Zgodnie ze światowym trendem

Notowania spółek budowlanych rosną na całym świecie. Polskie firmy dotychczas dotrzymywały im kroku, ale teraz straciły trochę dystans.

Trudno zgłaszać zastrzeżenia do spółek budowlanych, kiedy WIG-Budownictwo regularnie poprawia 52-tygodniowe maksimum. Inne wskaźniki branżowe wyliczane przez giełdę zachowują się słabiej. Ale rekordy indeks zawdzięcza w dużej mierze GTC, spółce, która dopiero niedawno pojawiła się na rynku. Razem z Echo Investment stanowią 60% portfela indeksu - obydwie prowadzą głównie działalność deweloperską i dużo bliżej im do branży finansowej. Najważniejszą, prawdziwie budowlaną, spółką w indeksie WIG-Budownictwo jest Budimex, którego udział przekracza 20%.

Wskaźnik Budownictwo, wyliczany przez Parkiet (bez GTC i Echo) wprawdzie zyskał w ostatnich dwóch miesiącach ponad 20%, ale wciąż nie przekroczył zbudowanego pod koniec kwietnia szczytu. Ponieważ ukształtowany wtedy wierzchołek (1721,8 pkt) powstał przy bardzo wysokim wolumenie, mogą być kłopoty z jego pokonaniem. Teraz zainteresowanie budowlanymi firmami jest dużo mniejsze.

Objawia się to nie tylko spadkiem obrotów, ale także niższymi stopami zwrotu. Przy okazji poprzedniej analizy branżowej, pod koniec marca 2004 roku, średnia zmiana kursu spółek budowlanych w ostatnich 12 miesiącach wyniosła prawie 150%, teraz spadła do 60%. Notowania Energoaparatury i Pekabeksu są ponad połowę niższe niż przed rokiem.

Słabiej niż w Europie

Choć zmiany wartości polskich indeksów w ostatnim czasie są nawet większe niż światowych wskaźników budowlanych, to jednak sytuacja techniczna tych drugich jest lepsza. Po kilku miesiącach konsolidacji europejski indeks wyliczany przez Bloomberga powrócił do długoterminowego trendu wzrostowego i ma najwyższą wartość w historii. W Stanach Zjednoczonych, gdzie od zeszłego roku trwa cykl podwyżek stóp procentowych (wyższe koszty pieniądza nie służą budownictwu), budowlany indeks od stycznia tkwi w trendzie bocznym. Europejski Bank Centralny utrzymuje stopy procentowe na najniższym poziomie w historii.

Słabość spółek z branży, notowanych na giełdzie, wynika z ich rozdrobnienia. Na rynku jest 11 firm, których roczne przychody netto ze sprzedaży nie przekraczają 100 mln zł. Tylko dwie z nich - Prochem i Projprzem - radzą sobie dobrze. Nie znaczy to wcale, że prawdziwy jest wniosek - im przedsiębiorstwo większe, tym lepsze osiąga rezultaty. Przykładem może być choćby Budmiex, największa pod względem obrotów spółka w sektorze. Choć informuje o podpisywaniu nowych kontraktów (głównie przez Budimex-Dromex), to raporty finansowe wciąż są słabe. W drugim kwartale przychody netto ze sprzedaży spadły po raz czwarty z rzędu. Co niepokojące, obniża się także marża brutto ze sprzedaży, która jeszcze w czerwcu 2003 roku wynosiła 10% (teraz 7,1%).

Mały wybór

Panuje dość powszechna opinia, że w polskiej gospodarce w końcu zaczną rosnąć inwestycje, a budownictwo będzie jednym z głównych beneficjentów tego zjawiska. Na razie, mimo wciąż wysokiego tempa wzrostu gospodarczego (6,1% w drugim kwartale), inwestycje zwiększają się bardzo powoli (3,3%). Zakładając, że w końcu firmy zaczną inwestować, czy warto kupować akcje przedsiębiorstw budowlanych?

Mimo wszystkich zastrzeżeń kursy w branży znacznie wzrosły. Nawet tych spółek, których sytuacja finansowa w żaden sposób nie poprawiła się. Wykresy kursów przedsiębiorstw, które coś ciekawego w raportach pokazały, poszybowały w górę. Czy może jeszcze wzrosnąć na przykład kurs Prochemu (notowania spółki zyskały 100% w niecałe dwa miesiące)? Można sięgnąć po przykład Stalprofilu - mimo że w zeszłym roku zyskał prawie 600%, ostatnio kurs podskoczył ze 109 do 192,5 zł.

Chcąc skorzystać na spodziewanym boomie w inwestycjach, nie mamy wielkiego wyboru w branży budowlanej. Jest tylko kilka spółek, które jednocześnie zwiększają przychody i zyski, a dodatkowo utrzymują na wysokim poziomie marże. Właściwie do wyboru są tylko cztery przedsiębiorstwa: wspomniane już Prochem i Projprzem, a także Elektrobudowa oraz Polimex MS. Ostatnia firma jest dużą niewiadomą, bo na razie nie można jednoznacznie stwierdzić, jaki wpływ na wyniki ma połączenie Mostostalu Siedlce z Polimeksem-Cekopem. Dość ryzykowane wydają się akcje Budimeksu. Jeśli spółka w końcu zacznie spełniać oczekiwania rynku, nie jest wykluczone, że notowania rozpoczną kolejną falę wzrostową. Z drugiej strony, kolejny słaby raport może wyczerpać cierpliwość inwestorów. Ryzyko załamania notowań w dużym stopniu ogranicza brak alternatywy dla papierów Budimeksu.

Kupowanie akcji pozostałych firm to loteria. Z reguły mają dwie wady - słabe wyniki finansowe i niską płynność. Z podstawowej działalności generują niewiele gotówki. Są za małe, żeby ich akcjami zainteresowały się instytucje finansowe. Dlatego choć możliwy jest spektakularny wzrost, o stabilne trendy będzie bardzo trudno.

Krótki przegląd branżowy

Bick, Budopol, Energopol, Hydrobudowa Śląsk, Instal Kraków, Pemug - obroty akcjami tych spółek (średnio na sesję, liczone pojedynczo) nie przekraczają 10 tys. złotych;

Budimex - druga w tym roku próba wybicia ponad 50 zł zakończyła się niepowodzeniem - trend średnioterminowy od prawie pół roku ma kierunek boczny;

Elektrobudowa - od połowy kwietnia akcje zmagają się z barierą 30 zł i choć nie udało się jej pokonać, to na razie trend średnioterminowy jest wzrostowy;

Elektromontaż Export - wciąż jedna z bardziej popularnych, tanich spółek - od pięciu tygodni w krótkoterminowym trendzie wzrostowym, ale jego kontynuacja będzie trudna;

Elektromontaż Warszawa - notowania nie mogą się podnieść po majowym załamaniu - od ponad czterech miesięcy kurs oscyluje wokół 1,5 zł;

Energoaparatura - broni się przed spadkiem poniżej 1 zł, znacznie wzrósł wolumen;

Energomontaż-Południe - po wzroście kursu latem, teraz szala przechyla się na stronę sprzedających;

Energomontaż-Północ - na zamknięcie wtorkowej sesji notowania były najniższe od pięciu miesięcy, ale wciąż nie nastąpiło wyraźne wybicie z trendu bocznego;

Instal Lublin - po dwumiesięcznej konsolidacji wokół 1 zł, trend zmienił się na spadkowy;

Mostostal Export - jedyna spółka w branży, dla której obroty akcjami przekraczają 1 mln zł - ponieważ trend długoterminowy jest wzrostowy, zwyżka do 2,5 zł jest dość prawdopodobna;

Mostostal Płock - na początku września kurs osiągnął 22 zł i były to najwyższe notowania od lipca 1999 roku;

Mostostal Warszawa - długoterminowy trend wzrostowy zatrzymał się na poziomie 16 zł - ze względu na nieregularną płynność akcje sprawiają wrażenie mało przewidywalnych;

Mostostal Zabrze - po dwóch miesiącach gwałtownego spadku (50%), notowania ustabilizowały się między 0,9 i 1 zł;

Naftobudowa - od czterech miesięcy wykres porusza się w trendzie bocznym między 7 i 9 zł - trend długoterminowy jest wzrostowy;

Pekabex - utrzymująca się w okolicach 50 groszy cena akcji mówi wszystko o kondycji spółki;

Polimex MS - trend długoterminowy jest wzrostowy, notowania regularnie biją historyczne maksima;

Polnord - po prawie 60-proc. zwyżce kurs akcji osiągnął 13 zł, trend średnioterminowy wciąż jest wzrostowy;

Prochem - trend długoterminowy jest wzrostowy, akcje nigdy nie były tak drogie;

Projprzem - od pięciu miesięcy trwa korekta długoterminowego trendu wzrostowego, notowania spadły o 25%.

Kursy i obroty akcjami spółek budowlanych

Ostatnie Zmiana kursu (w %) Średnie

zamknięcie 1 miesiąc 6 miesięcy Rok obroty

na sesję

w tys. zł*

Bick 1,89 zł 25,2% -9,1% 17,4% 6,8

Budimex 48,50 zł 10,2% 1,3% 37,4% 976,6

Budopol 1,34 zł 27,6% 30,1% 143,6% 8,0

Elektrobudowa 29,30 zł 0,0% 12,7% 103,5% 164,1

Elektromontaż Export 1,06 zł 16,5% -20,3% 71,0% 108,6

Elektromontaż Warszawa 1,37 zł 1,5% -50,2% 63,1% 33,0

Elkop 5,95 zł 35,2% 8,2% 11,2% 13,7

Energoaparatura 1,14 zł -4,2% -47,0% -54,4% 23,0

Energomontaż Południe 15,00 zł -6,3% -20,4% 1,0% 81,6

Energomontaż Północ 7,80 zł -1,3% 6,1% -14,8% 34,1

Energopol 3,67 zł 7,6% -5,9% 83,5% 1,2

Hydrobudowa Śląsk 37,00 zł 63,0% 68,2% 60,9% 6,5

Instal Kraków 3,70 zł -5,4% -17,8% 15,6% 0,7

Instal Lublin 0,96 zł 0,0% -19,3% 3,2% 13,9

Mostostal Export 1,69 zł 9,0% -1,7% 39,7% 1 047,6

Mostostal Płock 19,55 zł -10,7% 10,5% 80,2% 47,2

Mostostal Warszawa 14,65 zł 2,4% 8,5% 25,2% 236,0

Mostostal Zabrze 0,92 zł 1,1% -33,3% 16,5% 212,9

Naftobudowa 8,20 zł 9,3% 25,2% 256,5% 22,3

Pekabex 0,50 zł 8,7% -56,5% -58,3% 11,1

Pemug 5,05 zł 21,7% 102,0% 206,1% 9,4

Polimex MS 34,20 zł 28,1% 126,5% 216,7% 448,4

Polnord 12,40 zł 20,4% 19,2% -7,8% 64,4

Prochem 20,20 zł 19,9% 124,4% 127,0% 89,8

Projprzem 10,55 zł 2,4% 1,0% 102,9% 120,7

Budwnictwo** 1 739,74 pkt 12,2% 13,5% 86,9%

WIG-Budownictwo*** 21 774,7 pkt 8,2% 16,1% 52,2%

WIG20 1 802,99 pkt 4,8% 2,1% 18,8%

MIDWIG 1 767,01 pkt 2,3% 5,1% 44,8%

WIRR 4 868,4 pkt 7,7% 22,9% 89,1%

Indeks Cenowy

Parkietu**** 28 828,2 pkt 5,5% 20,7% 98,7%

   * liczone pojedynczo, średnia z ostatnich 6 miesięcy

  ** nieważony (bez względu na kapitalizację i obroty wszystkie spółki mają na wskaźnik taki sam wpływ) indeks cenowy Parkietu

 *** oficjalny indeks giełdowy, w którym największy udział ma GTC (ok.. 44%), Budimex (ok.. 22%) i Echo Investment (ok.. 16%) - GTC i Echo Parkiet zalicza do branży finansowej

**** nieważony indeks cenowy Parkietu dla wszystkich spółek giełdowych

Podstawowe wskaźniki finansowe spółek budowlanych

Spółka Przychody netto ze Zmiana (w %) Zysk netto (w tys. zł) Zmiana (w %) ROS (w %) Zmiana ROS Marża Zmiana Marża brutto Zmiana

sprzedaży (w tys. zł) (w pkt proc.) EBITDA marży EBITDA na sprzedaży (w pkt proc.)

(w %) (w pkt proc.) (w %)

Bick (S) 90 510 4,4 -21 738 mniejsza strata -24,0 3,2 -14,4 2,9 1,5 1,2

Budimex (S) 1 961 044 -4,8 54 901 -5,9 2,8 0,0 4,2 -1,0 7,1 -1,4

Budopol (n) 24 839 1,8 2 246 183,2 9,0 5,8 11,6 6,2 -6,0 -5,8

Elektrobudowa (n) 238 919 7,8 7 264 37,8 3,0 0,7 8,2 0,6 11,5 0,0

Elektromontaż Export (n) 67 303 -2,3 -25 213 mniejsza strata -37,5 21,5 -16,2 2,8 -14,4 4,9

Elektromontaż Warszawa (n) 25 001 -9,6 -6 307 większa strata -25,2 -4,1 -12,1 -1,3 16,5 4,8

Energoaparatura (n) 36 008 -7,3 -2 094 większa strata -5,8 -5,1 -6,3 -3,2 6,9 -1,8

Energomontaż-Południe (s) 137 084 4,4 -1 153 strata zamiast zysku -0,8 -2,1 2,1 -2,1 5,9 -2,9

Energomontaż-Północ (s) 239 723 -11,2 -28 995 mniejsza strata -12,1 0,9 -1,8 1,8 5,9 4,1

Energopol (s) 33 874 -13,3 -795 większa strata -2,3 -1,2 5,3 0,5 18,1 3,1

Hydrobudowa Śląsk (n) 155 432 9,3 744 -16,8 0,5 -0,2 3,4 -0,1 9,3 -1,1

Instal Kraków (s) 148 449 0,7 1 003 -10,9 0,7 -0,1 2,2 0,0 9,2 -0,2

Instal Lublin (n) 27 094 -18,5 -5 917 większa strata -21,8 -5,5 -15,7 -5,1 -1,1 -4,3

Mostostal Export (s) 418 066 -1,5 -28 502 mniejsza strata -6,8 5,1 -7,0 2,6 12,4 1,3

Mostostal Płock (n) 101 802 9,2 33 zysk zamiast straty 0,0 1,3 0,2 1,6 4,6 -0,5

Mostostal Siedlce (s) 650 167 8,1 20 752 64,1 3,2 1,1 10,4 0,8 21,2 -0,4

Mostostal Warszawa (s) 687 412 0,1 2 681 zysk zamiast straty 0,4 5,0 3,2 4,7 8,4 2,8

Mostostal Zabrze (s) 370 275 14,1 -41 795 większa strata -11,3 -8,9 -1,1 7,2 7,8 -1,2

Naftobudowa (s) 130 688 -24,8 6 325 -9,1 4,8 0,8 7,6 -0,9 15,5 -0,7

Pekabex (s) 36 766 -14,2 -6 181 większa strata -16,8 -12,6 -8,8 -10,7 9,3 -11,5

Pemug (s) 62 562 6,9 5 209 383,2 8,3 6,5 13,3 4,6 11,7 6,3

Polnord (s) 308 529 -5,1 -5 948 większa strata -1,9 -0,2 -0,7 -0,7 0,7 -1,4

Prochem (s) 87 003 15,4 3 757 46,5 4,3 0,9 13,1 1,2 23,3 -0,1

Projprzem (s) 90 992 10,0 3 296 2,9 3,6 -0,3 6,7 -0,3 28,1 -2,7

Razem 6 129 542 -0,8 -66 427 mniejsza strata -1,1 0,8 2,8 1,6 9,1 0,0

s - na podstawie raportów skonsolidowanych; n - na podstawie raportów nieskonsolidowanych; źródło: www.parkiet.com; * tylko dla spółek z dodatnim kapitałem własnym i dodatnim średnim kapitałem własnym w 2003 roku; ** tylko dla spółek z dodatnim kapitałem własnym na koniec 2003 roku

WSZYSTKIE DANE W TEKŚCIE i TABELKACH DOTYCZĄ WYNIKÓW LICZONYCH NARASTAJĄCO ZA CZTERY OSTATNIE KWARTAŁY (III kw. 2003 - II kw. 2004). ZMIANY LICZONE SĄ W PORÓWNANIU Z IV KW. 2003; ROS (rentowność sprzedaży) - iloraz zysku netto i przychodów netto ze sprzedaży; liczony na podstawie danych narastających za cztery ostatnie kwartały, zmiana w porównaniu z I kw. 2004; Marża EBITDA - iloraz sumy zysku operacyjnego i amortyzacji i przychodów netto ze sprzedaży; liczona na podstawie danych narastającycch za cztery ostatnie kwartały; zmiana w porównaniu z I kw. 2004; Marża brutto na sprzedaży - iloraz zysku brutto na sprzedaży i kosztów sprzedanych produktów, towarów i materiałów; liczona na podstawie danych narastających za cztery ostatnie kwartały, zmiana w porównaniu z I kw. 2004