Według GUS, w 2005 r. zostało zarejestrowanych 261,5 tys. nowych firm - o 12% więcej niż rok wcześniej. To pierwszy wzrost od 1996 r. Dla porównania: w 2004 r. liczba nowych rejestracji spadła o 7,9%.

- Mamy bardzo wysokie bezrobocie. Wiele osób próbuje sobie poradzić z tym problemem rozpoczynając samodzielną działalność gospodarczą. Ożywienie, które obserwujemy w gospodarce, zwiększa szanse, że ta działalność się powiedzie - mówi Małgorzata Krzysztoszek, ekspert Polskiej Konfederacji Pracodawców Prywatnych "Lewiatan". Jej zdaniem, na wzrost liczby nowo tworzonych firm mogła też mieć wpływ nowelizacja ustawy o ubezpieczeniach społecznych, która weszła w życie w sierpniu zeszłego roku. Obniżyła ona podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe w pierwszych 24 miesiącach prowadzenia działalności gospodarczej. Tezę tę potwierdza fakt, że przyrost nowych firm był skoncentrowany w drugim półroczu (w pierwszym roczna dynamika wyniosła 2,6%). - Część podmiotów działających wcześniej w szarej strefie, ze względu na korzystniejsze rozwiązania dotyczące pozapłacowych kosztów pracy, mogła zdecydować się na rejestrację - twierdzi M. Krzysztoszek.

W opinii Adama Ambrozika, eksperta Konfederacji Pracodawców Polskich, wzrost liczby nowych firm może być spowodowany przechodzeniem osób już pracujących na samozatrudnienie i świadczenie usług na rzecz dotychczasowego pracodawcy. Przypuszczenie to potwierdza fakt, że najszybszy wzrost nowo tworzonych firm miał miejsce w obszarze działalności prowadzonej przez osoby fizyczne (16,9%).

- W 2005 r., szczególnie w drugim półroczu, nastąpiło przyspieszenie napływu do Polski inwestycji zagranicznych. Powstanie jednej dużej fabryki z reguły pociąga za sobą uruchomienie wielu małych firm, które będą współpracować z inwestorem - twierdzi A. Ambrozik. Jego zdaniem, zwiększenie liczby nowo tworzonych firm nie ma natomiast związku z ożywieniem w gospodarce, bo na jego efekty trzeba jeszcze poczekać.

Ponieważ w 2005 r. z rejestru wykreślonych zostało 214,8 tys. podmiotów (wzrost o 10,3% w stosunku do 2004 r.), w sumie liczba wszystkich zarejestrowanych przedsiębiorstw wzrosła w zeszłym roku o nieco ponad 1% (do 3,6 mln na koniec grudnia).