Polska nie jest gotowa na recykling]

Producenci sprzętu AGD i IT założyli organizację odzysku starego sprzętu. Na razie jednak nie ma czego zbierać

Już 162 firmy z branży AGD, elektroniki i oświetlenia podpisały umowy z organizacją odzysku ElektroEko - poinformował prezes tej spółki Grzegorz Skrzypczak. Organizacja powstała w lutym, by stworzyć system zbierania i recyklingu zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego, do czego zobowiązane są firmy, wprowadzające go na rynek. ElektroEko ma działać w ich imieniu.

Problem w edukacji

Zgodnie z wymogami Unii, do końca 2008 r. Polska powinna zbierać około 4 kg zużytego sprzętu na mieszkańca, co oznacza 152 tys. ton rocznie. Grzegorz Skrzypczak wątpi, czy osiągniemy ten cel. Jednym z powodów jest fakt, że klienci nie wiedzą o obowiązku oddawania zużytych urządzeń. Nie zdają sobie również sprawy, że za wyrzucenie ich grozi kara (do 5 tys. zł). Z kolei wiele sklepów, hurtowni i gmin nie ma pojęcia, że musi je odbierać. Dlatego ElektroEko znaczną część pieniędzy od swoich klientów i akcjonariuszy zamierza przeznaczyć na edukację.

Założycielami organizacji są m.in. firmy zrzeszone w CECED Polska, stowarzyszeniu, do którego należy większość obecnych na polskim rynku producentów AGD, w tym giełdowa Amica. Mają one 40 proc. udziałów w ElektroEko. 30 proc. mają trzy firmy z branży oświetleniowej - Philips Lighting, Osram, General Electric, a kolejne 30 proc. - związek importerów i producentów sprzętu elektrycznego i elektronicznego. Należą do niego m.in. giełdowi dystrybutorzy IT - AB i Action. Kapitał zakładowy ElektroEko wynosi 5 mln zł.

Płacą za innych

Klienci, którzy kupują np. nową lodówkę, mogą oddać starą w sklepie, niezależnie od tego, jakiej jest ona marki. Odpowiedzialność za utylizację starego sprzętu ponoszą organizacje odzysku w imieniu swojego członka, którego sprzęt jest kupowany. - Mamy nadzieję, że regulacje prawne wyeliminują z rynku importerów i producentów, którzy nie zapisali się do żadnej organizacji - mówi Grzegorz Skrzypczak. Firma, która tego nie zrobi, musi ustanowić bardziej kosztowne zabezpieczenie, które powinna wpłacić do Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska.

Producenci przerzucą koszty na klientów

W Polsce działa już pięć organizacji odzysku. Poza ElektroEko inne działające w Polsce podobnego typu firmy to Europejska Platforma Recyklingu, El-Centrum, AuraEko i Biosystem Elektrorecykling. Tylko dwie z nich (w tym właśnie ElektroEko) działają jako organizacje non profit. Organizacja taka nie zajmuje się bezpośrednio zbiórką zużytego sprzętu AGD i elektronicznego. Koordynuje działania firm, wprowadzających go na rynek, odbierających (sklepy, hurtownie, gminy) oraz przetwarzających i recyklerów. Jest finansowana przez producentów i importerów. Większość producentów ma zamiar przenieść związane z jej funkcjonowaniem koszty na klientów, na co pozwalają im przepisy.