Giełda i makroekonomia
? Giełda w coraz większym stopniu odzwierciedla stan gospodarki. Od 3 lat tendencje zmian Warszawskiego Indeksu Giełdowego i Produktu Krajowego Brutto są podobne ? uważa Bohdan Wyżnikiewicz z Instytutu Badań nad Gospodarką Rynkową. Dzieje się tak, gdyż rośnie liczba notowanych spółek, a poza tym, reprezentują one różne sektory gospodarki.
IBnGR porównał PKB i WIG kwartał do kwartału. W przypadku indeksu zastosowano wartości średnie z trzech miesięcy. ? Okazało się, że w ostatnich 3 latach tendencje są zaskakująco zbieżne. Zmiany WIG wyprzedzały zmiany w PKB. Ta korelacja była podręcznikowa ? mówił wczoraj B. Wyżnikiewicz. Dodał, że tego typu zależności często występują w krajach o rozwiniętych rynkach kapitałowych. ? W naszym przypadku charakterystyczne jest to, że koniunktura makroekonomiczna jest zależna od sytuacji u największych partnerów gospodarczych, podobnie jak sytuacja na giełdzie od nastrojów na najważniejszych rynkach światowych ? powiedział B. Wyżnikiewicz.Giełda staje się barometrem gospodarki również dzięki dywersyfikacji notowanych na niej akcji. Według B. Wyżnikiewicza, na początku lat 90. rynek giełdowy żył własnym życiem ze względu na to, że wśród spółek nieproporcjonalnie dużo było banków. Teraz reprezentowane są niemal wszystkie sektory gospodarki.Z badań IBnGR wynika, że spółki notowane na giełdzie są awangardą polskich przedsiębiorstw. Ilościowo jest ich niewiele ? na koniec ub.r. było to ok. 0,7% ogółu firm. Wypracowywały ponad 10% przychodów netto i aż 65,8% wyniku finansowego brutto. Jedna trzecia wpływów z podatku dochodowego płaconego przez przedsiębiorstwa pochodziła od spółek giełdowych. Z obliczeń IBnGR wynika, że wytworzyły ok. 15?17% PKB. Jeszcze w 1996 r. było to zaledwie 4%. Jak podkreśla B. Wyżnikiewicz, firmy publiczne wykazują lepszą efektywność i skuteczność gospodarczą niż reszta przedsiębiorstw.Z drugiej strony spada udział środków z emisji akcji spółek giełdowych w nakładach inwestycyjnych przedsiębiorstw i całej gospodarki. Odsetek emisji w nakładach przedsiębiorstw wynosił w 1997 r. 6,2%, rok później spadł do 5,2%, a na koniec 1999 r. ? do 4,3%. ? Spadek tego wskaźnika jest zastanawiający w sytuacji, gdy mamy wysokie stopy procentowe ? powiedział B. Wyżnikiewicz. Skądinąd wiadomo jednak, że spółki giełdowe równie często jak poprzez emisje akcji pozyskują środki np. ze sprzedaży papierów dłużnych.
M.CH.