Kierunek: Wspólnota niepodległych Państw

Ministerstwo Gospodarki chce, aby polscy eksporterzy odzyskali pozycję, jaką mieli na rynkach Wspólnoty Niepodległych Państw przed wybuchem kryzysu rosyjskiego. W tym celu opracowało specjalny program wspierania firm, które sprzedają tam swoje towary. MG szacuje, że w latach 2002-2005 polski eksport do WNP będzie rosnąć średnio o 20% rocznie.

W 2001 r. nasz eksport do krajów byłego Związku Radzieckiego wyniósł 2,5 mld USD i stanowił zaledwie 7% łącznej sprzedaży krajowych produktów za granicą. Saldo w wymianie handlowej Polski z WNP było ujemne i wynosiło ponad 2,7 mld USD.

Pozycję naszych eksporterów udało się już wprawdzie częściowo odbudować w stosunku do najgorszego do tej pory roku 1999, ale ciągle jest ona znacznie słabsza niż przed wybuchem kryzysu rosyjskiego. Dla porównania, w 1997 r. eksport Polski do państw WNP wyniósł 4 mld USD, a saldo handlowe było dodatnie, na poziomie 460 mln USD.

- Obecna dynamika naszego eksportu jest niewystarczająca, aby Polska odzyskała pozycję, jaką miała pięć lat temu - ocenia Maciej Leśny, wiceminister gospodarki. Dlatego resort opracował specjalny program, który ma wspierać firmy sprzedające swoje towary na rynki wschodnie. Dziś ma się nim zająć Komitet Stały Rady Ministrów.

Będzie przyspieszenie

MG szacuje, że dzięki programowi nasza sprzedaż na rynki WNP będzie rosła do 2005 r. średnio o 20% rocznie. Urzędnicy obliczyli, że gdyby program nie został wprowadzony, to dynamika eksportu na Wschód wynosiłaby tylko 13,5% rocznie.

Działania proeksportowe rządu mają się koncentrować na rynkach Rosji, Ukrainy, Białorusi, Kazachstanu, Uzbekistanu i Mołdowy, na które przypada 97% naszej sprzedaży do WNP. Program zakłada m.in. aktywniejszą promocję polskich eksporterów oraz zwiększenie wykorzystania instrumentów finansowych przez firmy, które sprzedają swoje towary za granicę. MG chce, aby wartość kredytów objętych ubezpieczeniami i gwarancjami wzrosła do 2004 r. co najmniej trzykrotnie.

Nowe instytucje

Do końca 2004 r. ma też być uruchomiony specjalny bank, który będzie finansował inwestycje eksportowe. Utworzeniu odrębnej instytucji sprzeciwia się jednak minister finansów, który chce powierzyć te funkcje Bankowi Gospodarstwa Krajowego lub BGŻ.

W programie założono również utworzenie polskiej Agencji Promocji Eksportu i Inwestycji Zagranicznych, która ma powstać z połączenia Polskiej Agencji Inwestycji Zagranicznych i Polskiej Agencji Informacyjnej. Wiceminister Leśny zapowiedział również, że Polska będzie negocjować z Rosją, a w dalszej kolejności Białorusią i Kazachstanem, obniżenie stawek celnych.

Polski eksport rośnie dynamicznie od kilku miesięcy. W ciągu trzech pierwszych kwartałów zwiększył się według obliczeń NBP o ponad 16% w skali rocznej, i to mimo złej koniunktury w największych światowych gospodarkach. W opinii ekonomistów, jednym z powodów tak dobrych wyników jest rosnąca sprzedaż na rynki wschodnie. Jak obliczył GUS, od stycznia do sierpnia tego roku eksport do Rosji zwiększył się rok do roku o 28,5%.