Czas małych spółek

Październikowa korekta na rynku, wywołana kryzysem politycznym, dotknęła przede wszystkim duże spółki. W efekcie fundusze inwestujące w WIG20 potraciły po kilka procent. Znacznie lepiej wypadły za to podmioty, które koncentrują się na małych firmach. W październikowym rankingu PARKIETU wygrał Pioneer.

Pioneer zdobył w październiku 9 punktów. To zasługa funduszu małych i średnich spółek, który osiągnął najwyższą (1,24-proc.) stopę zwrotu w grupie agresywnej. Punktowane miejsca zajęły też Pioneer Pieniężny (strategia gotówkowa, fundusz nie spełnia ustawowych standardów rynku pieniężnego), Pioneer Lokacyjny (papiery dłużne), fundusz zrównoważony inwestujący na rynku amerykańskim oraz Pioneer Dynamicznej Ochrony Kapitału (lokuje na polskim rynku, zakwalifikowaliśmy go do grupy zrównoważonej).

Pioneer będzie wygrywać?

Towarzystwo ma w tej chwili w ofercie 20 funduszy (plus jeden przeznaczony dla Telekomunikacji Polskiej). Oferta jest tak bogata, że w każdej kategorii, w której oceniamy wyniki TFI, pojawia się po kilka podmiotów należących do Pioneera, które różnią się polityką inwestycyjną. Władze TFI zapewniają jednak, że taki podział jest odpowiedzią na potrzeby klientów.

Efekt jest jednak taki, że przynajmniej jeden z licznych funduszy Pioneera ma niemal pewne, punktowane miejsce w comiesięcznym rankingu. A to zwiększa szanse na to, że Pioneer będzie jego zwycięzcą. Jest też inny problem: jeśli TFI ma w ofercie kilka funduszy, np. dłużnych, o krótkim, średnim i długim terminie zapadalności, to któryś z nich zawsze będzie odpowiedni do danej sytuacji rynkowej. A to oznacza przerzucenie odpowiedzialności z zarządzającego na klienta: to nie zarządzający decyduje, które obligacje są najlepsze na daną chwilę, tylko klient decyduje, który fundusz wybrać. Konkurencyjne towarzystwa mają z reguły po jednym funduszu w każdej kategorii.

Zyski z małych spółek

Przewagę Pioneera widać szczególnie w wynikach funduszy akcyjnych za zeszły miesiąc. Zarządzany przez to towarzystwo fundusz małych i średnich spółek zanotował wzrost wartości jednostki uczestnictwa o 1,24%, co dało mu pierwsze miejsce w grupie agresywnej, a Pioneer Akcji Polskich stracił w tym samym czasie 5,48%, zajmując przedostatnią pozycję.

W opinii Piotra Rzeźniczaka, zarządzającego z Pioneera, głównym powodem rozbieżności w wynikach jest wielkość aktywów. Fundusz małych spółek zarządzał pod koniec września niespełna 5 mln zł, a Akcji Polskich ponad 810 mln zł. - W małym portfelu znacznie łatwiej dokonuje się zmian, które mogą mieć istotny wpływ na wynik. Poza tym można proporcjonalnie więcej zarobić na zaangażowaniu w oferty pierwotne nawet przy bardzo dużej redukcji zapisów - twierdzi P. Rzeźniczak.

Różnice w wynikach biorą się też z innej polityki inwestycyjnej. Benchmarkiem funduszu Polski Akcji jest WIG, ale - jak informuje P. Rzeźniczak - ze względu na wielkość aktywów, w portfelu znajduje się wiele spółek z WIG20. Kolejny problem to czas istnienia funduszy. Pioneer Małych i Średnich Spółek działa od niespełna trzech miesięcy, a Pioneer Polskich Akcji ma wieloletnią historię. - Portfel Małych i Średnich spółek jest nadal konstruowany. Udział akcji jest znacznie mniejszy niż w typowych funduszach o strategii agresywnej, gdzie sięga 90-100% - informuje specjalista. To dało zarządzającemu silną przewagę nad konkurencją na spadkowym rynku w październiku. Przypomnijmy, że WIG20 stracił 7,12%, a WIG 5,26%.

Poza Pioneerem Małych i Średnich Spółek, na plusie zakończył miesiąc jeszcze tylko jeden fundusz z grupy agresywnej, DWS TOP 25 Małych Spółek. Pozostałe potraciły po kilka procent. W największym stopniu, o 6,19% obniżyła się wartość jednostki ING Akcji. Wśród najbardziej udanych inwestycji funduszu małych i średnich spółek Pioneera P. Rzeźniczak wymienia akcje Zetkamy (wzrost w październiku o 17,18%), Getinu (plus 14,05%) i Eurocashu (8,33%).

Jarosław Niedzielewski, zarządzający z DWS, zwraca uwagę, że w październiku, po raz pierwszy od roku, małe spółki zachowywały się wyraźnie lepiej od firm z WIG20. Indeks DWS dla małych i średnich spółek praktycznie nie zmienił się w zeszłym miesiącu (spadek o 0,07%) w czasie, gdy WIG20 stracił ponad 7%. Dla porównania, w okresie od października 2004 r., tj. od szczytu indeksu małych i średnich spółek DWS, do końca zeszłego miesiąca wskaźnik obniżył się o 0,4%, a WIG20 wzrósł w tym czasie o prawie 29%.

Fundusz DWS zarobił w październiku 0,77%, co daje mu drugą pozycję w grupie agresywnej. - W tej chwili w portfelu znajduje się 30-35 spółek. Udział akcji wynosi natomiast ok. 90% - mówi J. Niedzielewski. Wynik funduszu pociągnęły w górę m.in. akcje Polimeksu (wzrost w październiku o 14,61%) oraz Getinu (14,05%).

Zarządzający z DWS i Pioneera zgodnie twierdzą jednak, że obserwowana w październiku przewaga małych firm nad dużymi była chwilowa i wynikała z odpływu zagranicznych inwestorów z polskiej giełdy (preferują oni spółki z WIG20). Na powtórkę z pierwszej połowy 2004 r., gdy małe spółki rosły wyraźnie szybciej niż duże, trzeba jeszcze poczekać.

Na rynku działa w tej chwili jeszcze jeden fundusz małych i średnich spółek należący do ING. Zakończył on jednak miesiąc z minimalną stratą.

Ujemne stopy zwrotu miały też w październiku fundusze zrównoważone i stabilnego wzrostu, które inwestują w akcje tylko część portfela. W pierwszej grupie najlepiej wypadły fundusze należące do TFI SKOK, które stosują strategię aktywnego zarządzania (strata 0,19% w obu przypadkach). Punktowane miejsce (trzecia pozycja w grupie) zajął też jeden z aż czterech funduszy Pioneera, które zakwalifikowaliśmy do tej grupy. Chodzi o Pioneera Dynamicznej Ochrony Kapitału (spadek wartości jednostki o 1,04%), który zainwestował na rynku akcji ok. 40% swoich aktywów. Od konkurencji odróżnia go jednak to, że nie lokuje bezpośrednio w spółki, tylko w inne fundusze akcyjne. Na dodatek są to fundusze zagraniczne, wyceniane w walutach obcych.

Znacznie gorzej od funduszu Dynamicznej Ochrony Kapitału wypadły inne podmioty zarządzane przez Pioneera, które zakwalifikowaliśmy do grupy zrównoważonej. Chodzi o tradycyjny fundusz zrównoważony, który stracił 3,55%, co dało mu 17. pozycję na 20 podmiotów w grupie. Lepiej wypadły za to dwa należące do Pionera "miksy". Chodzi o fundusze, które inwestują część aktywów w Polsce i część za granicą. (Mix 40, który docelowo powinien mieć 40% akcji w portfelu stracił 2,04%, a Mix 60, który powinien mieć 60% akcji stracił 2,7%). Październikowe straty funduszy stabilnego wzrostu sięgają od 0,24% do 2,65%.

Przecena obligacji

Zeszły miesiąc nie był też udany dla funduszy dłużnych. Przecena wywołana wydarzeniami politycznymi dotknęła też polskie obligacje. Najwięcej straciły podmioty inwestujące w papiery długoterminowe. W ich przypadku straty przekraczają nawet 2%.

Na plusie zakończyły za to miesiąc fundusze inwestujące w obligacje zagraniczne. To zasługa umacniającego się złotego, która zyskała w zeszłym miesiącu prawie 2% w stosunku do euro i 1,5% do dolara.

Pod względem wyników za ostatnie 12 miesięcy niezmiennie prowadzą fundusze polskich akcji. Zysk najlepszej Arki Akcji przekracza 32%.

Punktacja we wrześniu

Union Investment llllllll

BZ WBK AIB lllllll

DWS lllll

PKO/Credit Suisse, SKOK lllll

Skarbiec , AIG lll

SEB, BPH, KBC, PZU, ING ll

GTFI, Millennium l

Punktacja w październiku

Pioneer lllllllll

SEB lllllll

SKOK llllll

DWS lllll

BPH llll

Skarbiec, ING, GTFI,

Commercial Union lll

KBC, PKO/Credit Suisse ll

ING, Union Investment l

Jak liczymy punkty

Ranking PARKIETU sporządzamy co miesiąc. Punktujemy fundusze, które w poszczególnych grupach osiągnęły najwyższe miesięczne stopy zwrotu. Fundusze analizujemy w następujących grupach: agresywne, zagraniczne akcyjne, zagraniczne papierów dłużnych, zrównoważone, stabilnego wzrostu, obligacyjne, gotówkowe i rynku pieniężnego. Najlepszy fundusz w danej grupie otrzymuje trzy punkty, drugi - dwa punkty, a trzeci - jeden punkt. Wyniki sumujemy i na tej podstawie tworzymy ranking towarzystw, które najlep