Fiskus ma być bardziej skuteczny

Kontrolerzy skarbowi wykryli między styczniem a końcem marca tego roku nieprawidłowości na ok. 7,5 mld zł. To o ponad 78% więcej niż przed rokiem. Tymczasem liczba samych kontroli spadła o 13,5%. Według Wiesława Ciesielskiego, wiceministra finansów, wzrost skuteczności to przede wszystkim zasługa wywiadu skarbowego.

Jak mówi wiceminister Ciesielski, inspektorzy kontroli skarbowej coraz rzadziej działają w ciemno. Grunt pod kontrolę przygotowuje im wywiad skarbowy, którego oficjalna nazwa to Biuro Dokumentacji Skarbowej. Na konto działania wywiadu Wiesław Ciesielski zapisuje m.in. wykrycie nielegalnej wytwórni alkoholu, na której budżet stracił ok. 5 mln zł. Sprawą zajmuje się Urząd Kontroli Skarbowej w Katowicach. W pierwszym kwartale był jednym z najbardziej skutecznych w kraju - wykrył nieprawidłowości na kwotę prawie 1,2 mld zł.

Specurzędy dla dużych

- W całym aparacie skarbowym, łącznie ze służbami celnymi, pracuje ok. 65 tys. osób. W wywiadzie - ok. 200 - mówi wiceminister Ciesielski. Pracownicy biura mają niektóre uprawnienia policji, mogą np. przeprowadzać rewizje. Ich główne zadanie to walka z podziemiem gospodarczym. - Z danych policji wynika, że straty powodowane przez zorganizowaną przestępczość gospodarczą to 5 mld zł. Główne źródła tych strat to wyłudzenia VAT i akcyzy, w tym ostatnim przypadku dotyczy to głównie alkoholi i paliw - mówi Wiesław Ciesielski. Jego zdaniem, z powodu paliwowych "przekrętów" do budżetu państwa nie wpłynęło 680-700 mln zł z tytułu akcyzy.

Wywiad bierze pod lupę przede wszystkim dużych podatników. Od przyszłego roku w każdym mieście wojewódzkim powstaną specjalne urzędy skarbowe, które będą obsługiwały tylko największych płatników. Żeby znaleźć się w tej grupie, trzeba mieć roczny przychód większy niż 5 mln euro.

- Odpowiedni projekt ustawy powinien trafić do Sejmu na początku września. Nowe prawo powinno zacząć obowiązywać od początku przyszłego roku - twierdzi W. Ciesielski.

Oprócz zmian w strukturze aparatu, fiskus przygotowuje się do wprowadzenia w życie planu antykryzysowego wicepremiera Grzegorza Kołodki. W urzędach skarbowych zadłużone przedsiębiorstwa mają składać wnioski o oddłużenie. - Z pozoru procedury są podobne, ale skala działań po wprowadzeniu nowych przepisów będzie ogromna - uważa Wiesław Ciesielski.

Ulga budowlana

najpopularniejsza

Ministerstwo Finansów wie już, kto i jakie podatki osobiste zapłacił w ubiegłym roku. PIT musiało wypełnić prawie 24 mln Polaków. Większość z nich - ponad 95% - zapłaciło podatek według najniższej, 19-proc. stawki. Wartość ulg, jakie odliczono od podatku, to ponad 5,3 mld zł. Ulgi odliczone od dochodu wyniosły ok. 5,7 mld zł. W obu przypadkach z odliczeń korzystały przede wszystkim osoby z dolnego progu skali podatkowej. Z ponad 11,3 mln korzystających z ulg aż 10,4 mln miało roczne dochody mniejsze niż 37 024 zł. Z ulg od dochodu największą popularnością cieszyły się wydatki na cele rehabilitacyjne (ponad 1,4 mld zł) i wydatki mieszkaniowe (stara ulga budowlana - 2,1 mld zł). Większość odpisów od podatku stanowiły ulgi mieszkaniowe. Ich wartość ministerstwo oszacowało na prawie 4,3 mld zł. Z wyliczeń resortu wynika, że podatnicy są coraz biedniejsi. W 2000 r. pierwsza grupa podatkowa stanowiła 94,6% rozliczających się z fiskusem. Teraz jest ona większa o ok. 0,6 punktu procentowego. Zmniejszyła się za to grupa druga (z 4,09% do 3,83%) i trzecia (z 1,32% do 0,99%).