Sposób na piractwo

Straty przemysłu muzycznego z powodu piractwa przekraczają 5 mld USD rocznie. Coraz większą rolę w tym procederze odgrywa używanie komputerowych napędów CD-R. Są już gotowe technologie zabezpieczeń płyt, ale ich wprowadzaniu towarzyszą protesty konsumentów.

Według danych Międzynarodowej Federacji Przemysłu Muzycznego, co roku powstaje na całym świecie ponad 500 mln pirackich płyt CD. Organizacja szacuje, że z powodu sprzedaży nielegalnych płyt, kraje Unii Europejskiej tracą 200 mln USD niezapłaconych podatków. Inne szkody, to słabszy rozwój legalnych wytwórni oraz redukcje zatrudnienia w przemyśle rozrywkowym.

Największym problemem są nadal podziemne tłocznie pirackich płyt CD, produkujące rocznie około 450 mln sztuk krążków. Takie fabryki zlokalizowane są głównie na Dalekim Wschodzie (Malezja, Tajwan) i w Europie Wschodniej, np. na Ukrainie. W krajach zachodnich rośnie natomiast zjawisko domowego kopiowania płyt CD na komputerowych napędach CD-R. Można szacować, że rocznie powstaje około 60-70 mln kopii wykonanych na komputerowych urządzeniach. Ich autorami są zarówno użytkownicy prywatni, jaki i małe pirackie manufaktury.

Jak zapobiec

Koncerny muzyczne już od kilku lat zastanawiają się, co zrobić z nielegalnym wykorzystaniem nagrań, jakiego dopuszczają się użytkownicy komputerów. Podstawowym kłopotem jest właśnie nagrywanie płyt muzycznych na nośnikach CD-R. Nieco mniejsze szkody, chociaż także znaczne, przynosi rozpowszechnianie muzyki w postaci plików MP3. Problem techniczny polega na tym, że standard płyt CD nie ma wbudowanych żadnych zabezpieczeń przed kopiowaniem. Nowa technologia antypiracka musiałaby pozwalać na odtwarzanie zabezpieczonych nagrań na wszystkich dostępnych urządzeniach, a uniemożliwiać kopiowanie jedynie na komputerze. Trzeba także pamiętać, że konsumenci mają prawo kopiować płyty na domowych nagrywarkach i nośnikach CD audio, w których cenę wliczone są opłaty na rzecz organizacji zarządzających prawami autorskimi. To także należy uwzględnić projektując zabezpieczenia.

Na rynku pojawiło się kilka technologii antypirackich, z których korzystają już wytwórnie. Jedną z najbardziej rozpowszechnionych jest system o nazwie Cactus Data Schield izraelskiej firmy Midbar Tech. Technikę zabezpieczeń oferuje też firma Macrovision, znana z systemu antypirackiego dla płyt DVD. Prawie wszystkie duże wytwórnie, m.in. BMG, Universal, Warner, wypuściły już tytuły zabezpieczone przed kopiowaniem. Na rynku jest już prawdopodobnie około 10 mln płyt z systemami antypirackimi.

Protest konsumentów

Systemy antypirackie wzbudzają jednak coraz większy sprzeciw konsumentów i cała sprawa w USA i Wielkiej Brytanii może zakończyć się falą procesów przeciwko wytwórniom płytowym. Teoretycznie, technologie zabezpieczeń powinny jedynie uniemożliwić kopiowanie na nośnik CD-R i rozsyłanie muzyki w postaci plików MP3 przez internet. Systemy antypirackie czynią jednak znacznie większe szkody. Zabezpieczone płyty nie mogą być na ogół odtwarzane na komputerach PC, a nawet na niektórych urządzeniach domowych. Większości z nich nie daje się także przegrać przy użyciu "legalnej" domowej nagrywarki czy urządzenia MiniDisc. Płyty takie są na ogół także bardziej podatne na uszkodzenia i często oferują gorszą jakość dźwięku. Problem polega na tym, że technologie antypirackie polegają na sprytnym "uszkodzeniu" danych na płycie, co powoduje, że jest ona nieczytelna dla napędu komputerowego lub programu konwertującego na pliki MP3.

W Wielkiej Brytanii powstała nawet konsumencka inicjatywa o nazwie Campagin for Digital Rights, której celem jest odwiedzenie wytwórni płytowych od pomysłu nieudolnego zabezpieczania nagrań. Konsumenci domagają się przede wszystkim jasnego oznaczania, które z płyt są zabezpieczone i w związku z tym mogą sprawiać kłopoty. Campagin for Digital Rights wzywa także do niestosowania zabezpieczeń, które uniemożliwiają, legalne w końcu, odtwarzanie płyt na komputerze i kopiowanie na domowym sprzęcie hi-fi. Podobne inicjatywy podejmują bardzo mocne w USA organizacje konsumenckie i grożą wytoczeniem firmom muzycznym procesów, jeżeli te nie zmienią swojej polityki.Kto wygra w tym starciu? Firmy technologiczne, które zaproponują metody możliwe do zaakceptowania przez obie strony sporu.