Upadłe anioły w centrum uwagi

Ponad 93,5 mln zł wyniosły wczoraj łącznie obroty akcjami Elektrimu, Stalexportu i Mostostalu Export. Stanowiły 20% obrotów na całym rynku. Zainteresowanie spółkami o niepewnej sytuacji finansowej jest typowe dla ostatniego etapu trendu wzrostowego.

Hossa średnich spółek weszła w kolejną fazę. Na przełomie 2003 i 2004 roku w centrum zainteresowania znalazły się firmy o najmniejszej wartości rynkowej, wchodzące w skład indeksu WIRR. Wskaźnik zanotował nieprawdopodobną serię 24 kolejnych wzrostowych sesji. Od 12 grudnia do 20 stycznia zwiększył wartość o 26%. Na zamknięcie poniedziałkowej sesji WIRR miał 3230,1 pkt, najwięcej od kwietnia 1998 roku.

Upadłe anioły w akcji

Hossa podwyższyła wyceny najmniejszych spółek, co zmniejszyło zainteresowanie ich akcjami. Jednocześnie notowania największych firm, wchodzących w skład WIG20 praktycznie się nie zmieniają. Od 5 stycznia indeks "krąży" między 1650 i 1695 pkt. Tego segmentu rynku nie jest w stanie rozruszać nawet wzrost na rynkach zagranicznych. Na poniedziałkowej sesji amerykański indeks S&P 500 zanotował najwyższą wartość od 19 marca 2002 roku.

Takie warunki rynkowe sprzyjają poszukiwaniu nowych obiektów inwestycyjnych. Wybór spekulantów padł m.in. na Elektrim, Stalexport i Mostostal Export. Wszystkie trzy spółki zaliczają się do tzw. upadłych aniołów, czyli niegdysiejszych blue chips, które popadły w finansowe kłopoty. Akcje każdej z nich wchodziły w skład WIG20 - Elektrim przez długie lata miał znaczący wpływ na wartość tego wskaźnika. W przeszłości walory każdej ze spółek były wielokrotnie droższe, ale straty ponoszone w latach 2000-2002 sprawiły, że cena akcji spadła w okolice 1 zł. Notowania Mostostalu Export znalazły się nawet poniżej tej granicy.

Zamknięty cykl hossy?

Hossa rozpoczyna się od akcji, które mają wśród inwestorów dobrą opinię. Forpocztą zeszłorocznego wzrostu kursów średnich spółek były zwyżki notowań firm, które rozwijają się w szybkim tempie - Groclinu i LPP. Później dołączyły do nich inne, uważane za mocne fundamentalnie przedsiębiorstwa, takie jak Dębica czy Kęty. Latem 2003 roku moda na średnie spółki ogarnęła już praktycznie wszystkie firmy z tego segmentu i - z różną intensywnością - utrzymała się do tej pory. W poniedziałek indeks MIDWIG miał 1452,5 pkt, najwyższą wartość w historii. Zainteresowanie spółkami o bardzo niepewnej sytuacji finansowej dobrze wpisywałoby się w psychologiczny opis końcowego etapu hossy. Od początku roku notowania Elektrimu wzrosły o 62%, Stalexportu o 39%, a Mostostalu Export o 25%.

Kłopoty liderów

Choć trudno stwierdzić, jak długo takie dogorywanie rynku przed spadkiem notowań może potrwać, to akcje liderów będą mieć kłopoty już od dzisiaj. Gwałtowne zmiany kursów na wczorajszej sesji przy wysokim wolumenie sugerują, że doszło do przesilenia. Notowania Elektrimu osiągnęły w trakcie wczorajszej sesji nawet 6,7 zł (+15,4% w stosunku do poniedziałkowego zamknięcia), żeby na zamknięcie spaść do 5,1 zł (-12,8%). Przez rynek przewinęło się 4,4 mln akcji, przeszło 5% wszystkich wyemitowanych. W podobnych warunkach pod koniec sierpnia zeszłego roku ukształtował się szczyt, którego notowania nie były w stanie pokonać aż do poprzedniego tygodnia.

Podobny był przebieg notowań Stalexportu - najpierw kurs wzrósł do 2,74 zł (7,8%), ale na zamknięcie wynosił już tylko 2,49 zł (-2%). Wolumen wyniósł prawie 7 mln akcji, 6,5% emisji. Po wprowadzeniu do obrotu prawie 95 mln walorów w październiku zeszłego roku, trudno oszacować, jaki jest szczyt możliwości Stalexportu pod względem płynności. Niemniej drugi wolumen w historii i 60% wyższy niż w poniedziałek to poważne ostrzeżenie, że gotówka kupujących może być na wyczerpaniu.

Wczorajsza sesja miała najmniej dramatyczny przebieg w przypadku Mostostalu Export. Po osiągnięciu 1,4 zł (+7,7%), notowania spadły do poziomu poniedziałkowego zamknięcia - 1,3 zł. Wolumen, który wyniósł prawie 2 mln akcji (4,4% wszystkich papierów), daleki był od rekordowych osiągnięć z zeszłego roku. Niemniej w okolicach 1,3 zł w 2003 roku z reguły kończył się wzrost na rynku tych akcji. W latach 2000-2002 skumulowane straty netto wyniosły 651 mln zł. W 2003 roku wyniki spółki znacznie się poprawiły. Każdy z trzech kwartałów firma zakończyła na plusie, zarabiając łącznie na poziomie netto 68,6 mln zł. Jednocześnie znacznie zmniejszyła się skala działalności Stalexportu - w 2000 roku przychody netto ze sprzedaży wyniosły 2,9 mld zł, po trzech kwartałach 2003 roku osiągnęły 867 mln zł.

W październiku 2003 roku do obrotu giełdowego wprowadzono 95 mln akcji, które objęli wierzyciele, w zamian za długi. Po tej operacji liczba wyemitowanych papierów wzrosła z prawie 13 do 107,7 mln

W latach 2000-2002 strata netto spółki wyniosła 2 239 mln zł. W przeciwieństwie do Stalexportu, w 2003 roku wyniki nie poprawiły się. Po trzech kwartałach Elektrim stracił 318 mln zł, przychody netto ze sprzedaży wyniosły 1,7 mld zł. W 2000 roku przekroczyły 5,5 mld zł. Kapitał własny Elektrimu jest ujemny (-392 mln zł). Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania wynosiły na koniec września zeszłego roku 5,3 mld zł

W III kwartale 2003 roku spółka opublikowała 11 kolejny raport kwartalny, w którym w pozycji "zysk netto" znalazła się liczba ujemna. To jedna z dłuższych takich serii na GPW. W latach 2001-2002 Mostostal Export stracił 140 mln zł.

Łączna strata po trzech kwartałach zeszłego roku wynosi 44,5 mln zł, przychody netto ze sprzedaży 310 mln zł. Podobnie jak w przypadku Stalexportu i Elektrimu, to znacznie mniej niż w rekordowym 2000 roku, kiedy przychody przekraczały 1,1 mld zł. Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania wynosiły na koniec wrześnie zeszłego roku 516 mln zł. Kapitał własny wciąż jeszcze jest dodatni - wyniósł 67 mln zł, wobec 166 mln zł na koniec III kwartału 2002 r.