wydaną na skutek ponownego rozpoznania sprawy). Takie orzeczenia mają charakter kasacyjny, a więc sprawa z powrotem trafia do KNB, która winna uwzględnić wskazówki sądu w toku rozpoznawania sprawy. Taki wyrok może być zaskarżony do NSA przez KNB, gdyż jest dla niej niekorzystny.

W przypadku utrzymania decyzji KNB w mocy, UniCredito może złożyć skargę kasacyjną do NSA, który m.in. może zaskarżony wyrok utrzymać w mocy bądź przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Przedstawiona konfiguracja nie uwzględnia jeszcze innych możliwych kroków, a także rozstrzygnięć sądów administracyjnych.

Skarga to zbyt mało

Skarga MSP na niedopuszczenie w charakterze strony nie stanowi przesłanki zawieszenia postępowania w sprawie wniosku UniCredito - wskazuje Mirosław Fiałek z Kancelarii Gessel

- Sprawa wniosku UniCredito podlega reżimowi prawa bankowego oraz kodeksu postępowania administracyjnego. Według rekomendacji GINB, nie zachodzi żadna z przesłanek odmowy udzielenia zezwolenia. Jeśli KNB podzieli to stanowisko, powinna wydać zezwolenie zgodnie z wnioskiem. Wydana decyzja będzie ostateczna i wykonalna, choć stronie niezadowolonej z decyzji będzie przysługiwało prawo zwrócenia się z wnioskiem do KNB o ponowne rozpoznanie sprawy. W dalszej kolejności, ewentualna skarga może wpłynąć do sądu administracyjnego. Jako że KNB odmówiła dopuszczenia MSP do udziału w postępowaniu w charakterze strony, ministerstwo nie będzie uprawnione do wystąpienia z wnioskiem o ponowne rozpoznanie sprawy. Na postanowienie KNB odmawiające dopuszczenia MSP do postępowania w charakterze strony nie przysługuje zażalenie, jednak według orzecznictwa NSA sprzed kilku lat, postanowienie takie może być przedmiotem skargi do NSA. Wydaje się jednak, że ewentualna skarga nie stanowi przesłanki zawieszenia postępowania w sprawie wniosku UniCredito.

W przypadku gdyby KNB wydała decyzję w sprawie wniosku UniCredito, a następnie Skarb Państwa został uznany za stronę, MSP mogłoby wówczas domagać się wznowienia postępowania. Podstawą dla takiego wniosku byłyby przepisy kpa, pozwalające na wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją w przypadku gdy strona bez własnej winy nie brała w nim udziału.