Za "perłę polskiej gospodarki" uznana została firma, która równocześnie spełnia nadaną numeryczną wartość progową przyjętych kryteriów, a jej przychody z całokształtu działalności gospodarczej wyniosły 100 i więcej milionów złotych w 2002 r.
Następującym kryteriom: dynamika przychodów z całokształtu działalności gospodarczej, rentowność obrotu, stopa zwrotu z aktywów i kapitału własnego oraz wydajność pracy nadano wartość progową na poziomie 10% średniej wartości danego kryterium obliczonego dla 585 firm o przychodach ogółem 100 i więcej milionów złotych. Dla tylu firm INE PAN i CIG MGPiPS dysponowały potrzebnym zestawem danych. Innymi słowy, na listę "pereł polskiej gospodarki" dostały się jedynie te firmy, których wartość numeryczna wymienionych pięciu kryteriów nie była niższa niż 10% średniej.
Dla większego obiektywizmu w ocenie firmy, które znalazły się na liście "pereł", musiały spełnić jeszcze jedno kryterium: wskaźnik ogólnego poziomu zadłużenia nie mógł przekroczyć 100%. W ten sposób powstał zbiór przedsiębiorstw, które spełniły sześć wymienionych kryteriów jakościowych oraz siódme ilościowe, a mianowicie przychody z całokształtu działalności musiały osiągnąć przynajmniej poziom 100 mln zł. Ostatnim warunkiem umieszczenia danej firmy w zbiorze "pereł polskiej gospodarki" było nadesłanie przez nią niezbędnych danych.
Różnica między prezentowaną tu metodą wyboru "pereł polskiej gospodarki" a metodą sporządzania spotykanych często list najlepszych przedsiębiorstw polega na tym, że w naszym badaniu liczba przedsiębiorstw nie jest z góry zakładana, lecz jest wielkością wynikową, w każdym roku różną. Ma to tę zaletę, że liczebność zbioru "perły polskiej gospodarki", sporządzanego corocznie na podstawie tych samych kryteriów, może być użytecznym barometrem długookresowej koniunktury gospodarczej. Jeśli bowiem będzie rosnąć liczba przedsiębiorstw o wysokiej dynamice rozwoju, wykazujących się wysoką rentownością (wysokimi zyskami), a także wysoką stopą zwrotu z zaangażowanych w prowadzenie działalności gospodarczej środków trwałych i obrotowych (aktywów) i z zainwestowanego kapitału własnego, ponadto wykazujących się wysoką wydajnością pracy oraz zadłużeniem nie grożącym bankructwem, to oznaczać to będzie poprawę podstawowego fundamentu wzrostu gospodarczego, jakim są wysokie zyski i zdrowa sytuacja finansowa przedsiębiorstw oraz osiągana w nich wysoka wydajność pracy. I na odwrót, należy niezwykle sceptycznie odnosić się do optymistycznych zapowiedzi wysokiego tempa wzrostu gospodarczego, jeśli maleć będzie liczba przedsiębiorstw spełniających nasze kryteria. Jesteśmy na początku procesu wykształcenia, ważnego barometru długookresowej koniunktury gospodarczej.
Powstały zbiór "pereł polskiej gospodarki" daje się łatwo uporządkować według liczby punktów zdobytych za poszczególne kryteria. W odniesieniu do pierwszych pięciu kryteriów, przedsiębiorstwo najlepsze pod względem danego kryterium otrzymuje największą liczbę punktów (równą liczbie zbioru "pereł polskiej gospodarki"), a najgorsze jeden punkt. W odniesieniu do kryterium szóstego przyznawanie punktów odbywa się według funkcji. Najwięcej punktów dodatnich otrzymują te firmy, w których relacja całkowitego zadłużenia do aktywów wynosi 40-60%.
