W stosunku do „noworocznych" prognoz, największym zaskoczeniem dla nas i dla rynku okazał się jeszcze silniejszy wzrost wydobycia w Ameryce Północnej (ropa łupkowa), w Iraku oraz Libii. W danych cały czas nie widać także efektu sankcji nałożonych na Iran. Władzom w Teheranie bez większych problemów udaje się sprzedawać nadwyżki surowca, które powstają na skutek spadającego zapotrzebowania ze strony Europy i Japonii.
Wg statystyk grupy OPEC nadpodaż ropy w I kwartale wyniosła 1,8 mb/d, w II kwartale zaś może wzrosnąć nawet do ponad 2 mb/d (Wykres 2). Wysoki poziom produkcji ropy rynki zawdzięczają przede wszystkim Arabii Saudyjskiej, Libii i Irakowi. Dzięki wydobyciu w tych krajach, łączna produkcja kartelu od 6 miesięcy jest wyższa średnio o ok. 1,5 mb/d od oficjalnego poziomu wydobycia, ustalonego w grudniu ubiegłego roku (30 mb/d). Rosnącą produkcję ropy w USA obrazują zaś szybko rosnące od początku roku zapasy i mniejsze niż przed rokiem ilości surowca dostarczane do amerykańskiego wybrzeża.
O ile jeszcze przed kilkoma miesiącami do otwierania długich pozycji zachęcała sytuacja wokół Iranu, to dziś po serii spotkań przedstawicieli krajów ONZ z władzami Iranu prawdopodobieństwo zaostrzenia konfliktu znacznie spadło. Mało skuteczne okazały się także sankcje władz USA i UE. W ciągu ostatnich miesięcy wydobycie ropy w Iranie spadło tylko o 0,3 mb/d w stosunku do poziomu z końca 2011 r.
Zakładając dalszy spadek podaży do końca roku o kolejne 0,3 mb/d na rynku globalnym, przewaga podaży nad popytem powinna utrzymywać się nawet pomimo sezonowego wzrostu popytu w III i IV kwartale. To powinno doprowadzić do dalszego wzrostu rynkowych zapasów, spadku cen, budując skuteczny czynnik amortyzujący wpływ kolejnego pogorszenia stosunków na linii ONZ – Iran.
Coraz słabiej wyglądają także perspektywy popytu na ropę. Wysokie ceny w I kwartale br. oraz koniunktura w Chinach, USA i Europie skutecznie osłabiły wzrost globalnego popytu na ropę w ostatnich miesiącach. Trudno także znaleźć argumenty za powrotem w kolejnych kwartałach do prognozowanej na początku roku dynamiki popytu, biorąc pod uwagę bieżącą sytuację makroekonomiczną.
Wnioski
W nadchodzących miesiącach pod wpływem problemów w Europie możemy mieć do czynienia z kolejną silną przeceną na rynku ropy. Jednakże spadek jej cen do poziomu 60-70 dolarów jest możliwy tylko w przypadku pojawienia się sygnałów o załamaniu popytu na surowiec.
W scenariuszu bazowym oczekujemy utrzymania się cen w okolicach 90 dolarów za baryłkę. Wzrost wydobycia w krajach OPEC powinien wyhamować w najbliższych miesiąch, władze USA mogą chcieć wdrożyć jeszcze silniejsze sankcje wobec firm kooperujących z irańskimi dostawcami ropy, a dynamika popytu, nawet pomimo coraz słabszej koniunktury w globalnej gospodarce, powinna być dodatnia.
Dział Analiz
dr Przemysław Kwiecień, Główny Ekonomista, przemysław.kwiecien@xtb.pl,
Marcin Kiepas, marcin.kiepas@xtb.pl
Daniel Kostecki, daniel.kostecki@xtb.pl
Paweł Kordala, pawel.kordala@xtb.pl
