Coraz więcej transakcji

Z roku na rok na świecie przeprowadzanych jest coraz więcej programów sekurytyzacyjnych. W pierwszym półroczu 2004 r. w USA wyemitowano w ten sposób obligacje o wartości prawie 299 mld zł. To więcej niż w całym 2001 r. W Europie wartość emisji sekurytyzacyjnych w pierwszym półroczu br. wyniosła blisko 140 mld euro, wobec 154 mld euro w 2001 r.

Pierwsze transakcje sekurytyzacji pojawiły się na początku lat 70. w Stanach Zjednoczonych. Ich zabezpieczeniem były kredyty hipoteczne. W kolejnych latach nastąpił gwałtowny rozwój sekurytyzacji. Emisje papierów dłużnych następowały w oparciu o inne aktywa. Do kredytów mieszkaniowych dołączyły: pożyczki na nieruchomości komercyjne, kredyty konsumenckie (np. samochodowe), kredyty studenckie, wierzytelności z tytułu kart kredytowych, należności handlowe, leasingowe, składki ubezpieczeniowe, zaległości podatkowe, opłaty drogowe, należności loteryjne, należności firm telekomunikacyjnych itp. W miarę rozwoju rynku, konstrukcje programów sekurytyzacyjnych stały się coraz bardziej skomplikowane.

Więcej emisji

krótkoterminowych

Przedsiębiorstwa i banki, dostrzegając zalety sekurytyzacji (m.in. na pozyskanie tańszego źródła finansowania działalności, poprawa płynności finansowej, restrukturyzacja należności), coraz częściej decydowały się na emisje papierów dłużnych zabezpieczonych wierzytelnościami. Emitowano Asset Backed Securities (ABS), tzn. obligacje o zapadalności powyżej 1 roku, lub Asset Backed Commercial Papers (ABCP), czyli papiery krótkoterminowe.

Sekurytyzacja kredytów bankowych

Wartość rynku ABS zaczęła dynamicznie rosnąć od początku lat 70. Na koniec 2000 r. wyniosła 278,2 mld USD. W Stanach Zjednoczonych najwięcej obligacji sekurytyzacyjnych emitowanych jest pod zastaw kredytów bankowych. Są to tzw. CDO/CLO (Collateralized Debt Obligations/ Collateralized Loan Obligations). Stanowią one 30% rynku ABS. Kolejne 30% przypada na emisje zabezpieczone kredytami samochodowymi, 19% na należności z tytułu kart kredytowych, a 8% na emisje zabezpieczone pożyczkami studenckimi.

Wartość amerykańskiego rynku ABCP jest z kolei szacowana na ok. 600 mld USD. O rosnącym znaczeniu sekurytyzacji świadczy fakt, że w 2000 r. ABCP stanowiły 38% wartości całego rynku krótkoterminowych papierów dłużnych w Stanach Zjednoczonych, podczas gdy w 1994 r. jedynie 8%.

Europa za Stanami

Zjednoczonymi

Znacznie później, bo dopiero w drugiej połowie lat 80., przeprowadzono pierwsze transakcje sekurytyzacji aktywów w Europie. Znaczenie sekurytyzacji jako źródła finansowania działalności przedsiębiorstw i banków wzrosło jednak w latach 90. Na koniec 2000 r. wartość europejskiego rynku ABS wyniosła 76,7 mld USD.

Na naszym kontynencie

pierwsza Wielka Brytania

Według danych agencji Fitch Ratings, 46% emisji europejskich ABS przypada na Wielką Brytanię, 9% na Niemcy, po 8% na Hiszpanię i Włochy. Mniej więcej połowa wyemitowanych obligacji sekurytyzacyjnych zabezpieczona jest kredytami na nieruchomości mieszkaniowe, 13% pożyczkami konsumpcyjnymi, 10% kredytami na nieruchomości komercyjne, a pozostałe 27% innymi rodzajami aktywów (np. należnościami handlowymi i kredytami nieregularnymi). Najczęściej europejskie ABS są denominowane w euro (51% wartości rynku) lub w funtach brytyjskich (29%). Europejskie ABS charakteryzują się bardzo wysoką wiarygodnością kredytową. Świadczą o tym ratingi dla tych papierów - 93% emisji ma ocenę powyżej "A", w tym 75% emisji posiada najwyższy rating "AAA".

Programy poza Europą i USA

Poza Stanami Zjednoczonymi i Europą, sekurytyzacja jest ważnym źródłem finansowania w Australii, Azji i Kanadzie. Rośnie też jej popularność na emerging markets, a zwłaszcza w Ameryce Łacińskiej, gdzie pierwszą tego typu transakcję przeprowadzono pod koniec lat 80.

Dane pochodzą z agencji Fitch Polska oraz Fundacji Rozwoju Sekurytyzacji