Ogólne pogorszenie nastrojów po wrześniowym ataku terrorystycznym na USA odczuła również gospodarka włoska. Wykazał to indeks obrazujący nastroje miejscowych przemysłowców, który opracował rządowy instytut Isae. Jak podała agencja Bloomberga, wskaźnik ten, wykorzystujący opinie 4 tys. dyrektorów włoskich firm, spadł we wrześniu do 84, tj. najniższego poziomu od pięciu lat. Ekonomiści nie spodziewali się tak wyraźnego pogorszenia nastrojów. Sądzili, że indeks spadnie tylko do 92 z 96 w sierpniu.Wskaźnik Isae obejmuje wszystkie podstawowe elementy działalności przedsiębiorstw przemysłowych ? zamówienia, rozmiary produkcji, zapasy, poziom cen oraz wielkość zatrudnienia. Według cytowanego przez agencję Bloomberga Enzo Urbaniego, dyrektora generalnego firmy branży elektronicznej Carlo Gavazzi Holding, wszystko przemawia obecnie za recesją. Zamówienia otrzymane przez jego spółkę są o 20% mniejsze niż przed rokiem. Równie źle jest w większych przedsiębiorstwach. Na przykład, Fiat musiał zmniejszyć produkcję samochodów o 10 tys. sztuk i unieruchomić fabryki zatrudniające 20 tys. osób.W drugim kwartale gospodarka włoska ? czwarta pod względem wielkości w Europie ? nie odnotowała żadnego wzrostu. O jej słabości świadczy m.in. wyraźny spadek notowań na giełdzie mediolańskiej. Tamtejszy indeks MIB30 obniżył się już od początku roku o około 40%.Trudna sytuacja ekonomiczna Włoch pogarsza jeszcze bardziej ogólną ocenę koniunktury w Europie, zwłaszcza wobec niepokojących danych, dotyczących gospodarki niemieckiej oraz francuskiej. Na Niemcy, Francję i Włochy przypada bowiem około dwóch trzecich całego PKB tworzonego w państwach strefy euro.Komentując najnowsze dane, instytut Isae widzi główną przyczynę szybkiego spadku zaufania przedsiębiorców do włoskiej gospodarki w obawach wywołanych atakiem terrorystycznym z 11 września. Stwierdzono jednak, że omawiany indeks nie znalazł się jeszcze na tak niskim poziomie, jak podczas dwóch światowych kryzysów naftowych czy załamania finansowego z 1992 r., które gwałtownie pogorszyły sytuację gospodarczą Włoch.Pomimo to wskaźnik Isae może stanowić dodatkowy argument przemawiający za obniżeniem przed Europejski Bank Centralny stóp procentowych, zwłaszcza że również we Włoszech pojawiły się oznaki osłabienia inflacji. Ekonomiści przypuszczają, że jej roczna stopa obniży się w październiku do 2,5% z 2,6% miesiąc wcześniej.

A.K., Bloomberg