BŚ: Polska musi zmniejszyć bariery w zatrudnieniu

WARSZAWA (Reuters) - Bank Światowy wezwał w środę Polskę do obniżenia podatków od wynagrodzeń, obniżenia pensji minimalnej i zniesienia biurokratycznych barier, które uniemożliwiają tworzenie nowych miejsc pracy.

Wszystkie te działania mają pomóc Polsce w uporaniu się z największym problemem społeczno-ekonomicznym, bezrobociem, które rośnie od kryzysu rosyjskiego w 1998 roku i w marcu sięgnęło trzech milionów osób, czyli o 400.000 więcej niż rok wcześniej.

Stopa bezrobocia wynosi obecnie 16 procent i jest najwyższa od 1994 roku.

Analityk Banku Światowego, Carlos Cavalcanti, powiedział, że rosnące bezrobocie jest bolesnym efektem ubocznym dynamicznego procesu restrukturyzacji gospodarki, który trwa w Europie Środkowej od 1989 roku.

Przejście od starych do nowych zawodów powoduje wzrost bezrobocia, a to z kolei przyczynia się do rosnącego stresu w społeczeństwie - powiedział Cavalcanti przy okazji prezentacji 70-stronicowego raportu Banku Światowego na temat polskiego rynku pracy.

Kolejki po zasiłki mogą się jeszcze wydłużyć, bo na rynek pracy wkracza pokolenie wyżu demograficznego z lat 80-tych, a ludzie starsi pracujący dotąd na roli lub w przemyśle ciężkim mają kłopoty ze znalezieniem pracy w dynamicznie rozwijającym się sektorze usług, dodał Cavalcanti.

Kwestia bezrobocia zdominuje zapewne zbliżającą się kampanię przed wrześniowymi wyborami parlamentarnymi, w których lewicowa opozycja pokona najprawdopodobniej prawicową koalicję.

Raport skrytykował rząd Jerzego Buzka za liberalizowanie polityki fiskalnej, co zmusiło Narodowy Bank Centralny do podniesienia stóp procentowych, aby zapobiec wzrostowi inflacji.

Wysokie realne stopy procentowe - obecnie na poziomie 11 procent - uniemożliwiają inwestycje stwarzające nowe miejsca pracy i już przyciągnęły kapitał spekulacyjny, który umocnił złotego, co utrudniło sytuację polskich eksporterów.

Potrzebna jest bardziej restrykcyjną polityka fiskalna, która pozwoliłaby na szybki spadek stóp procentowych - powiedział Cavalcanti.

BARIERY PRZED ZATRUDNIENIEM

Autorzy raportu uważają polską płacę minimalną, wynoszącą obecnie 760 złotych miesięcznie za główną przeszkodę w tworzeniu miejsc pracy, zwłaszcza wśród ludzi młodych, wśród których bezrobocie jest dwa razy większe niż średnia krajowa.

Płaca minimalna nie powoduje problemów w dynamicznie rozwijającej się Warszawie, gdzie tworzy się większość nowych miejsc pracy, natomiast powinna zostać obniżona w zacofanych regionach rolniczych i przemysłowych, gdzie koszty życia są niższe, sugerują autorzy raportu.

Mogłoby to doprowadzić do zwiększenia nierówności płacowych, ale jest to cena, którą warto zapłacić, aby uniknąć jeszcze większej nierówności - nierówności w dostępie do pracy - napisano w raporcie.

Bank oszacował, że dziesięcioprocentowy spadek płacy minimalnej zwiększyłby stopę zatrudnienia o 8,5 procent.

Raport zachęca także rząd do obcięcia podatku dochodowego i świadczeń socjalnych, które pochłaniają obecnie 51 procent pensji. Według banku 10- procentowe obniżenie opodatkowania dochodów z pracy zwiększyłoby zatrudnienie o dwa procent.

Znoszenie ograniczeń pomogłoby również tworzyć miejsca pracy małym firmom i spółkom, które dopiero zaczynają działalność. Obecnie odpowiadają one za 40 procent nowych miejsc pracy.

Uwaga powinna być skupiona raczej na ułatwieniach w tworzeniu nowych miejsc pracy niż na powstrzymywaniu znikania starych - piszą autorzy raportu.

((Reuters Serwis Polski, tel [phone], fax [phone], [email protected]))