Stawiaj warunki

Każdy inwestor, który chce zawrzeć transakcję na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie, musi wcześniej w biurze maklerskim złożyć odpowiednią dyspozycję. Przede wszystkim należy zdefiniować przedmiot transakcji. Później przychodzi pora na określenie warunków, na których dojdzie do realizacji zlecenia. W tym celu można wybrać jedno z wielu dostępnych na GPW rodzajów zleceń. Poniżej znajduje się ich przegląd.

Drugą najważniejszą informacją, jaką powinniśmy zamieścić w zleceniu, jest cena, po jakiej jesteśmy gotowi kupić lub sprzedać określone walory.

Zlecenia z limitem ceny

Jeżeli nie chcemy go nabyć po zbyt wygórowanych cenach lub sprzedać po zbyt niskich, to lepiej zdecydować się na zlecenie z limitem ceny. Jest to szczególnie istotne w przypadku papierów charakteryzujących się niską płynnością. Stosując limit realizacji ryzykujemy jednak, że nasza dyspozycja nie zostanie zrealizowana (jeżeli nie znajdzie się druga strona transakcji, akceptująca naszą cenę) lub zostanie zrealizowana częściowo.

Zlecenia bez limitu ceny

Zdarzają się sytuacje, kiedy bardziej zależy nam na jak najszybszym dokonaniu transakcji, niż na cenie, po jakiej zostanie ona zawarta. Wtedy najlepiej wybrać zlecenie PKC (Po Każdej Cenie). Z bardzo dużym prawdopodobieństwem zostanie ono zrealizowane w kilka sekund. Niestety, może się jednak zdarzyć tak, że odbędzie się to po cenach odbiegających nawet o kilkanaście procent od tych, które obowiązywały w trakcie składania dyspozycji. Bezpieczniejszą odmianą zleceń bez limitu ceny są zlecenia PCR i PCRO (Po Cenie Rynkowej i Po Cenie Rynkowej na Otwarcie). W przypadku PCR realizacja następuje po cenie pierwszego najlepszego zlecenia przeciwstawnego. Niezrealizowana część staje się zleceniem z limitem ceny równym kursowi, po jakim dokonana została ostatnia transakcja. PCRO działa tak samo jak PCR, ale może być składane tylko na otwarcie i zamknięcie w systemie notowań ciągłych i w systemie kursu jednolitego.

Zlecenia z limitem aktywacji

Zdarza się, że z wykonanych przez inwestorów analiz wynika, że warto będzie kupić dany papier wartościowy pod warunkiem, że jego cena wzrośnie powyżej jakiegoś poziomu. Często bywa też tak, że posiadacz danych walorów decyduje się je sprzedać, gdy cena spadnie poniżej pewnej wartości. Chroni to inwestorów przed nadmiernymi stratami. Niestety, wielokrotnie nie mają oni czasu, by cały dzień spędzać przed notowaniami. Z pomocą przychodzą im zlecenia z limitem aktywacji. I tak np., kiedy kupiliśmy akcje po np. 30 zł i maksymalna strata, jaką akceptujemy, wynosi 3 zł, to limit aktywacji zlecenia sprzedaży powinien wynieść 27 zł. Powinniśmy także ustalić, czy w chwili osiągnięcia tego poziomu, zlecenie zacznie się realizować po każdej cenie, czy do pewnego poziomu. Jeżeli nie chcemy ponosić dalszych strat, to powinniśmy określić limit realizacji np. na 26,8 zł. Będziemy mieli pewność, że nie sprzedamy poniżej tej ceny, ale nie będziemy mieli pewności, że sprzedamy wszystkie papiery.

Zlecenie z minimalną

wielkością wykonania

W trakcie notowań ciągłych i dogrywki inwestorzy mogą składać zlecenia, w których określą liczbę akcji warunkujących ich realizację. Chcąc sprzedać np. 1000 akcji, możemy sobie zażyczyć, aby pierwsza transakcja opiewała na co najmniej 200 walorów. Jeżeli realizacja w tej ilości nie będzie możliwa, to nasze zlecenie zostanie automatycznie anulowane. Jeżeli natomiast w pierwszej transakcji sprzedamy 300 akcji, to pozostała część (700 akcji) będzie aktywna, ale minimalna wielkość wykonania nie będzie już obowiązywała.

Zlecenia z warunkiem

wielkości ujawnianej

W sytuacji, kiedy chcemy sprzedać lub kupić duży pakiet akcji, narażamy się, że po złożeniu zlecenia z limitem ceny, inni inwestorzy "wystraszą" się go i swoimi transakcjami sprawią, że rynek zacznie nam uciekać. W takich sytuacjach warto stosować zlecenia z warunkiem wielkości ujawnianej. Sprawiają one, że dyspozycja na np. 100 tys. akcji jest pokazywana w systemie częściowo, np. po 1 tys. akcji (nie mniej niż 100). Kolejny tysiąc ujawni się w chwili, kiedy pierwszy zostanie w całości zrealizowany.Terminy

ważności zleceń

Zlecenia maklerskie mogą mieć termin ważności określony w formie konkretnej daty lub za pomocą innego parametru. I tak zlecenie ważne do pierwszego wykonania (WiN) obowiązuje do momentu zawarcia pierwszej transakcji (lub pierwszych transakcji, gdy realizowane jest jednocześnie w kilku transakcjach). Jeżeli będzie zrealizowane częściowo, niezrealizowana część traci ważność. Zlecenie z oznaczeniem ważności "wykonaj" lub "anuluj" (WuA) podobnie ważne jest do momentu zawarcia pierwszej transakcji (lub pierwszych transakcji, gdy realizowane jest jednocześnie w kilku transakcjach). Realizowane jest natychmiast po wprowadzeniu, ale wyłącznie w całości - nie może być zrealizowane częściowo. W przypadku, gdy układ zleceń w arkuszu po przeciwnej stronie nie pozwala na realizację zlecenia w całości, traci ono ważność.

na podstawie www.gpw.pl

(zlecenia w Warsecie)