Dobry klimat na Karaibach

W branży funduszy hedgingowych w Europie klasyczny model działania niezmiennie zakłada rejestrację funduszu na Kajmanach, zarządzanie kapitałem w Londynie i notowanie udziałów na giełdzie dublińskiej.

Jedna trzecia funduszy hedgingowych działających na świecie, biorąc pod uwagę wartość kapitału, jakim zarządzają, jest zarejestrowana na Kajmanach. Pod względem liczby funduszy proporcja jest sporo wyższa i wynosi, według szacunków międzynarodowej firmy prawniczej Walkers, ponad 80%. Dlaczego wyspy na Morzu Karaibskim cieszą się takim wzięciem wśród funduszy, zwłaszcza tych inwestujących w aktywa alternatywne? Kajmany są niezwykle przyjemnym miejscem. Klimat wysp karaibskich czyni z nich wymarzony cel podróży turystycznych, mimo że pewne zagrożenie stanowią okresowe huragany. Niemniej jednak położenie wysp powoduje, że turystyka jest jednym z głównych filarów tamtejszej gospodarki. Jest to też przy okazji czynnik, który tworzy wyjątkowo miłą aurę dla prowadzenia biznesu.

6 tys. funduszy na Kajmanach

Kajmany są terytorium zamorskim Wielkiej Brytanii, natomiast w sensie gospodarczym i w większości kwestii politycznych są niezależne od Królestwa. Posiadają własną konstytucję i rząd. W gestii Wielkiej Brytanii pozostaje polityka zagraniczna, kwestie obrony i bezpieczeństwa wewnętrznego. Niezależność i wewnętrzna stabilność Kajmanów jest jednym z czynników stanowiących o ich atrakcyjności dla firm rejestrujących tu swoją działalność. Kajmany są państwem zamożnym. Ze wszystkich wysp Morza Karaibskiego właśnie to państwo może pochwalić się najwyższym standardem życia mieszkańców i PKB na głowę przekraczającym dziś 44 tys. USD.

Od 1966 roku Kajmany zaczęły rozwijać się jako centrum usług finansowych. Weszły wówczas w życie przepisy regulujące działalność banków i funduszy. Obecnie na Kajmanach jest zarejestrowanych ponad 6 tys. funduszy, z czego ok. 90% to fundusze hedgingowe. Od 1997 roku na wyspach działa giełda papierów wartościowych. Jej kapitalizacja na koniec 2004 r. wyniosła 55 mld USD. Rejestrujący działalność na Kajmanach mają do dyspozycji bardzo dobrze rozwiniętą infrastrukturę finansową i sprawnie działające otoczenie biznesowe. Na wyspach działają międzynarodowe kancelarie prawne, firmy audytorskie i inne spółki oferujące różne usługi dla biznesu.

Wystarczy 8 tygodni

Fundusze hedgingowe mogą być rejestrowane na Kajmanach jako mutual funds i wtedy ich działalność nadzoruje Cayman Islands Monetary Authority. Regulacjom CIMA podlegają fundusze otwarte, natomiast wyłączone są z niej fundusze zamknięte. Procedura zakładania funduszu trwa ok. 8 tygodni. Jest to jedna z istotnych zalet Kajmanów. W Dublinie czy Luksemburgu na autoryzację funduszu trzeba czekać około 12-16 tygodni. Fundusze na Kajmanach są zwolnione z opodatkowania dochodu, co daje im dużą przewagę konkurencyjną w stosunku do funduszy rejestrowanych np. w USA. Kolejnym czynnikiem decydującym o atrakcyjności Kajmanów jest brak ograniczeń inwestycyjnych. Dla funduszy hedgingowych, które cechuje duża rozpiętość technik inwestycyjnych i lubiących elastyczność w doborze i wykorzystaniu instrumentów inwestycyjnych, jest to czynnik znaczący. Fundusze mogą być prowadzone w różnych walutach. Minimalna wartość subskrypcji to równowartość 50 tys. USD. Inne obowiązki nakładane przez CIMA to np. złożenie prospektu inwestycyjnego w momencie rejestracji, przedłożenie memorandum oraz statutu funduszu. Sprawozdania finansowe podlegają obowiązkowemu audytowi.

Najczęściej spotykanym zarzutem pod adresem rajów podatkowych, jakimi są m.in. Kajmany, jest niski poziom regulacji wywołujący nieprzejrzystość środowiska finansowego. Mówi się o niewiadomym pochodzeniu kapitału, który trafia do miejsc takich jak Kajmany, Jersey, Guernsey czy Brytyjskie Wyspy Dziewicze. Tymczasem Kajmany były jednym z pierwszych państw na świecie, które wprowadziły przepisy o przeciwdziałaniu procederowi prania brudnych pieniędzy (Proceeds of Criminal Conduct Law 1996). Kilkanaście lat temu państwo zawarło również układ ze Stanami Zjednoczonymi, w ramach którego drugiej stronie zgłasza się wszelkie przypadki przestępstw finansowych. W 2002 r. kajmańskie władze otrzymały bardzo wysoką ocenę regionalnego oddziału Financial Action Task Force, który sprawdzał, jak wdrażane są przepisy przeciwdziałające praniu brudnych pieniędzy.

Monopol słabnie

W ciągu ostatnich miesięcy monopol Kajmanów w zakresie rejestracji funduszy hedgingowych uległ osłabieniu. Skorzystały natomiast między innymi Stany Zjednoczone. Od listopada 2004 roku do maja 2005 roku odsetek funduszy zarejestrowanych w Stanach wzrósł z 10% do ok. 18%. Fundusze funduszy hedgingowych są z kolei coraz częściej rejestrowane na Guernsey, gdzie przepisy sprzyjają tworzeniu takich struktur. Na Brytyjskich Wyspach Dziewiczych, gdzie prawo o mutual funds weszło w życie w 1996 roku, zarejestrowało się dotychczas ponad 2 tys. funduszy, w tym fundusze hedgingowe.

Część zarządzających funduszami hedgingowymi zamiast Kajmanów wybiera Dublin albo Guernsey. Dzieje się tak głównie w przypadku funduszy zarządzających pieniędzmi inwestorów instytucjonalnych i wynika z preferencji tych ostatnich. Niektórzy z inwestorów wolą bowiem lokalizacje europejskie niż zamorskie. Wydaje się, że jest to subiektywny wybór, który daje inwestorom pewien komfort psychiczny. Fundusze hedgingowe zarejestrowane w Irlandii zarządzają ok. 50 mld USD. Porównywalnym kapitałem zarządzają fundusze zarejestrowane na Guernsey.