Ubezpieczenia na starość inaczej

W styczniu przyszłego roku powinny powstać pierwsze Indywidaulne Konta Emerytalne. Zachętą do oszczędzania na nich będzie zwolnienie zgromadzonych środków z podatku od zysków kapitałowych. Resort pracy chce także dokonać zmian w przepisach o Pracowniczych Programach Emerytalnych.

- Do konsultacji międzyresortowych zostaną przesłane projekty ustawy o Indywidualnych Kontach Emerytalnych oraz nowelizacja ustawy o Pracowniczych Programach Emerytalnych - zapowiedział Krzysztof Pater, wiceminister gospodarki i pracy. Nie ukrywał, że z IKE - które będą nowością na polskim rynku - będą mogły skorzystać głównie osoby zamożniejsze.

Konta dla zamożniejszych

Na IKE będzie można odłożyć do 150% prognozowanej na dany rok średniej płacy - obecnie byłoby to 3285 zł. Środki te - o ile zostaną wypłacone po ukończeniu przez klienta 60. roku życia - będą zwolnione z podatku od zysków kapitałowych. Dlaczego resort pracy nie zastosował ulgi w podatku dochodowym?

- Wg naszych symulacji, przy uldze, w której środki przekazane na IKE można byłoby odpisać od podatku bądź od podstawy opodatkowania, budżet traciłby dochody w wysokości od 250 do 400 mln zł - powiedział K. Pater. - I to w sytuacji, gdy rocznie można by odłożyć zaledwie 600 zł.

Przy regulacjach zawartych w projekcie ustawy o IKE utrata dochodów budżetu sięgnie zaś od 8 do 12 mln zł w najbliższych latach. Resort pracy zakłada, że na własne konto emerytalne w pierwszym roku zdecyduje się od 1,7 do 3,5 mln osób.

Zgodnie z założeniami, IKE będą mogły prowadzić towarzystwa funduszy inwestycyjnych - w formie zakupu jednostek funduszy, towarzystwa ubezpieczeniowe - w formie ubezpieczenia z funduszem kapitałowym, na które będzie wpłacane co najmniej 90% składki, oraz domy i biura maklerskie - w formie rachunku inwestycyjnego. Każdy klient będzie mógł dowolnie zmieniać formy oszczędzania, choć w ciągu pierwszych 12 miesięcy od założenia konta taka zmiana będzie się wiązała z dodatkową opłatą. Potem będzie to bezpłatne.

K. Pater bardzo mocno akcentował swobodę inwestowania klientów w ramach IKE. Na przykład, właściciel rachunku inwestycyjnego będzie mógł kupować wszystkie dostępne na rynku papiery, przy czym jednak inwestycje w instrumenty podchodne będą możliwe tylko w ramach zabezpieczenia innych lokat. Podobnie sytuacja ma wyglądać w przypadku wpłat - ustawa nie narzuca klientom obowiązku wpłat systematycznych. Może to być wpłata nawet raz w roku. Przy czym, aby środki z IKE były zwolnione z tzw. podatku Belki, środki powinny być wpłacane w ciągu pięciu lat (np. na 30 lat oszczędzania wystarczy, aby w ciągu 5 lat - niekoniecznie kolejnych - przelać środki na IKE) albo co najmniej połowa zgromadzonych oszczędności musi trafić wcześniej niż 5 lat przed wypłatą.

Możliwe będzie wycofanie środków z IKE przed ukończeniem 60. roku życia, choć będzie się to wiązać z koniecznością zapłacenia podatku.

PPE na nowo

Obok IKE mają nadal funkcjonować Pracownicze Programy Emerytalne. Resort pracy poprawił jednak obowiązujące przepisy. Zmiany w ustawie o PPE idą w kierunku ułatwień przy tworzeniu tych programów w firmach, a także mają na celu dostosowanie obecnych przepisów do nowej ustawy o IKE. Poza tym, że środki z PPE będzie można przelewać na IKE, resort pracy wprowadził jeszcze jedną składkę, gromadzoną w ramach programów pracowniczych. Dodatkowo więc każdy będzie mógł zaoszczędzić jeszcze 150% średniej płacy, a środki także będą zwolnione z podatku od zysków kapitałowych. Poza tym każdy uczestnik PPE może posiadać jeszcze własne IKE.