Przede wszystkim farmakoekonomika

System ochrony zdrowia w Polsce, szczególnie w ostatnim okresie, narażony był na wiele zmian, często o rewolucyjnym charakterze. Prowadzone od wielu lat "reformy", zmieniające w sposób nagły warunki funkcjonowania i środowisko, w którym działają organizacje ochrony zdrowia, uczyniły cały system mało efektywnym i źle ocenianym przez większość społeczeństwa. Brak długofalowej i konsekwentnej polityki zdrowotnej łączy się z olbrzymimi trudnościami, z jakimi borykają się zarządzający, i budzi niezadowolenie samych polityków. Stabilizacja systemu, działania porządkujące o charakterze bardziej ewolucyjnym, modyfikującym zaistniały stan rzeczy, wydają się najważniejszymi zadaniami stającymi przed podmiotami odpowiedzialnymi za funkcjonowania ochrony zdrowia w naszym kraju.

Wśród wielu nierozwiązanych problemów, takich jak zadłużenie szpitali (czy innymi słowy, stwarzanie takich warunków funkcjonowania, aby jednostki ochrony zdrowia ponownie się nie zadłużały), tworzenie dodatkowych ubezpieczeń zdrowotnych, dbałości o rozwój medycyny rodzinnej i możliwości kształcenia lekarzy, znajduje się kwestia racjonalnego gospodarowania lekami, środkami diagnostycznymi i materiałami medycznymi.

W tym ostatnim przypadku podejmujący decyzje, zarówno na szczeblu makroekonomicznym, związanym z refundacją, jak i mikroekonomicznym, powiązanym z funkcjonowaniem szpitali lub przychodni, mają do dyspozycji sprawdzone i dobrze funkcjonujące na całym świecie narzędzie wspomagające zarządzanie, jakim jest farmakoekonomika.

Najbardziej ogólna definicja mówi, że farmakoekonomika jest to ekonomiczna ocena środków farmaceutycznych.

Z językowego punktu widzenia słowo farmakoekonomika pochodzi od greckiego "pharmakon" - lek i "oikonomia" - oszczędność lub łacińskiego "oeconomia" - gospodarowanie.

Farmakoekonomika jest częścią ekonomiki zdrowia, stawiającą sobie za cel optymalizację farmakoterapii, czyli dążenie do racjonalnego i oszczędnego gospodarowania lekami. Służy ona następującym celom: rejestracji leków, regulacji cen leków, refundacji leków i procedur medycznych, tworzeniu szpitalnych list leków - receptariuszy, opracowaniu standardów postępowania terapeutycznego i diagnostycznego.

Konieczność profesjonalnego zajęcia się ekonomiczną oceną procedur medycznych wynika z faktu istnienia ograniczonych zasobów, czyli skończonej ilości środków, jakie każdy kraj lub (i) jego obywatele są w stanie przeznaczyć na poprawę zdrowia.

Wiedza z zakresu farmakoekonomiki umożliwia najbardziej obiektywne, bo oparte na przesłankach czysto medycznych i ekonomicznych, spojrzenie na szeroko zdefiniowany program ochrony zdrowia. Przeprowadzane w profesjonalny, tj. zgodne z wytycznymi i standardami, sposób analizy farmakoekonomiczne stanowią najlepszą podstawę do dokonywania wyborów dotyczących sposobów terapii. Stąd wiedza z tego zakresu wydaje się niezbędna wszystkim, którzy na różnych szczeblach podejmują decyzje.

Tylko przy spełnieniu takich warunków gospodarka lekami w naszym kraju będzie dawała pewność, że środki finansowe, zarówno publiczne, jak i prywatne, wykorzystywane są w najlepszy sposób.