Ja chcę do domu

Mieszkanie chętnie zmieniłoby prawie dwie trzecie Polaków, ale gdy do głosu dochodzą finanse, to w perspektywie 5 lat zamiar przeprowadzenia się ma 17% zapytanych, a w ciągu dekady 26% jak wynika z pierwszych badań dotyczących potencjału rynku nieruchomości w skali całego kraju. Na zlecenie firmy Promocja Nieruchomości badania przygotował SMG/KRC Poland Media. Wyniki badań pozytywnie zaskakują ? nie zapowiadają stagnacji na tym rynku, choć aktualna sytuacja skłania do takich prognoz.

Ludzie mają pieniądze na mieszkania. Nie wynika to często wprost z tego, co mówią badani, lecz bardziej z tego, co posiadają i w jaki sposób planują zakupy. Znamienne jest to, że 70% badanych nie zamierza wcale sprzedawać obecnego lokum, by kupić coś nowego. Szansę na zakup mieszkania czy domu podnosi skłonność do skorzystania z kredytu, jaką zadeklarowała połowa badanych ? wyjaśnia Katarzyna Cyprynowska, wiceprezes firmy Promocja Nieruchomości.

Ponad połowa

kupi dom

Badania niezbicie wykazały, że największym marzeniem Polaków jest dom, i to właśnie do domu, najlepiej wybudowanego według własnych upodobań, większość z nas by się przeprowadziła. W ciągu 3 nadchodzących lat dom chce mieć aż co trzeci zainteresowany zmianą mieszkania ? większość z nich zdecydowana jest na wybudowanie go. Nieliczni zamierzają odkupić dom od kogoś lub nabyć go u developera. Jak chęć posiadania domu tkwi w świadomości rodaków bardziej można zauważyć po planach przewidzianych do realizacji za 3 do 10 lat. Prawie 6 z 10 inwestujących na rynku nieruchomości przeznaczy pieniądze na dom. Aż jedna trzecia wybuduje go według własnych upodobań, 17% kupi nowo wybudowany, a tylko 7% używany. Plany te jasno pokazują, że choć chętnych do zakupu domu jest bardzo wielu, developerom aż tak znacząco klientów nie przybędzie. Tym bardziej że prawie wszyscy przyszli właściciele domu chcieli, aby był to budynek wolno stojący. Zainteresowanie segmentami i bliźniakami jest znikome, a w obecnych ofertach developerów zdecydowanie dominują tego rodzaju rozwiązania.

Im dalej od Warszawy zamieszkują badani, tym chęć budowania domu wzrasta. Również w stolicy zainteresowanie drogimi apartamentami oferowanymi przez developerów jest znikome ? im więcej respondent posiada pieniędzy, tym bardziej nastawiony jest na budowę własnego domu.

Inną z tendencji na rynku, jaką wykazały badania, można zauważyć już od co najmniej 1,5 roku ? wzrasta zainteresowania mieszkaniami nowymi na niekorzyść rynku wtórnego. Odbija się to także na cenach ? różnice w cenach mieszkań nowych i używanych stają się coraz bardziej zauważalne. Z badań SMG KRC wynika, że co czwarty kupujący będzie szukał właśnie mieszkania nowego, a 19% zdecyduje się na zakup na rynku wtórnym. Różnica ta utrzymuje się również wśród zainteresowanych kupnem mieszkania w perspektywie od 3 do 10 lat od dziś.

Stosunkowo wysoki jest odsetek chętnych do zamiany mieszkania ? w perspektywie 5 lat w taki sposób swoje warunki bytowe chciałoby poprawić aż 22% respondentów. Jest to duży potencjał dla agencji nieruchomości pośredniczących w tego typu transakcjach. Spada on z czasem, bo już w terminie od 3 do 10 lat chętnych do zamiany mieszkania jest 14%.

Badania wykazały również bardzo duży poziom zaufania Polaków do inwestowania w nieruchomości ? mieszkanie, dom postrzegane są jako świetna lokata kapitału. Stąd też wielu badanych wcale nie deklaruje sprzedaży opuszczanego mieszkania. Obecne mieszkanie/dom w przypadku zamiany/kupna nowego lokalu zamierza sprzedać tylko 28% badanych, jedna piąta odstąpi je rodzicom lub dzieciom, 11% chciałoby je wynająć, a 2% nadal w nim mieszkać. Aż 24% ma innego rodzaju pomysły, a 13% na razie nie wie, co zrobić. W społeczeństwie nie ma szczególnej świadomości kosztów utrzymania inwestycji w nieruchomości.

Kredyt ? owszem,

ale nie wiadomo

jaki ani gdzie

Ponad połowa badanych planujących zakup lub zamianę lokalu zadeklarowała, że zamierza skorzystać z kredytu. Większość ma zamiar finansować inwestycję pół na pół z pieniędzy pożyczonych i środków własnych. Jeśli chodzi o własny udział, to badani liczą głównie na oszczędności ? 50%, jedna czwarta chce pozyskać pieniądze ze sprzedaży starego lokalu, a jedna piąta liczy na pomoc rodziny.

Jednak znajomość instytucji udzielających kredyty i, choćby pobieżna, ich oferty jest wyjątkowo słaba. Wśród banków zdecydowanie dominują PKO BP, Pekao SA i Bank Ślaski ? ta trójka wymieniana jest jako banki, w których najchętniej badani wzięliby kredyt. Na dalszych miejscach są WBK, Kredyt Bank i BIG-BG (możliwość wielu odpowiedzi). Jednak ponad jedna trzecia zapytanych nie potrafi wymienić żadnego banku udzielającego kredytu. Na pobieżną znajomość oferty kredytowej PKO BP było 22% wskazań, Pekao ? 17%, i po 9% BSK, Kredyt Bank i PBK. Połowa planujących skorzystać z kredytu mieszkaniowego nie zna oferty żadnego banku nawet ogólnikowo. ? Badania wskazują, że w reklamowaniu kredytów mieszkaniowych dochodzi do pomyłki komunikacyjnej ? zainteresowani oczekują głównie podstawowej wiedzy na temat kredytów i przełamania lęku, z jakim wiąże się korzystanie z tej usługi, natomiast banki koncentrują się w reklamach na szczegółach (np. oprocentowaniu), których adresaci nie potrafią z niczym porównać. Na obecnym etapie rozwoju wolnego rynku wciąż większy nacisk powinien być kładziony na edukację ? podkreśla Katarzyna Cyprynowska.

Nie ma zaufania

do agencji

nieruchomości

Choć respondenci nie mają szczególnej wiedzy na temat nieruchomości, to jednak w większości (62%) nie są zainteresowani, by ją poszerzać. Więcej o rynku chciałby wiedzieć tylko co czwarty z zapytanych. Obecnie głównym źródłem wiedzy (możliwość wielokrotnych odpowiedzi) jest prasa ? 86% wskazań, dalej rodzina i znajomi ? 46%, TV ? 37% i radio 27%. Polacy zdecydowanie bardziej chcieliby jednak być informowani przez agencje nieruchomości ? 34% wskazań wobec 15% obecnie, więcej informacji niż znajdują chcieliby znaleźć też w internecie ? 32% wskazań wobec 17%. Zdecydowanie więcej oczekują także od ulotek pocztowych ? 20% wobec obecnych 7%. Mniej chętnie natomiast dowiadywaliby się na ten temat z billboardów i radia. ? Badania wykazały, że Polacy nie mają szczególnego zaufania do agencji nieruchomości i wielu z nich podkreśla, że dane uzyskiwane z agencji nie nadają się nawet do wstępnego wyboru poszukiwanej nieruchomości ? często są bowiem nierzetelne i nieaktualne ? mówi Katarzyna Cyprynowska. Stąd też tak dużo wskazań na zdobywanie informacji o nieruchomościach u rodziny i znajomych, do których mamy zaufanie. Wcale to jednak badanym nie odpowiada i chcieliby zredukować tę grupę jako źródło wiedzy z obecnych 46% wskazań do 21%.

Główną, a wręcz prawie jedyną barierą zmiany mieszkania jest brak środków finansowych. Wśród osób, które chciałyby zmienić lokum, ale nie mogą sobie na to pozwolić ze względu na brak pieniędzy ? w 18% przypadków ? miesięczny dochód gospodarstwa domowego nie przekracza 1200 zł, w 23% jest to do 2000 zł, a w kolejnych 20% do 3000 zł. Bardzo wysoki był odsetek odmawiających odpowiedzi na tego typu pytanie ? 27%.

Badania przeprowadzone zostały w kwietniu 2001 r. przez Instytut Badania Rynku SMG/KRC Poland Media na zlecenie Promocji Rynku Nieruchomości. Uczestniczyło w nich 1250 respondentów w pięciu aglomeracjach Polski: Warszawie, Wrocławiu, Trójmieście, Poznaniu oraz Krakowie.