Inwestowanie bez kapitału

Z każdym rokiem leasing nabiera coraz większego znaczenia w polskiej gospodarce. Z tej formy finansowania korzystają i małe firmy, i duże korporacje. W zeszłym roku przedsiębiorcy zakupili maszyny, pojazdy i inne przedmioty potrzebne w biznesie za ponad 10 mld zł. To o 40% więcej niż przed rokiem. Nie ma w tym nic dziwnego, bo leasing to sposób na inwestowanie bez angażowania kapitału własnego przedsiębiorstwa.

O wyborze leasingu decydują zwykle rozwiązania podatkowe, dające podmiotom wiele preferencji. Jedną z najważniejszych korzyści jest możliwość wliczenia wpłaty początkowej oraz rat leasingowych w koszty uzyskania przychodu. Tymczasem kupując sprzęt na kredyt przedsiębiorstwo może wliczyć w koszty jedynie odsetki od raty kredytu i amortyzację przedmiotu. Leasing daje także możliwość pokrywania kosztów użytkowania urządzeń z bieżących przychodów firmy. Nie ogranicza przy tym możliwości korzystania przez przedsiębiorstwo z tradycyjnych form pozyskiwania środków na inwestycje, czyli kredytu bankowego.

Szybko i prosto

Procedury w przypadku leasingu są na tyle szybkie i proste, że pozwalają firmom niemal błyskawicznie reagować na zmieniające się warunki i potrzeby rynku. Dzięki temu mają dostęp do najnowszej techniki i technologii bez angażowania własnych środków. Aby skorzystać z leasingu, trzeba przedstawić podstawowe dokumenty rejestracyjne oraz finansowe. Przy wpłacie wstępnej w wysokości 20% wartości przedmiotu leasingu, należy jedynie wypełnić wniosek oraz załączyć REGON i NIP. Zazwyczaj od podpisania umowy leasingowej do chwili odebrania sprzętu upływa jedynie kilka dni.

W przypadku tej formy finansowania, podatek VAT naliczany jest osobno od poszczególnych rat, przez co nie ma konieczności płacenia go w całości na początku umowy, jak to ma miejsce w umowach sprzedaży ratalnej.

Trzeba pamiętać jednak, że przedmioty leasingu, czyli np. pojazdy czy maszyny, są własnością firmy leasingowej do czasu spłaty wszystkich rat oraz dokonania wykupu za kilka procent wartości sprzętu. Przedsiębiorstwo jedynie jest użytkownikiem tego sprzętu.

W zamian za użytkowanie płaci czynsz. Może to następować co miesiąc albo też w ramach innego harmonogramu. Jest to uzależnione od potrzeb klienta, który w ten sposób może dopasować płatności do sezonowości własnej działalności gospodarczej. Raty mogą być równomierne lub malejące.

Przedsiębiorstwo może kupić w leasingu np. maszynę lub pojazd, wpłacając zaledwie 10% wartości sprzętu. Wartość czynszu jest uzależniona, poza wartością sprzętu, od wysokości wpłaty początkowej oraz długości trwania umowy. Ta w przypadku najbardziej popularnych przedmiotów leasingu, czyli pojazdów, wynosi od 2 do 4 lat.

Maksymalna wartość przedmiotu branego w leasing jest uzależniona praktycznie wyłącznie od wielkości i kondycji finansowej firmy leasingowej. Dlatego nie ma przeszkód, aby poprzez leasing nabyć zarówno kosztujący kilkanaście tysięcy złotych samochód, jak i samolot za kilkaset milionów złotych. Wiele firm stosuje jednak ograniczenia co do minimalnej wartości nabywanego sprzętu. Zazwyczaj kwota ta wynosi 15 tys. zł.

Zmiany homologacyjne

i podatkowe

W styczniu 2004 r. zmieniły się przepisy o zasadach homologacji pojazdów. Większość samochodów w karoseriach osobowych nie będzie już mogła uzyskać homologacji jako ciężarowe, niezależnie od dopuszczalnej ładowności, liczby pasażerów czy "kratki" za tylnym siedzeniem. Ograniczenia te dotyczą najpopularniejszych obecnie samochodów w karoseriach kombi i hatchback itp. Tylko samochody osobowe o nadwoziu AF, czyli wielozadaniowe, jak np. citroen xsara picasso, renault espace, volkswagen sharan, opel zafira nadal będą mogły być homologowane zarówno jako ciężarowe, jak i osobowe. Wszystkie samochody z kratką, które są już używane przez klientów i posiadają homologacje jako samochody ciężarowe, będą nadal opodatkowane na takich samych zasadach jak dotychczas.

Znacznie bardziej opłacalność korzystania z leasingu ogranicza jednak nowa ustawa o VAT. Wprowadza ona przepis dotyczy limitów odpisu podatku. Zgodnie z nim, przedsiębiorca będzie mógł odliczyć 50%, ale nie więcej niż 5 tys. zł VAT od samochodu osobowego.

Kluczowa ładowność

Podatek w pełnej wysokości, czyli 22%, będzie można odpisać w przypadku pojazdów o ładowności co najmniej 629 kg, zarejestrowanych do przewozu 4 osób i 697 kg dla samochodóJeżeli ładowność będzie niższa, wówczas będzie obowiązywać limit odpisu VAT.

W tym przypadku oznacza to pogorszenie sytuacji przedsiębiorców. Teraz, zgodnie z obowiązującymi przepisami, mogą odliczyć cały podatek od pojazdu, który ma homologację ciężarową (np. auto osobowe kombi z kratką). Obecnie w ofercie firm leasingowych znajduje się 160 modeli takich samochodów. Po wprowadzeniu nowych przepisów pozostanie ich tylko 30.

Drugi przepis wprowadzony przez nową ustawę dotyczy pobierania podatku. Z góry, czyli w pełnej wysokości wraz z podpisaniem umowy, będzie pobierany w przypadku leasingu finansowego. Ta forma finansowania dotyczy około 5% podpisywanych umów. Głównie leasingu nieruchomości. Jest też wybierana przez duże podmioty. W przypadku leasingu operacyjnego, podatek będzie pobierany, tak jak obecnie, wraz z ratami.

Obie formy finansowania różnią się tym, że w leasingu operacyjnym kosztem uzyskania przychodu jest dla przedsiębiorcy cała rata, a w finansowym jedynie odpis amortyzacyjny.

Konieczne

porównanie ofert

Przy wyborze firmy leasingowej, z której usług przedsiębiorca chce skorzystać, trzeba zwrócić uwagę na jej kondycję finansową i wybrać znaną markę na rynku. Trzeba jednak przyznać, że nie jest to łatwe. W ostatnich latach były przypadki bankructw dużych i znanych firm z branży. Jedna z nich należała nawet do banku.

Dla klientów zagrożeniem jest to, że przedmioty nabyte w ramach leasingu są własnością firmy leasingowej. Dlatego w przypadku jej bankructwa, realizacja umowy jest uzależniona od decyzji syndyka masy upadłościowej, który może np. nakazać jednorazową spłatę wszystkich rat. Mogą pojawić się problemy z wykupem leasingowanego sprzętu. Takie przypadki miały bowiem miejsce w przeszłości.

Specjaliści zalecają również, aby dokładnie zapoznać się z umową, ponieważ często ogłoszenia i materiały reklamowe firm mają charakter ogólny i koncentrują się na najbardziej atrakcyjnych dla przedsiębiorcy warunkach korzystania z leasingu. W związku z tym zachęcają do porównania i przeprowadzenia symulacji ofert różnych firm. Ważne dla przedsiębiorcy są też zapisy dotyczące przedterminowego rozwiązania umowy, np. w przypadku kradzieży samochodu lub niepłacenia rat.

Dobre wyniki 2003 roku

Łączna wartość netto środków trwałych przekazanych w leasing w 2003 r. wyniosła 10,5 mld zł, co oznacza wzrost o 40% w porównaniu z 2002 r. Według przedstawicieli Związku Przedsiębiorstw Leasingowych, wyniki osiągnięte w dwóch ostatnich latach wskazują, że po kilkuletnim okresie dekoniunktury na rynku leasingu, rozpoczął się jego dynamiczny rozwój. Liderem na rynku pozostaje EFL, na drugie z trzeciego miejsca awansował Raiffeisen Leasing. Trzeci jest BRE Leasing.

W ub.r. dzięki leasingowi sfinansowano zakup środków transportu drogowego o wartości 7,6 mld zł (w tym samochodów osobowych za ok. 700 mln zł.), maszyn i urządzeń przemysłowych za 2,45 mld zł, komputerów i sprzętu biurowego - 245 mln zł. Na transport kolejowy, powietrzny i wodny wydano około 70 mln zł, a na inne środki trwałe 190 mln zł.

W 2003 r. znacznie zmieniła się struktura portfela leasingowego. Najbardziej znaczący był dalszy wzrost udziału pojazdów. Segment ten stanowi 72% całego portfela, wobec 60% w 2002 r.

Bardzo duży wpływ na wzrost zainteresowania leasingiem pojazdów miały zapowiedzi zmiany regulacji podatkowych, związanych z samochodami osobowymi, homologowanymi jako ciężarowe (z kratką). O skali tego zjawiska świadczy najlepiej to, że w IV kwartale 2003 r. wyleasingowano blisko 38% pojazdów.

Choć w porównaniu z 2002 r. zmniejszył się do 23% z 25,3% udział maszyn i urządzeń technologicznych, to zmiana ta jest rezultatem bardziej dynamicznego wzrostu leasingu pojazdów. Jednak należy odnotować wzrost wartości leasingu maszyn i urządzeń w porównaniu z rokiem 2002 o 29%, do rekordowego poziomu 2,45 mld zł. Niski był udział komputerów i sprzętu biurowego (2,3%). W 2003 roku zanotowano też spadek wyleasingowanych nieruchomości. To jednak perspektywiczny rynek. W Polsce poprzez leasing finansuje się zaledwie 5% inwestycji w nieruchomościach, wobec 20% w krajach Unii Europejskiej. Według firmy B.P.S. Consultants Poland, w sumie z leasingu korzysta około 11% firm zatrudniających do 10 osób i prawie 30% firm małych i średnich posiadających od 10 do 250 pracowników. W Polsce poprzez leasing firmy finansują co najwyżej 8% inwestycji. To kilka razy mniej niż w Europie Zachodniej.

Rodzaje leasingu

Leasing to umowa między przedsiębiorstwem a firmą leasingową, która zobowiązuje się zakupić wybraną rzecz oraz oddać ją firmie w użytkowanie przez określony czas.

Przedsiębiorstwa decydując się na leasing mają do wyboru dwa rodzaje finansowania.

Leasing operacyjny - przedmiot leasingu zaliczany jest do majątku firmy leasingowej i przez niego amortyzowany. Raty leasingowe firma korzystająca z tej formy finansowania może zaliczyć w ciężar kosztów uzyskania przychodu. Leasing ma pozytywny wpływ na wskaźniki finansowe przedsiębiorstwa. Poprzez indywidualne ustalenie wartości końcowych, można dopasować umowę do planowanej płynności finansowej firmy. Kiedy umowa dobiegnie końca, przedsiębiorstwo może przedmiot leasingu zwrócić, zakupić lub kontynuować leasing.

Leasing finansowy - przedmiot leasingu jest zaliczany do majątku klienta i przez niego amortyzowany. W momencie spłaty ostatniej raty, przedmiot leasingu przechodzi na własność przedsiębiorstwa.