Komplet dokumentów potrzebnych do rozpoczęcia budowy stopnia wodnego na Wiśle w Nieszawie (Kujawsko-Pomorskie) podpisał w poniedziałek minister środowiska Antoni Tokarczuk. Dzisiejsza decyzja oznacza, że stopień wodny powstanie najpóźniej w ciągu ośmiu lat. Ludzie już w tej chwili mogą czuć się bezpieczniejsi, choć oczywiście dopiero po powstaniu stopnia będą mogli spać zupełnie spokojnie - powiedział Tokarczuk do tłumu mieszkańców Nieszawy obserwujących uroczystość składania podpisów. O podjęcie budowy zabiegano od kilkunastu lat, przede wszystkim z powodu stanu zapory w pobliskim Włocławku, wybudowanej przed 29 laty jako pierwszy stopień wodny kaskady dolnej Wisły. Wbrew założeniom projektantów pozostała ona do dziś samotna, na 674,85 kilometrze biegu rzeki. W takiej formie konstrukcja może nadal pozostawać, ale -według specjalistów - budowa drugiego stopnia wyrównawczego w Nieszawie jest konieczna, przede wszystkim z uwagi na pogarszające się warunki eksploatacyjne włocławskiej zapory. Brak decyzji o budowie następnego stopnia wynikał dotychczas z braku pieniędzy w budżecie na ten cel - ok. 250 mln dolarów. Zdaniem energetyków i hydrologów budowa nowego stopnia powinna zamortyzować się samą tylko produkcją energii, podobnie jak w przypadku Włocławka, w ciągu 6 lat. Kilkanaście polskich przedsiębiorstw branży hydrotechnicznej oraz podmioty związane z wykorzystywaniem potencjału hydroenergetycznego kraju utworzyły dwa konsorcja i zaoferowały prowadzenie tej inwestycji, a następnie docelowo eksploatację stopnia i elektrowni wodnej, jako kompleksowego przedsięwzięcia na zasadach komercyjnych. Konsorcjum Budowy II Stopnia Dolnej Wisły reprezentowane jest przez pełnomocników liderów: Elektrim-Megadex S.A. I Elektrownie Szczytowo-Pompowe S.A. Konsorcjum Budowy Stopnia Wodnego Nieszawa - Ciechocinek reprezentuje pełnomocnik lidera: Energopol-Warszawa S.A. W konsorcjach, oprócz liderów znajdują się m.in. spółki: Hydrobudowa-Gdańsk S.A., Hydrotrest S.A., ABB Alstom Power Sp. z o.o., Energopol 7 S.A., HABAU Polska Sp. z o.o., Hydrobudowa Włocławek S.A., Hydrobudowa Śląsk S.A., OPBK Bydgoszcz Sp. z o.o., Hydrobudowa 9 Poznań S.A., Energoprojekt Warszawa S.A. Z konsorcjami zrzeszone są: Fundacja Kaskada Dolnej Wisły, Towarzystwo Elektrowni Wodnych, Hydroprojekt-Warszawa Sp. z o.o., Zakład Energetyczny Toruń S.A. Kaskadę Dolnej Wisły (KDW), jako projekt hydrotechniczny, opracowano pod względem techniczno-ekonomicznym w latach pięćdziesiątych. Zakłada on budowę siedmiu stopni piętrzących na dolnej Wiśle, które wraz z istniejącym stopniem (zaporą) we Włocławku, utworzyłyby na rzece kaskadę na odcinku 390 km. Stopnie te miałyby być zbudowane w ten sposób, że tzw. cofka z dolnego stopnia sięgałaby stopnia wyższego. Rzeka zmieniłaby się więc w ciąg sztucznych zbiorników. Wśród najpoważniejszych argumentów przemawiających za tą inwestycją, na czele wymienia się: uzyskanie energii elektrycznej w ilości ok. 4 200 GWh (3 proc. w skali kraju), magazynowanie wody w ilości ok. 340 mln m sześc., utworzenie drogi wodnej dla statków o ładowności 1500 t, stanowiącej element drogi wodnej wschód-zachód i aktywizację gospodarczą terenów położonych na tym odcinku Wisły. Przeciwnicy projektu wskazują przede wszystkim, że kaskada bezpowrotnie zniszczy unikalne zasoby przyrodnicze w dolinie rzeki i pozbawi ją zdolności do samooczyszczania się. Z ekonomicznego punktu widzenia energia z hydroelektrowni jest bardzo droga (za te same fundusze można uzyskać jej więcej z innych źródeł), pojemność wszystkich planowanych zbiorników jest zbyt mała by zapobiec powodziom, a projekt drogi wschód-zachód uważa się za co najmniej kontrowersyjny. W latach 1963-70 powstał pierwszy i jak dotąd ostatni element KDW - stopień wodny Włocławek . Ma on całkowitą pojemność 408 mln m sześc, powierzchnię 7040 ha, długość 59 km, szerokość 2,5 km i maksymalną głębokość 8 m. Resztę inwestycji odłożono na później - gospodarka była za słaba na kolejną wielką budowę socjalizmu . W 1992 niektórzy wojewodowie i samorządy z województw nadwiślańskich powołali Fundację Kaskady Dolnej Wisły, prowadzącą akcję promocyjną i poszukującą udziałowców przedsięwzięcia.(PAP)