Firmom ma być lżej

Większość ekspertów ocenia pozytywnie propozycje resortu gospodarki zawarte w roboczej wersji pakietu "Przede wszystkim przedsiębiorczość II". Wytyka mu się jednak zbyt mało odważne zmiany. Eksperci boją się także, że w toku dalszych prac wszystko co najlepsze zostanie wykreślone z tego pakietu.

Pakiet "Przede wszystkim przedsiębiorczość II", zwany pakietem Bis powstał na podstawie wniosków z raportu o stanie polskiej przedsiębiorczości, jaki powstał w resorcie gospodarki przy udziale organizacji polskich pracodawców. Ostateczna wersja raportu ma zostać przedstawiona sejmowej komisji nadzwyczajnej do spraw ustaw związanych z programem "Przedsiębiorczość, Rozwój, Praca" w czerwcu.

Tymczasem we wstępnej wersji raportu Ministerstwo Gospodarki wskazuje na najważniejsze bariery, z jakimi mają do czynienia przedsiębiorcy działający w naszym kraju. Wskazuje się m.in. na ogromną liczbę instytucji kontrolnych, długi proces inwestycyjny, mnogość stawek podatkowych itd.

Wszystkie te problemy mają zostać rozwiązane, przynajmniej częściowo, przez wejście w życie propozycji zawartych w pakiecie Bis. Eksperci i przedsiębiorcy oceniają zaproponowane zmiany pozytywnie. Większość z nich uważa jednak, że choć niektóre zmiany wydają się rewolucyjne, to całość jest za mało odważna, by mogła na stałe poprawić sytuację przedsiębiorców w Polsce. Zdaniem Jerzego Hausnera, ministra gospodarki, praca resortu nie skończy się na pakiecie Bis. Chce on, aby raport o stanie polskiej przedsiębiorczości przygotowywany był co roku i przedstawiany sejmowym komisjom oraz na posiedzeniu rządu. Następnie na podstawie wskaźników w nim zawartych, np. na podstawie długości procesu inwestycyjnego, minister chce dokonywać samooceny pracy resortu.

Co zakłada pakiet Bis?

PODATKI

Wprowadzenie możliwości wspólnego rozliczania się z podatku VAT przez firmy tworzące grupę kapitałową.

Obniżenie stawki VAT do 7% na wybrane grupy usług, np. fryzjerskie, drobne usługi naprawcze.

Obniżenie stawki podatku dochodowego od osób prawnych od 2004 roku o kilka punktów procentowych przy ograniczeniu ulg podatkowych. Resort proponuje obniżenie stawki bardziej, niż zrobiły to inne kraje takie jak np. Węgry, gdzie podatek ten wynosi 18%, czy Irlandia - 12,5%.

SĄDY

Nowelizacja Regulaminu wewnętrznego sądów powszechnych, zmierzająca do nakazania sędziom rozpatrywania wniosków o wpis do KRS według kolejności zgłoszeń, a nie według uznania.

Wprowadzenie możliwości dochodzenia jednym pozwem całości należności wynikających z jednej umowy.

Zwiększenie liczby wydziałów gospodarczych oraz zapewnienie sądom finansowania, umożliwiającego zatrudnienie asystentów sędziów w liczbie niezbędnej do usprawnienia funkcjonowania sędziów.

MAŁE FIRMY

Nałożenie na sądy rejestrowe oraz urzędy gmin obowiązku wysyłania do urzędu statystycznego oraz skarbowego decyzji o wpisie do rejestru działalności gospodarczej w celu nadania odpowiednich numerów podmiotom gospodarczym przez te urzędy. Dzięki temu rejestrujący firmę nie będą musieli osobiście odwiedzać GUS i US.

Przywrócenie możliwości rozliczania się z fiskusem na zasadach karty podatkowej zakładom, które w ostatnich latach zostały pozbawione możliwości wyboru tej formy. Chodzi np. o firmy z branż optycznej, mechaniki pojazdowej, blacharstwa i lakiernictwa.

Podwyższenie do 800 tys. euro kwoty przychodów, uprawniających do skorzystania z ryczałtu ewidencjonowanego.

Propozycja powrotu do 3-proc. stawki podatku dochodowego dla osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą w zakresie usług agroturystycznych, a opłacających podatek w formie ryczałtu lub karty podatkowej.

INWESTYCJE

Wprowadzenie zasady, że brak planu miejscowego oznacza możliwość budowania na danej działce co się chce.

Wprowadzenie konsekwencji braku planu miejscowego w postaci braku możliwości pobierania przez gminę podatku od nieruchomości, dla której nie stworzono planu miejscowego.Obniżenie opłaty z tytułu użytkowania wieczystego gruntów do wysokości 1% ceny gruntu. Obecnie może być nawet 3%.

INNE

Obniżenie stóp procentowych NBP.

Uproszczenie procedur związanych z udzielaniem kredytów, szczególnie małym i średnim firmom.

Nowelizacja Kodeksu pracy, polegająca na stworzeniu możliwości zawierania umów na czas określony w nieskończoność z pracownikami firm, reprezentujących branże narażone na wahania koniunktury, np. budowlana.

Ograniczenie trwania kontroli skarbowej poprzez wprowadzenie zasady, że na czas kontroli naliczanie odsetek za zwłokę ulega zawieszeniu.

Podwyższenie z obecnych 800 tys. do 2 mln euro kwoty przychodów, wymagających prowadzenie przez firmę tzw. pełnej księgowości.

Wprowadzenie możliwości czasowego wyrejestrowania i czasowego zarejestrowania samochodu ciężarowego.

Ryszard Kowalski, prezes Związku Pracodawców Producentów Materiałów Budowlanych

Oceniając propozycje resortu gospodarki odnoszące się do rynku nieruchomości, mogę powiedzieć tak: To pomysły dobre, w wielu miejscach wychodzące naprzeciw naszym postulatom. Ale proszę pamiętać, że to dopiero wersja robocza pakietu i wszystko w nim się może zmienić. Ja mam nadzieję, że jeżeli nie wszystkie z tych propozycji, to przynajmniej większość znajdzie się w wersji końcowej. Ponadto brakuje w nim jednej rzeczy podstawowej - analizy, dlaczego bez przerwy tworzone są w Polsce bariery dla przedsiębiorczości. Dzieje się tak z trzech powodów. Po pierwsze, przez niskie kompetencje osób odpowiedzialnych za tworzenie prawa. Po drugie, przez silne grupy nacisku pilnujące partykularnych interesów wąskich grup i po trzecie przez władze państwa, które dawno temu już zapomniały, że reprezentują interes publiczny i powinny przeciwstawiać się interesom grup nacisku. Bez zmiany tej sytuacji ministerstwo będzie likwidować część barier, a w ich miejsce powstaną następne.

Jeremi Mordasewicz, ekspert Polskiej Konfederacji Pracodawców Prywatnych

Część propozycji przesłanych nam do konsultacji przez ministerstwo gospodarki to bardzo dobre pomysły. Mam tu na myśli np. ułatwienia dla osób prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą czy likwidację niektórych inspekcji. Chociaż, moim zdaniem, tu resort nie postępuje tak odważnie, jak zrobiono to u naszych wschodnich sąsiadów. Tam wprowadzono zasadę, że kontrola może być prowadzona w danej firmie tylko raz w roku. Może trwać długo i być dogłębna, ale tylko raz. Ponadto wprowadzenie niektórych pomysłów resortu zupełnie nie zależy od niego. Chodzi mi np. o postulowane obniżenie stóp procentowych czy zmiany podatkowe, na które musi zgodzić się jeszcze Ministerstwo Finansów.

Krzysztof Dzierżawski, Centrum im. A. Smitha

Propozycje zawarte w pakiecie Bis mógłbym określić jako idące w większości w dobrym kierunku. Ale to za mało, za mało i jeszcze raz za mało. Problemem polskiej gospodarki nie jest to, że firmę zakłada się w trzech czy czterech okienkach. Cóż to za problem pojechać do GUS-u po REGON. W Polsce funkcjonuje 2,5 mln firm, które zarejestrowały się w kilku okienkach, ale biznes nie idzie. Co z tego, że przedsiębiorca stworzy nowe miejsce pracy, jeżeli nie będzie w stanie go utrzymać. Problemem polskiej gospodarki jest bowiem wysoki koszt pracy, dochodzący nawet do 90% płacy netto. Nigdy nie będzie u nas dobrze, jeżeli ten koszt nie spadnie do ok. 50%. A w tym celu trzeba obniżyć koszt różnych składek i podatków. Obniżenie o kilka procent podatku dochodowego nic tu nie pomoże.