Duzi rosną w siłę

Umacnianie się dużych, coraz częściej międzynarodowych graczy, konsolidacja i koncentracja rynku oraz rosnące znaczenie obrotu wierzytelnościami - to najważniejsze tendencje, jakie na naszym rynku windykacyjnym zauważają przedstawiciele firm z tego sektora.

- Od dłuższego czasu następuje proces konsolidacji, który polega na umacnianiu się pozycji dużych międzynarodowych koncernów, oferujących kompleksową obsługę w zarządzaniu należnościami - mówi Anna Tłuściak, wiceprezes firmy Euler Hermes Zarządzanie Ryzykiem.

Tę obserwację potwierdza prezes Kruka Piotr Krupa: Zauważalną w ostatnich miesiącach tendencją na rynku obrotu wierzytelnościami jest wyjątkowa aktywność graczy zagranicznych, którzy zainteresowani są kupowaniem portfeli wierzytelności - wyjaśnia. Dodaje, że w ostatnim półroczu można było zauważyć olbrzymie zainteresowanie Polską ze strony największych światowych banków inwestycyjnych oraz funduszy podwyższonego ryzyka. Krzysztof Borusowski, prezes giełdowego Bestu, wymienia tu m.in. takie instytucje, jak: Goldman Sachs, Morgan Stanley, JPMorgan czy Credit Suisse First Boston.

Zdaniem Piotra Krupy, pojawienie się u nas tego typu megagraczy to także duża szansa dla polskiego rynku. Dlaczego? Otóż, jak uważa prezes Kruka, w momencie gdy fundusze sekurytyzacyjne zaczną działać i wydatkowane zostaną poważne kwoty na zakupy wierzytelności, sytuacja polskich firm windykacyjnych radykalnie się poprawi. - To one przyjmą na siebie ciężar windykacji tych kwot - mówi Piotr Krupa. - Zagraniczni partnerzy nie będą budować własnych struktur windykacyjnych, będą raczej dzielić zakupione portfele między istniejące na rynku duże i sprawdzone podmioty - wyjaśnia.

Zostaną najsilniejsi

Nie zmienia to faktu, że polski rynek obrotu wierzytelnościami staje się coraz bardziej wymagający i nie wszyscy jego uczestnicy wytrzymują tempo takich zmian. Jak twierdzi Wojciech Andrzejewski, prezes firmy P.R.E.S.C.O., taka sytuacja zmusza firmy windykacyjne do poszukiwania kapitału, a umiejętność dostosowania się do tych potrzeb zdecyduje w przyszłości o ich pozycji rynkowej. - Już widać, że silniejsze podmioty coraz częściej wchłaniają mniejsze, co z kolei skutkuje rosnącą koncentracją rynku - mówi Rafał Popławski, dyrektor handlowy firmy Akcept.

- Coraz mniej miejsca na rynku jest dla tych, których zasoby finansowe nie pozwalają na stworzenie w swoich ramach kancelarii prawnej lub działu zajmującego się bieżącym monitorowaniem płatności - dodaje Anna Tłuściak z Euler Hermes. - Ci, którzy nie wytrzymają konkurencji, po prostu znikną - reasumuje Krystian Konopna z Grupy Kapitałowej Południe-Zachód.

Proces ten będzie jednak przebiegał stopniowo. W najbliższej przyszłości - jak twierdzi Wojciech Andrzejewski z P.R.E.S.C.O. - coraz wyraźniej zaznaczać się będzie podział na graczy ogólnokrajowych, obsługujących największe podmioty gospodarcze, i lokalnych, czyli tych, którzy zmuszeni będą do działania tylko na swoim terenie.

Przedstawiciel firmy Cash Flow spodziewa się z kolei, że w związku z wejściem w życie tzw. ustawy antylichwiarskiej, już w przyszłym roku znacząco wzrośnie skala obrotu wierzytelnościami, zmniejszy się natomiast znaczenie "tradycyjnej" windykacji. Dlaczego? Przepisy ograniczają wysokość kar umownych do czterokrotności stopy lombardowej, czyli obecnie do ok. 25%. To może oznaczać spadek zyskowności, który firmy windykacyjne będą sobie rekompensować, angażując się właśnie w obrót wierzytelnościami, ponieważ ten segment charakteryzuje się wyższymi prowizjami.

Możliwe wyższe marże

- Drugim sposobem przeciwdziałania spadkowi zysków będzie stopniowe zwiększanie marży windykacyjnej - uważa Tomasz Halabowski, rzecznik spółki Cash Flow. W jego opinii możliwość podniesienia marży może być w praktyce zablokowana przez firmy posiadające dostęp do dużych funduszy własnych lub rynku kapitałowego.

Inne zauważalne przez uczestników rynku tendencje to m.in. nasilanie się podziału branży na firmy specjalizujące się w windykacji korporacyjnej i te, które zajmują się windykacją konsumencką.