Maleją koszty, rośnie płynność kontraktów

Pierwszych osiem miesięcy 2007 r. przyniosło wyraźne ożywienie na rynku kontraktów na indeks WIG20. W sierpniu płynność tych instrumentów jest rekordowa

Rynek kontraktów terminowych na indeks WIG20 rozwija się od debiutu, czyli od 16 stycznia 1998 r. Taki wniosek można wysnuć, obserwując rosnący wolumen obrotów tymi instrumentami.

Można też jednak wskazać argumenty, z których wynika, że dynamiczny rozwój instrumentów pochodnych na WIG20 zatrzymał się już we wrześniu 2001 r., a od tamtej pory rynek terminowy z mniejszymi lub większymi efektami goni tylko rozpędzony rynek kasowy. Taka ocena wynika z analizy wskaźnika płynności.

Malały koszty transakcyjne

i wskaźnik płynności

Wskaźnik płynności dla kontraktów terminowych na indeks WIG20 to stosunek wartości obrotów tymi instrumentami do wartości obrotów instrumentem bazowym, czyli spółkami z indeksu WIG20. Wyrażany jest w procentach. Gdy wynosi 100 proc., to obroty na rynku kontraktów w danym okresie (w naszym przypadku jest to średnia dzienna w miesiącu) są równe obrotom na rynku akcji. Od 5 lat wskaźnik ten wahał się od 150 do 250 proc. (z pominięciem kilku skrajnych przypadków). Oznacza to, że obroty kontraktami były z reguły od 50 do 150 proc. większe niż akcjami z WIG20.

Średni poziom tego wskaźnika w latach 2001-2003 (193 proc.) był większy niż w latach 2004-2006 (172 proc.). To natomiast oznacza, że w ostatnich latach zapał inwestorów do handlowania kontraktami w porównaniu z aktywnością inwestorów z rynku akcji zmniejszył się. Stało się to nawet w obliczu stale malejących opłat transakcyjnych. Przeciętna prowizja, jaką na koniec 2006 r. płacił internetowy inwestor za kontrakt, wynosiła 9 zł, czyli 0,027 proc. jego ówczesnej wartości (33,3 tys. zł). Podobnie jak w przypadku prezentowanych na wykresie opłat ponoszonych przez domy maklerskie na rzecz GPW i KDPW od transakcji tymi instrumentami był to najniższy poziom w historii giełdy. Dla porównania, przeciętna internetowa prowizja na rynku akcji (0,39 proc.) była wtedy ponad 14 razy większa.

Teraz obroty kontraktami

rosną szybciej niż akcjami

Bieżący rok, oprócz dalszej poprawy relacji kosztów transakcji do jej wartości, przyniósł jednak też wyraźną poprawę płynności kontraktów na WIG20. Nie uwzględniając bieżącego miesiąca, przeciętna wartość wskaźnika płynności kształtowała się na poziomie 216 proc. Sam sierpień będzie natomiast rekordowy pod tym względem. Do 24 sierpnia wartość wskaźnika płynności wynosiła 333 proc., a do końca miesiąca nie powinna spaść poniżej 300 proc., co średnią dla ośmiu miesięcy 2007 r. podniesie do 226 proc. To, szczególnie w oczach inwestorów instytucjonalnych, czyni rynek terminowy GPW bardziej atrakcyjnym niż kiedykolwiek.