Trwa sektorowa hossa

Krajowy sektor ubezpieczeniowy rośnie nadal znacznie szybciej niż gospodarka. Przychody towarzystw ze sprzedaży polis zwiększyły się w ciągu trzech kwartałów o 11,45% do 20,8 mld zł. Skonsolidowany zysk netto skoczył o dwie trzecie do 3,54 mld zł.

Właściciele większości krajowych zakładów ubezpieczeń mogą mieć duże powody do zadowolenia. Powód? Utrzymująca się dobra koniunktura na produkty ubezpieczeniowe. Skutek? Po trzech kwartałach br. przypis składki brutto wyniósł 20,8 mld zł, co oznacza wzrost o 11,45% w porównaniu z ubiegłym rokiem. Przychody firm ubezpieczeniowych rosły więc w tym roku kilkakrotnie szybciej niż PKB (w trzecim kwartale było to 3,7%), czy inflacja (we wrześniu wzrost cen, liczony rok do roku, wyniósł 1,8%). Ten boom ubezpieczyciele zawdzięczają głównie rosnącym o 20,5% przychodom ze sprzedaży polis na życie, bo przychody z ubezpieczeń majątkowych wzrosły tylko o 4,37%.

Boom czy bancassurance?

W nominalnym ujęciu składka sektora ubezpieczeń na życie wzrosła w ciągu trzech kwartałów br. o 1,84 mld zł do blisko 10,92 mld zł. Największy przyrost biznesu odnotowały: PZU Życie (286,2 mln zł), Nationwide (237,5 mln zł), Generali Życie (189 mln zł). Imponujący wzrost - ponad 100 mln zł - odnotowały jeszcze: Amplico Life, Europa, CitiInsurance (od niedawna MetLife), Uniqa. Co je łączy? To proste: bancassurance. Wszystkie z tych firm współpracują bowiem przy dystrybucji polis z bankami - niektóre, np. Europa i CitiInsurance pozyskują w ten sposób 100% swoich przychodów.

Ten boom nie byłby możliwy, gdyby nie klienci banków. Pierwszą grupą będącą źródłem rosnącej składki są kredytobiorcy. Powód? Część osób zaciągając pożyczki konsumenckie, bądź biorąc długoterminowe kredyty (np. na zakup mieszkania) decyduje się na wykup polisy na życie, która zapewnia spłatę przez ubezpieczyciela zobowiązań w razie śmierci kredytobiorcy (znajdziemy je w ofercie np. Cardif, Europy). Drugą grupą - dostarczającą gros nowych przychodów - są deponenci. Coraz więcej z nich rezygnuje z tradycyjnych lokat bankowych na rzecz bardziej efektywnych form oszczędzania. Na topie są krótkoterminowe polisy na życie i dożycie, zwalniające zyski z podatku Belki (takie produkty ma Europa, MetLife, Uniqa) oraz ubezpieczenia inwestycyjne (Nationwide, PZU Życie, Generali Życie), dzięki którym klienci unikają opodatkowania przy przenoszeniu pieniędzy pomiędzy funduszami.

Zyski z rezerw i lokat

Trzeba przyznać, że choć biznes bancassurance uchodzi za niskomarżowy (np. w polisach na życie i dożycie marże wynoszą ok. 0,2-0,3%), to z danych przekazanych nam przez ubezpieczycieli wynika, że zarabiają oni niezłe pieniądze z podstawowej działalności. Po III kwartałach tzw. zysk techniczny wzrósł o 56%, do 1,76 mld zł. Stało się tak mimo dość gwałtownego zwiększenia wartości wypłaconych odszkodowań i świadczeń (o ok. 25,3%, ale bez wicelidera rynku Commercial Union Polska - TUnŻ, które nie ujawnia informacji finansowych po I i III kwartale - podane dane są szacunkowe), a także wzrostu kosztów działalności. Prymusami, jeśli idzie o poprawę zysków z podstawowej działalności okazały się największe firmy: PZU Życie (441,7 mln zł), ING Nationale-Nederlanden (44,4 mln zł) i Commercial Union (ok. 40 mln zł) oraz Amplico Life (21,1 mln zł). Jak widać, różnica między liderem rynku a pozostałymi trzema firmami jest ogromna. Nie "usprawiedliwia" jej obniżka kosztów, jaką udało się przeprowadzić PZU Życie (odszkodowania zwiększyły się znacznie). Tak znacząca poprawa wyniku technicznego to zapewne zasługa niższego tempa przyrostu rezerw techniczno-ubezpieczeniowych, które jest skutkiem konwersji umów z wieloletnich na jednoroczne. Efekt jest imponujący: blisko 1,1 mld zł zysku technicznego (najwięcej w historii), blisko 2/3 wypracowanego przez cały sektor ubezpieczeń na życie. Tak dobre wyniki na podstawowej działalności miały w oczywisty sposób przełożenie na wynik końcowy. Skonsolidowany zysk netto to 1,71 mld zł. Liderem był, oczywiście, PZU Życie, który zarobił na czysto 0,97 mld zł.

Na przekór zagranicy

Przychody towarzystw z polis majątkowych wzrosły po III kwartałach br. o ok. 0,5 mld zł, do 11,92 mld zł. Największą część nowego biznesu zgarnęły: PZU (100,7 mln zł), zdobywające przebojem rynek Moje Towarzystwo Ubezpieczeń (80,2 mln zł) oraz Allianz (61,7 mln zł). Wzrost przypisu składki o ponad 50 mln zł zanotowały jeszcze Cigna STU oraz Euler Hermes, specjalizujący się w ubezpieczeniach kredytu kupieckiego. Z przekazanych przez firmy informacji wynika, że największe przyrosty odnotowano z OC komunikacyjnego, posucha panuje za to w segmencie autocasco. To skutek napływu do Polski ogromnej liczby używanych aut, których właściciele poprzestają tylko na obowiązkowej ochronie. Niezbyt dobra sytuacja panuje w tradycyjnych ubezpieczeniach majątkowych. Powód? Po otwarciu rynku po wejściu Polski do Unii Europejskiej, zarejestrowane u nas spółki córki musiały oddać znaczną część międzynarodowych kontraktów do swoich central, bądź siostrzanych firm. Dodatkowo niższą dynamikę przychodów z segmentu korporacyjnego miał również umacniający się złoty (duża część umów, np. w energetyce, kwotowana jest w euro i dolarach). Na usprawiedliwienie ubezpieczycielom trzeba oddać, że dzięki wyższym przychodom z OC stopniowo udaje się im zwiększać tempo pozyskiwanej składki (w I półroczu wzrost wyniósł 3,8%).

Rentowna czołówka

Względnie niskie tempo, w jakim towarzystwa majątkowe zwiększały przychody, nie miało przełożenia na wynik z podstawowej działalności. Skonsolidowany zysk techniczny wręcz eksplodował, bowiem wzrósł aż o 214%, do 0,85 mld zł. Oczywiście, jest to zasługa głównie PZU, który zarobił na sprzedaży polis aż 0,86 mld zł (a więc nieznacznie więcej niż cały rynek). Ale nie tylko. Znaczącą poprawę odnotowały: STU Ergo Hestia, Allianz, HDI Samopomoc, Link4. Skutek? Choć pod kreską była ponad połowa firm (18), ale pogorszenie wyników odnotowało tylko 12, przy czym niechlubna palma pierwszeństwa należy się dwóm z nich: Warcie (spadek o 58,8 mln zł) i Generali (31 mln zł). Inna sprawa, że doskonały wynik techniczny PZU to podobnie jak w przypadku PZU Życie, w dużej mierze efekt pracy z rezerwami.

Rekordowy zysk techniczny sektora miał również przełożenie na wynik finansowy. PO III kwartałach br. skonsolidowany zysk netto wyniósł 1,84 mld zł, o blisko 74% więcej niż przed rokiem (bez 956 mln zł dywidendy otrzymanej przez PZU od PZU Życie). Najwięcej, oczywiście, zarobił PZU - 1,54 mld zł.

Wyniki zakładów ubezpieczeń majątkowych i pozostałych osobowych* (mln zł)

Nazwa Składka Zmiana Techniczny Zmiana Przychody Zmiana Wynik Zmiana

zakładu przypisana wynik z lokat finansowy

brutto ubezpieczeń netto

PZU** 5899,84 100,67 861,39 513,62 1278,69 398,41 1543,49 609,32

Warta 1336,38 27,62 -15,45 -58,81 223,29 62,84 88,01 13,43

Ergo Hestia 770,41 22,39 30,03 49,10 55,81 15,53 46,43 27,61

Allianz 728,59 61,73 53,21 28,78 50,57 23,94 82,00 27,37

HDI

Samopomoc 432,81 29,54 17,17 18,32 30,47 15,00 31,23 25,95

Cigna STU 263,00 56,11 4,59 3,19 12,90 6,39 8,03 5,23

Uniqa 251,90 -9,71 -15,51 0,28 17,75 0,48 -0,29 6,00

PTU 249,13 38,44 -4,29 6,92 22,05 14,00 14,64 19,19

Compensa 246,33 -16,45 -22,30 7,07 14,14 1,01 -16,36 4,29

Generali 222,70 17,71 -54,41 -31,02 15,07 6,85 -39,06 -23,97

HDI

Asekuracja 204,05 -43,01 -15,41 1,41 19,47 9,75 4,42 11,63

Filar 163,27 4,38 9,76 9,30 9,20 1,99 13,16 10,84

PTR 159,66 -29,91 -2,82 -0,02 16,58 4,68 11,61 6,74

AIG 106,51 1,40 5,90 2,61 8,38 1,72 12,08 1,26

MTU 100,38 83,16 -4,94 -0,32 2,42 2,03 -2,78 0,50

Link4 92,47 41,25 -20,35 14,74 4,13 2,76 -13,72 18,30

Euler Hermes 83,22 50,68 4,38 5,23 1,53 0,94 4,78 4,88

Benefia TU

Majątkowych 77,28 -11,56 1,07 4,11 5,45 1,32 4,84 4,40

Gerling 73,75 -6,02 -0,67 -3,76 5,78 1,54 3,91 1,09

Europa 67,29 26,55 20,31 7,18 5,72 1,87 20,92 7,74

TUW TUW 67,23 19,39 -0,35 1,68 1,95 0,75 1,49 2,70

Commercial

Union - TUO*** 60,00 -5,00 7,00 8,00 b.d. b.d. 11,00 9,00

Cardif 51,82 15,69 5,64 3,58 1,36 0,66 5,68 3,43

Concordia

Polska TUW 39,10 7,83 -5,51 -0,88 0,97 0,15 -4,55 -0,74

Signal Iduna 30,44 12,48 -3,69 -1,19 1,22 -0,11 -2,46 -1,36

Elvia Travel

Insurance Company 29,90 19,39 -1,23 0,78 0,88 0,65 -0,29 1,12

TUW Skok 26,86 -1,27 9,76 1,34 2,95 2,32 10,68 2,24

TUW Cuprum 20,19 1,42 -0,14 -0,17 1,62 -0,09 1,11 0,03

Inter 19,59 -2,83 -11,88 -1,48 2,09 -2,21 -8,72 -9,14

KUKE 17,24 -5,30 1,83 -8,10 7,68 1,91 7,66 -4,70

TUW TUZ*** 16,00 10,00 -3,00 -2,00 b.d. b.d. -1,00 -0,50

D.A.S. 4,46 0,03 -1,31 0,90 0,41 0,06 -1,14 1,09

Pocztowe TUW 3,67 -0,15 -0,60 -0,60 1,20 0,16 0,41 -0,56

Credit Suisse L&P 0,05 -17,29 -1,26 -2,75 2,47 -0,44 0,72 -2,79

Razem 11915,51 499,36 846,94 577,05 1824,19 576,86 1837,94 781,62

Wyniki zakładów ubezpieczeń na życie* (mln zł)

Nazwa Składka Zmiana Techniczny Zmiana Przychody Zmiana Wynik Zmiana

zakładu przypisana wynik z lokat finansowy

brutto ubezpieczeń netto

PZU Życie 4431,86 286,72 1086,11 441,68 1724,65 559,93 973,37 396,11

Commercial

Union*** 1330,00 94,61 270,00 40,00 b.d. b.d. 300,00 30,00

Amplico Life 862,52 138,81 197,00 21,07 402,74 115,64 250,69 68,57

ING Nationale-

-Nederlanden 699,94 25,14 147,86 44,40 108,39 8,79 117,87 36,01

Nationwide 680,31 237,49 -10,26 3,71 61,71 55,76 -9,06 3,79

Allianz Życie 300,00 38,90 6,90 5,24 33,36 17,80 8,41 4,27

Generali Życie 280,80 188,98 16,38 13,12 60,72 25,12 16,73 9,94

Warta Vita 266,11 47,51 9,45 6,43 24,35 4,83 9,29 6,57

Cardif Polska 248,50 43,72 27,43 4,03 12,85 6,65 22,66 1,83

Europa TUnŻ 227,29 160,49 3,14 0,49 13,94 4,08 2,62 0,31

Credit Suisse

L&P 227,17 71,02 12,03 19,27 31,06 11,55 12,01 15,77

Nordea Życie 194,88 95,93 -2,70 4,24 22,41 16,29 -2,19 2,74

MetLife 174,89 128,04 5,88 1,06 8,05 7,54 4,98 0,79

Gerling Życie 172,60 83,54 -11,20 -0,40 21,87 12,11 -0,93 6,17

Uniqa TUnŻ 129,23 123,52 0,44 0,95 6,02 5,25 -1,51 -0,98

Pramerica 127,41 -2,65 11,09 -3,25 6,44 1,85 8,12 -3,26

Skandia Życie 111,04 2,61 5,41 8,02 22,43 22,15 5,50 7,84

Ergo Hestia 100,55 8,98 6,31 6,05 19,65 5,52 8,47 4,24

Compensa 77,29 14,37 1,27 7,43 9,48 5,78 3,13 13,91

FinLife 69,12 42,54 -6,83 3,25 6,60 4,61 -7,70 2,49

Royal Polska 43,17 6,84 2,30 -2,26 6,85 3,08 0,73 -0,38

Polisa Życie 40,79 -0,98 2,23 4,12 0,87 -0,29 2,42 4,81

Sampo Życie 14,38 -4,69 -3,00 3,56 b.d. b.d. -2,14 3,16

SKOK Życie 12,30 10,52 5,16 7,85 0,94 0,61 5,13 7,13

Benefia 10,88 0,67 1,40 1,50 1,83 0,47 1,39 1,31

TUW

Rejent Life 7,40 0,31 0,46 -0,04 4,85 0,79 0,46 0,54

Inter Życie 5,39 -0,05 -2,77 -0,82 0,45 -0,48 -2,62 -0,83

Signal Iduna

Życie 4,28 1,95 -5,60 -0,27 1,26 -0,43 -4,47 -0,76

Universum-Życie 3,49 -2,84 -0,03 0,42 0,56 0,31 -0,04 0,46

Aspecta Życie 3,45 1,67 -11,68 -6,97 0,37 0,16 -11,46 -6,86

Concordia

Capital 2,54 0,78 -0,78 0,32 0,65 0,23 -0,26 0,51

Prevoir - Vie* 0,47 0,09 -2,94 0,12 0,11 -0,01 -2,93 0,13

Macif Życie

TUW 0,36 0,36 -2,29 -2,29 0,41 0,41 -2,29 -2,29

Razem 10860,40 1844,89 1758,15 632,04 2615,84 896,09 1706,37 614,01