Najważniejszy rozwój rynku

Warszawska giełda realizuje strategię rozwoju, która ma doprowadzić do wzrostu jej konkurencyjności na rynku europejskim. Mają jej w tym pomóc prywatyzacja i ewentualny alians strategiczny.

Strategia giełdy powstała w 2001 roku. Opracowany wówczas dokument uwzględniał m.in. wnioski płynące z zamówionego wcześniej przez giełdę raportu Boston Consulting Group. W tym roku została zaakceptowana aktualna wersja strategii. Kluczowe kwestie, które obejmuje, to prywatyzacja giełdy (pojmowanej jako podmiot gospodarczy, a nie system obrotu) i ewentualny alians strategiczny. Decyzje w tych obszarach są, w ocenie zarządu GPW, kluczowe, jeśli chodzi o realizację celów spółki i jej rozwój.

Pierwszy krok: prywatyzacja

Prywatyzacja GPW pojawia się jako postulat we wszystkich dokumentach, w tym rządowych, poświęconych rozwojowi rynku kapitałowego w Polsce. Kilkakrotnie przy tym wyznaczano termin, w którym przekształcenia własnościowe powinny nastąpić. Ten temat podejmuje również "Strategia rozwoju rynku kapitałowego Agenda Warsaw City 2010", przyjęta w kwietniu przez Radę Ministrów. Być może dlatego w tej sprawie dzieje się najwięcej. 20 października pięć podmiotów zainteresowanych doradzaniem przy prywatyzacji warszawskiego parkietu złożyło uzupełnione oferty w Ministerstwie Skarbu Państwa. Zgodnie z zapowiedziami ministra Jacka Sochy, wybór doradcy może nastąpić do końca roku, a w następnych kilku miesiącach przekształcenia mogą się stać faktem. - Determinacji rządowi w sprawie prywatyzacji GPW nie zabraknie - deklarował minister Socha w trakcie poświęconej temu tematowi debaty, którą zorganizował PARKIET.

Dlaczego prywatyzacja jest

tak ważna? Jest kilka

powodów.

Wśród giełd skupionych w światowej federacji (World Federation of Exchanges) jest tylko sześć instytucji o innej niż prywatna strukturze własności. Chodzi, poza GPW, o parkiety w Iranie, Korei, Tajlandii, Turcji i na Malcie. Prywatyzacja warszawskiego rynku oznaczałaby przyłączenie się do większości albo - jak mówią przedstawiciele GPW, używając giełdowego języka - "podążanie za trendem".

Istotniejsze są jednak argumenty, które mówią o wzroście efektywności i wiarygodności spółki, zwłaszcza gdyby, jak to ma w planach Skarb Państwa, prywatyzacja była połączona z upublicznieniem GPW (ze statusem publicznym wiążą się np. obowiązki informacyjne). Warto przy tym pamiętać, że struktura własnościowa naszej giełdy to "zaszłość", wynikająca z odgórnego, wręcz administracyjnego tworzenia rynku kapitałowego w Polsce. W Europie giełdy od razu powstawały jako własność domów maklerskich (przy czym teraz bardzo widoczna jest tendencja otwierania się parkietów na innych potencjalnych właścicieli - uczestników rynku, w tym banki, emitentów, inwestorów), a nie państw.

Prywatyzacja wiąże się z kolejną kwestią o kluczowym znaczeniu - aliansem strategicznym. Ten związek wynika z faktu, że prywatyzacja to także mechanizm realizacji aliansu strategicznego.

Dlaczego zatem alians?

Krok drugi: alians strategiczny

W strategii GPW możemy przeczytać, że alians strategiczny to istotny warunek rozwoju naszego rynku. Kwestią do rozstrzygnięcia pozostaje zaś wybór partnera i stopień integracji. Może to być, jak zaznacza giełda, zarówno alians z udziałem inwestora strategicznego (dobrą okazją do jego pozyskania jest prywatyzacja spółki), jak i współpraca autonomicznych podmiotów.

W opinii GPW, kryterium, które będzie miało rozstrzygające znaczenie przy wyborze wariantu konsolidacji, a także przy wyborze partnera, będzie wzmocnienie polskiego rynku. O tym kryterium mówi zarówno strategia giełdy, jak i mówili zgodnie wszyscy uczestnicy debaty zorganizowanej przez PARKIET. To samo kryterium jest rozstrzygające także w kwestii wyboru potencjalnych akcjonariuszy GPW w procesie jej prywatyzacji. - Nie mamy ofert na stole. Kiedy się pojawią w związku z prywatyzacją GPW, wybierzemy najlepszą - zapewnił w czasie debaty prezes GPW Wiesław Rozłucki. Innymi słowy, to czy i z kim wejdziemy w alians strategiczny będzie zależało od jakości przedłożonych propozycji.

Korzyści

Dlaczego realizacja zapisów strategii w obszarze prywatyzacjiW ocenie GPW, przekształcenia własnościowe i umiejscowienie giełdy w strukturach integrującego się rynku europejskiego zapewnią korzyści spółce (presja nowych właścicieli na poprawę efektywności i wyniki) i uczestnikom rynku (płynność rynku, nowe instrumenty, nowy kapitał, szersza baza inwestorów, otwarcie na zewnątrz). Efektem aliansu powinno być także pojawienie się na parkiecie zdalnych członków działających z zagranicy.

Alians to także, jak wynika z oceny GPW, konieczność, jeśli brać pod uwagę z jednej strony rosnącą konkurencję między giełdami (zaostrza ją liberalizacja przepisów i wprowadzenie np. zasady jednego paszportu otwierającego emitentom czy biurom maklerskim drogę do wszystkich unijnych rynków), a z drugiej - procesy konsolidacyjne. Dają one podstawę, aby mówić o kształtowaniu się Jednolitego Europejskiego Rynku Finansowego. Chodzi o to, by zająć na nim odpowiednie miejsce, unikając marginalizacji. A na marginalizację najbardziej są narażone małe giełdy. GPW, choć największa w regionie, wciąż nie zalicza się do dużych rynków.

Większa kapitalizacja giełdy, wysoka płynność papierów wartościowych, obecność inwestorów instytucjonalnych, notowanie na parkiecie dużych, w tym zagranicznych przedsiębiorstw, to wszystko są warunki, których spełnienie może się przyczynić do stworzenia w Warszawie centrum finansowego w Europie Środkowowschodniej. A to wspólny cel zarówno strategii GPW, jak i rządowych dokumentów na temat rozwoju rynku kapitałowego w Polsce.