Deficyt ekonomiczny w 2002 roku wzrośnie do 4,45 proc. PKB z 4,3 proc. PKB szacowanych na 2001 rok ze względu na wstrzymanie spłaty zaległych składek do otwartych funduszy emerytalnych (OFE) - podało Ministerstwo Finansów w projekcie budżetu. Przygotowany przez resort finansów projekt będzie w środę od 16.00 rozpatrywany przez rząd, który ma do 30 września konstytucyjny termin na złożenie go w Sejmie.

Wzrost prognozowanego poziomu deficytu ekonomicznego (...) jest wynikiem tak wzrostu deficytu budżetu państwa jak i zmniejszenia poziomu transferów środków do OFE - napisano w uzasadnieniu do projektu budżetu. Deficyt budżetu państwa ma wzrosnąć w 2002 roku do 40 mld zł, czyli 5 proc. PKB, z 29,14 mld zł, czyli 3,9 proc. PKB zaplanowanego na 2001 rok. Nominalnie deficyt ekonomiczny ma wzrosnąć w 2002 roku do 35,4 mld zł z 31,6 mld zł szacowanych na ten rok. W wyliczaniu deficytu ekonomicznego transfery środków do OFE traktowane są jako inwestycje, dlatego obniżają poziom tego deficytu, który obrazuje negatywny wpływ wydatków sektora publicznego na oszczędności krajowe. Z projektu wynika, że MF planuje przekazać w 2002 roku do OFE ze pośrednictwem ZUS 11,8 mld zł bieżących składek, wobec 9,6 mld zł szacowanych w tym roku. Projekt nie przewiduje jednak spłaty zaległych składek. Na początku tego roku rząd szacował zaległe składki na 3,5 mld zł. MF zakłada też, że ujemny wynik samorządów terytorialnych pogłębi się w przyszłym roku do 5 mld zł z 4,8 mld zł w 2001 roku, jednak w relacji do PKB wynik ten zmniejszy się do 0,6 proc. z 0,7 proc. w tym roku. Zmniejszyć ma się natomiast nominalny poziom deficytu funduszy celowych do 0,3 mld zł z 2,8 mld zł szacowanych na ten rok. Deficyt ekonomiczny powiększą natomiast wypłaty rekompensat w wysokości 2,9 mld zł. Choć osiągnięcie nadwyżki fiskalnej w najbliższych 2-3 latach nie wydaje się możliwe, to niezbędne jest wejście na ścieżkę obniżającego się deficytu ekonomicznego, który w perspektywie kilkuletniej powinien pozwolić na pełne strukturalne wyeliminowanie deficytu sektora finansów publicznych - napisano projekcie budżetu.

Poziom deficyt budżetu państwa zaplanowany w 2002 roku na 40 mld zł wynika z zaostrzenia polityki fiskalnej na łączna kwotę 48,5 mld zł. Bez ich podjęcia deficyt wyniósłby 88,5 mld zł. Według projektu, gdyby pasywnie zestawić dochody budżetu państwa z wynikającymi z ustaw wydatkami, to wyniosłyby one odpowiednio 139,2 mld zł i 227,7 mld zł. Taka kwota dochodów uwzględnia zawetowanie ustawy o nowym systemie finansowania samorządów, które miały zwiększyć ich dochody kosztem wpływów budżetu centralnego. W projekcie zakłada się zwiększenie dochodów łącznie o 15,5 mld zł oraz zmniejszenie wydatków o 33 mld zł, tak aby wyniosły one odpowiednio 154,768 mld zł oraz 194,786 mld zł. Po stronie ograniczania wydatków projekt zakłada rezygnacje z mechanizmu automatycznej indeksacji większości wydatków, w tym wynagrodzeń sfery budżetowej oraz większości świadczeń z pomocy społecznej. Zwaloryzowane mają być według obecnych zasad jedynie emerytury i renty. Zmieniony ma być zasady udzielania pomocy społecznej, tak aby skoncentrować ją na grupach najbiedniejszych. Oznacza to m.in. zmniejszenie lub ograniczenie praw do różnego rodzaju zasiłków. Projekt zakłada, że składka na ubezpieczenie zdrowotne nie wzrośnie w 2002 roku, choć to przewiduje znowelizowana ustawa o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym, z obecnych 7,75 proc. do 8,0 proc. Ograniczone maja być środki przeznaczone na podwyżki wynagrodzeń wynikające z Karty Nauczyciela. Proponuje się, zachowując przewidziane w reformie awanse związane ze zdobywaniem kolejnych szczebli kwalifikacji zawodowej, odstąpić od podwyżek płac na wszystkich szczeblach - napisano w uzasadnieniu do projektu. Projekt zakłada też, że nie będzie można w pełnym zakresie sfinansować z budżetu państwa w 2002 roku zadań związanych z modernizacją armii. Zgodnie z sześcioletnim programem modernizacji sił zbrojnych w 2002 roku na ten cel przezbyłoby 15,4 mld zł. Według projektu, w przyszłym roku ma też nastąpić zwiększenie dochodów, między innymi przez podniesienie podstawowej stawki VAT z obecnych 22 do 24 proc., oraz stawki preferencyjnej z 7 do 8 proc. Zlikwidowany ma tez być system ulg podatkowych dla zakładów pracy chronionej (ZPChR). Ministerstwo Finansów planuje także od przyszłego roku wprowadzić przejściową 12-proc. stawkę VAT na towary, które teraz mają stawki obniżone, a od 2003 roku miałby mieć stawkę 22 proc. W związku z tym VAT na materiały i usługi budowlane wzrósłby w 2002 roku do 12 proc. z obecnych 7 proc., na mieszkania do 12 proc. z zera proc., na maszyny rolnicze z zera do 12 proc. a na artykuły dziecięce z 7 do 12 proc. Podstawową, a więc 24-proc. stawką VAT byłby obłożone już od 2002 roku niektóre towary lub usługi, mające obecnie obniżone stawki, m.in. usługi teleinformatyczne, obecnie 7 proc. VAT. W podatku dochodowym od osób fizycznych projekt przewiduje zniesienie niektórych zwolnień przedmiotowych, oraz likwidację wspólnego rozliczenia małżonków z podatku PIT.