Do 15 tysięcy euro dla poszkodowanego

Czy po raz pierwszy w historii polskiego rynku kapitałowego zostanie uruchomiony maklerski fundusz gwarancyjny? Liczą na to klienci WGI DM

WGI Dom Maklerski zwleka z wypłatą pieniędzy klientom, którzy rozwiązali z nim umowę. W ich obronie stanęła Komisja Papierów Wartościowych i Giełd (przewodniczący rozważa wykorzystanie uprawnień prokuratorskich). Niektórzy z poszkodowanych inwestorów wzięli jednak sprawy w swoje ręce i już współpracują z prawnikami. Co się jednak stanie, jeżeli nie uda im się nakłonić WGI DM do wypłaty zainwestowanych pieniędzy lub gdy te pieniądze przepadły?

System rekompensat

w pogotowiu

Z pomocą poszkodowanym klientom domu maklerskiego może przyjść prowadzony przez Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych system rekompensat. Celem tego systemu jest pokrycie przynajmniej części utraconych - w wyniku defraudacji lub upadku domu maklerskiego - aktywów inwestorów. Zasilany jest z obowiązkowych składek wnoszonych przez domy maklerskie i banki powiernicze. Do tej pory nie był uruchamiany. Jak pisaliśmy, w kwietniu WGI DM zalegał z wpłatą pierwszej raty do tego systemu, co pod znakiem zapytania stawiało ochronę jego klientów. Ostatecznie jednak zaległość uregulował i przynajmniej część jego inwestorów może liczyć na rekompensatę. W tym roku nie może ona być większa niż 15 tys. euro (około 59 tys. zł) na osobę.

Wypłat z systemu dla klientów WGI nie wyklucza Ludwik Sobolewski, wiceprezes Krajowego Depozytu Papierów Wartościowych. Zaznacza jednak, że fundusz ten nie zabezpiecza przed ryzykiem inwestycyjnym, ale przed ryzykiem defraudacji. - Sytuacja, kiedy pieniądze zostały ulokowane w jakiś papier, a potem jego emitent okazał się niewypłacalny, jest materializacją ryzyka inwestycyjnego - twierdzi. - Jeżeli klienci nie zlecali inwestycji w konkretny papier wartościowy, lecz tylko powierzali środki w zarządzanie, to wynikające z tego wierzytelności pieniężne mogą podlegać ochronie systemu rekompensat. Jeżeli natomiast obligacje WGI Consulting zostały nabyte za wyraźną zgodą klientów, to warunkiem uruchomienia funduszu, w mojej ocenie, będzie wykazanie, że WGI nie działało z zachowaniem podwyższonej staranności, wymaganej od profesjonalisty - dodaje.

Pojawiły się obawy, czy aktywa systemu rekompensat mają wystarczającą wartość? Jak już wspomniano, jednorazowa wypłata z niego w tym roku nie może przekroczyć 59 tys. zł. Nie wiadomo, ilu jest poszkodowanych klientów. WGI twierdzi, że umowę wypowiedziało około 30 proc. z 1000 klientów.

Do wypłaty miliony złotych

Pojawiają się jednak doniesienia, że klientów może być nawet 1700, w tym tysiąc poszkodowanych. Jeżeli przyjmiemy, że każdemu z nich będzie przysługiwała maksymalna rekompensata (klienci WGI uchodzili za osoby majętne), to do wypłaty będzie 59 mln zł. W systemie jest natomiast tylko 49 mln zł. Jeżeli zajdzie taka potrzeba, to około 8,5 mln zł Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych będzie mógł ściągnąć (miźdzy innymi od domów maklerskich) z tytułu należnych i płatnych w kolejnych kwartałach tego roku rat. Dalsze uzupełnianie systemu umożliwi dopiero specjalne rozporządzenie ministra finansów.

Komentarz

Leszek Koziorowski

partner

w kancelarii

prawnej Gessel

Kto może liczyć

na rekompensatę?

Zakładając zaistnienie określonych przesłanek, potwierdzających niewypłacalność WGI, aktywa systemu mogą zostać uruchomione zasadniczo na wypłaty tym klientom, którzy wypowiedzieli umowy o zarządzanie i z tego tytułu mają do WGI roszczenie o zwrot pieniź-

dzy, zainwestowanych w obligacje. Pozostają oni jednak nadal właścicielami obligacji. Dlatego też, jeżeli po otrzymaniu środków z systemu, uda im się uzyskać od emitenta pieniądze z tytułu wykupu obligacji, będą zobowiązani do zwrotu do systemu części lub całości otrzymanej rekompensaty. Sytuacja zmieniłaby się, gdyby obligacje zniknęły z zapisów w ewidencji, odzwierciedlającej stan posiadania każdego klienta WGI. Wówczas można by mówić o utracie tych obligacji, co stanowiłoby podstawę uruchomienia wypłat z systemu wobec pozostałych klientów.